Uw profiel is aangemaakt

U heeft een e-mail ontvangen met een activatielink. Vergeet niet binnen 24 uur uw profiel te activeren. Veel leesplezier!

Kritiek op plan Menzis voor prestatiebeloning voor de GGZ

Samenleving

Dirk Waterval

© ANP

Menzis wil de beste behandelaars in de GGZ belonen. Maar de methode om succes te meten is ongeschikt, zeggen critici.

Vragenlijsten die gebruikt worden om erachter te komen hoe het met individuele patiënten in de geestelijke gezondheidszorg gaat, zijn niet geschikt om de kwaliteit van de behandelaar te meten, laat staan om hele instellingen met elkaar vergelijken. Toch is dat wel wat zorgverzekeraar Menzis van plan is, bij wijze van proef. Maar de kritiek op dat plan zwelt aan.

Lees verder na de advertentie

Beloning

Menzis gaat aangesloten GGZ-instellingen volgend jaar extra belonen als ze hun patiënten voortvarend van een lichte depressie of angststoornis afhelpen. Dat wil Menzis bepalen met de antwoorden die patiënten voor en na hun behandeling geven op een vragenlijst over hun depressie. Die vragenlijst wordt ook nu al in de GGZ gebruikt - maar alleen ten behoeve van de behandeling van individuele patiënten. Staatssecretaris Paul Blokhuis van volksgezondheid juicht het Menzis-plan toe.

Bestuurders in de politiek en de zorg laten zich meeslepen door een hype uit Amerika

Psychiater Jim van Os

Deze toepassing van de vragenlijst (de zogeheten Routine outcome monitoring, Rom) moet onafhankelijk wetenschappelijk onderzocht worden, stelt een werkgroep van het breedgedragen platform Ontregel de Zorg. Het is volgens haar verspilling van tijd en geld als professionals op basis van slechte data hun eigen kwaliteit gaan evalueren.

Privacy

Het gebruik van Rom-gegevens ligt al langer onder vuur. Die worden verzameld in een door de zorgverzekeraars betaalde databank, met de bedoeling na te gaan hoe efficiënt instellingen werken. Maar de Autoriteit Persoonsgegevens onderzoekt al anderhalf jaar of de privacy bij deze databank wel gewaarborgd is.

Maar deskundigen betwisten ook of de vragenlijsten zich überhaupt lenen voor het vergelijken van groepen patiënten. Psychiater en medebedenker van de Rom, Jim van Os stelt op basis van onderzoek dat een behandeluitkomst gemeten met Rom maar voor vijf procent aan de behandelaar is toe te schrijven. "Nog ongeveer dertig procent hangt af van de situatie van de patiënt zelf: waar en hoe die leeft. De rest is een meetfout of hangt af van factoren, waarvan we geen weet van hebben."

De vragenlijsten helpen wél om te zien waar de schoen wringt bij een individuele patiënt. Nutteloos zijn ze dus niet, volgens Van Os. "Maar wel als je financiële consequenties gaat verbinden aan verschillen in gemiddelde ROM-scores tussen aanbieder A en aanbieder B. Dat is een soort loterijvergoeding."

Hype

Volgens Van Os laten bestuurders in de politiek en de zorg zich meeslepen door een hype uit Amerika: value based healthcare. Dat gedachtengoed stelt verschillen in uitkomstmetingen een-op-een gelijk aan verschillen in behandelkwaliteit. "Maar bestuurders staan zelf niet met twee benen in de praktijk, en zeker niet in de statistiek."

Ook psychiater Alan Ralston, voorzitter van de Ontregel de Zorg-commissie, zet nog een kanttekening bij het Menzis-plan. "Het kost ook nog eens veel tijd om die vragenlijsten af te nemen, te vergelijken en te bespreken voor hele instellingen."

Menzis is met de critici in overleg. ROM-uitkomsten zullen niet de enige indicator zijn, zegt een woordvoerder. "Maar het is er wel één van."

Lees ook:

Kabinet gelooft in plan voor bonus bij goed resultaat depressiebehandeling

Het kabinet steunt een experiment waarbij de behandeling van depressie deels wordt vergoed naar resultaat.

Deel dit artikel

Bestuurders in de politiek en de zorg laten zich meeslepen door een hype uit Amerika

Psychiater Jim van Os