Uw profiel is aangemaakt

U heeft een e-mail ontvangen met een activatielink. Vergeet niet binnen 24 uur uw profiel te activeren. Veel leesplezier!

Is de maatschappelijke dienstplicht wel zo'n goed idee?

Samenleving

Rianne Oosterom

Leerlingen van de Kerckeboschschool in Zeist delen ijsjes uit aan bewoners van verzorgingshuis Spathodea. © ANP

De maatschappelijke dienstplicht wordt vrijwillig, maar levert eenieder die droomt van een baan als ambtenaar wel voorrang op. Is dat een goede prikkel? 

Oude mensen zeuren alleen maar en doden hun tijd met Bingo. Met die gedachte stapte Wesley Dekker (19) in de zomervakantie van 2014 een verpleeghuis binnen. Hij voelde de nodige tegenzin om aan zijn verplichte maatschappelijke stage te beginnen. Het viel mee. Ouderen keken ook weleens een filmpje, net als hij. 

Lees verder na de advertentie

Dekker: “Gaandeweg kreeg ik er handigheid in, maakte ik contact met de ouderen. Ik dacht dat mensen met dementie niets meer konden, maar dat was niet waar. Ik merkte dat ik die mensen plezier kon bieden, dat gaf voldoening.” Dekker organiseert nu iedere week een muziekavond in het verpleeghuis.

Oude mensen zeuren alleen maar en doden hun tijd met Bingo. Met die gedachte stapte Wesley Dekker (19) in 2014 een verpleeghuis binnen

Met de invoer van de maatschappelijke diensttijd hoopt het nieuwe kabinet meer bewuste burgers als Dekker te creëren. Jongeren die 'iets terugdoen', in Buma's woorden. Sinds de maatschappelijke stage in 2015 werd afgeschaft, is er geen verplichte 'burgerschapsoefening' meer over.

Een jaar lang maatschappelijke dienst

Het plan van het CDA was daarom om maatschappelijke dienst een jaar lang te verplichten. Hoewel de partij steun van de ChristenUnie genoot, heeft zij het verplichte karakter niet door weten te drukken. Er blijft nu een afgezwakte vorm over, dat vanwege het vrijwillige karakter ‘diensttijd’ heet. 

Jongeren krijgen een bescheiden vergoeding – hoe hoog is niet duidelijk - als zij zich maximaal zes maanden inzetten voor de samenleving. Dat kan op allerlei plekken: koffie schenken in het verpleeghuis, assisteren in de klas, collecteren voor een goed doel, mensen ontvangen in het buurthuis, enzovoorts.

Bij de overheid geldt zo'n certificaat als een pre. Er werd zelfs gesproken over voorrang bij sollicitaties

Als beloning voor de diensttijd krijgt een jongere een ‘getuigschrift van maatschappelijke betrokkenheid’. Bij de overheid geldt zo’n certificaat als een pre, aldus het regeerakkoord. Er werd zelfs gesproken over voorrang bij sollicitaties. Het kabinet wil het bedrijfsleven verleiden hetzelfde te doen. 

100 miljoen budget

Wanneer de diensttijd wordt ingevoerd en hoe het georganiseerd wordt, is onduidelijk. Wel maakt het kabinet er 100 miljoen voor vrij. Als dat geld verdeeld wordt over alle bijna anderhalf miljoen jongeren tussen de 12 en de 18 die Nederland telt, is er een kleine vergoeding van zo’n zeventig euro beschikbaar per persoon.

Er zal een clubje zijn dat alleen maar een diensttijd ingaat om later een baan te krijgen

Vormt een beetje geld en voorrang op een baan bij de overheid wel een goede prikkel om voor de diensttijd te kiezen? Jasper van Doremalen (21) denkt van niet. "Ik vind het een rare re beloning. Ik denk dat veel jongeren niet op de ambtenarij zitten te wachten. Er zal ook een clubje zijn dat alleen maar een diensttijd ingaat om later een baan te krijgen: dat is ook geen goede insteek.”

Betrokken

De Groninger is betrokken bij de Jongeren Organisatie Beroepsonderwijs (JOB).
Hij zou zich daar ook voor inzetten als hij geen maatschappelijke stage bij de plaatselijke ijsbaan had gelopen, denkt hij. "Ik heb maatschappelijke interesse vanuit huis meegekregen. Het moet toch uit jezelf komen." 

Doremalen is niet enthousiast over de diensttijd. "Ik ben voor meer maatschappelijke betrokkenheid onder jongeren, maar dit is niet de goede manier." Of de diensttijd echt bijdraagt aan actief burgerschap, is overigens de vraag. 

Onderzoekers concludeerden over de maatschappelijke stage dat er geen effect was op 'burgerschapsvaardigheden' als meningsvorming en actief deelnemen aan de samenleving. Wel zorgde de stage voor meer empathie, vrijwilligerswerk, betrokkenheid bij goede doelen en steun aan medeleerlingen.

De Nederlandse jeugd moet weer van een ik- naar een wij- gevoel

Wij-gevoel

“De Nederlandse jeugd moet weer van een ik- naar een wij- gevoel. Er blijft werk liggen, en er is een moreel appèl nodig”. Het zou zo uit de mond van Buma kunnen komen die ‘radddraaiers’ als eerste op dienstplicht wil sturen. Het is een uitspraak uit 1992 van CDA-politicus Brinkman. 

Brinkman was overigens niet de eerste die over een sociale dienstplicht begon. In 1969 besprak de Tweede Kamer een voorstel om de sociale dienstplicht voor vrouwen in te stellen als tegenhanger van de militaire dienstplicht voor mannen.
Dat kwam er niet van. 

In 1981 stelde cultuurminister André van der Louw voor om jongeren maatschappelijk werk te laten verrichten, maar moest hij dat bekopen met een omgeploegde tuin. Pim Fortuyn betoonde zich in 2002 in zijn boek 'De puinhopen van acht jaar paars' eveneens voorstander van deze dienstplicht. Het punt dook pas dit jaar weer op in het verkiezingsprogramma in het CDA. 



Het e-mailadres bij dit profiel is nog niet bevestigd. Een link om te bevestigen kunt u vinden in uw inbox.
Bent u de link kwijt? Vraag hier een nieuwe aan.

Wachtwoord is niet correct

tonen

Wachtwoord komt niet overeen

tonen

U moet akkoord gaan met de gebruiksvoorwaarden


Deel dit artikel

Advertentie
Oude mensen zeuren alleen maar en doden hun tijd met Bingo. Met die gedachte stapte Wesley Dekker (19) in 2014 een verpleeghuis binnen

Bij de overheid geldt zo'n certificaat als een pre. Er werd zelfs gesproken over voorrang bij sollicitaties

Er zal een clubje zijn dat alleen maar een diensttijd ingaat om later een baan te krijgen

De Nederlandse jeugd moet weer van een ik- naar een wij- gevoel