Uw profiel is aangemaakt

U heeft een e-mail ontvangen met een activatielink. Vergeet niet binnen 24 uur uw profiel te activeren. Veel leesplezier!

x

Hoe bereid je de grotere zus voor op de komst van een babybroertje?

samenleving

Maaike Bezemer

Hoe bereid ik mijn kind voor op de komst van nummer twee? © ThinkStock
de opvoedvraag

Een baby erbij betekent voor het eerste kind een hele verandering. Hoe gaat ze reageren?

Mijn dochter van net twee krijgt over krap twee maanden een broertje. Ze praat al over ‘babyboertje in mama’s buik’. Ze geeft de buik graag een kusje en zegt soms ook ‘babyboertje lieverdje’. Het klinkt alsof ze het allemaal heel leuk vindt, maar straks krijgt ze natuurlijk minder aandacht, beseft moeder. “Wij vertellen haar ook dat hij vooral veel gaat slapen, huilen, drinken en groeien, als hij uit de buik komt.” Ze is benieuwd wat voor gedrag en gevoelens er bij haar dochter kunnen opkomen. “En hoe laten wij haar aan dat broertje wennen?”

Lees verder na de advertentie

Psychologe Nóra Szabó heeft precies deze situatie onderzocht voor haar promotie, vijf jaar geleden aan de Universiteit Utrecht. Ze bekeek bij haast honderd gezinnen - de oudste was rond de twee - hoe de verhoudingen veranderden met de komst van een baby. Dát het meisje reageert, is normaal, vertelt ze alvast. Het nieuwe gezinslid gaat tijd opslokken, het meisje gaat aandacht verliezen. “Het zou vreemd zijn als het haar niet raakt.”

Szabó las ooit een vergelijking hoe het voor de oudste dochter kan voelen. “Alsof je man thuiskomt met een jongere vrouw. Je hebt haar maar te accepteren, de hele familie komt nota bene kijken hoe leuk ze is!” Misschien wat extreem, maar het gaat om eenzelfde angst om liefde te verliezen, denkt de psychologe. “Dat je inwisselbaar en niet meer zo heel bijzonder bent.”

Toch moeten de ouders er niet tegen opzien, benadrukt ze. “Geniet vooral ook van de mooie veranderingen. Het meisje wordt een zus, het is heel leuk haar straks in die rol te zien.”

Karakter

Szabó kon er achter komen hoe de eerstgeborene zou gaan reageren, nog voor de komst van de baby. Ze liet ouders met een levensechte pop spelen en tegelijk hun oudste kind even negeren. Stuk voor stuk probeerden de peuters de aandacht te trekken, bijvoorbeeld door troost te zoeken, anderen werden juist boos of gingen slaan. En zoals ze op de pop reageerden, zo ging het ook toen de baby er eenmaal was.

De een gaat zich weer als baby’tje gedragen - wil ook weer aan een flesje, of een speen

Wat een peuter doet heeft deels met karakter te maken, zegt Szabó. De een gaat zich weer als baby’tje gedragen - wil ook weer aan een flesje, of een speen.

Maar het kan ook heftiger: “Omdat een tweejarige haar gevoelens niet goed kan verbergen, kan ze ook letterlijk zeggen dat ze de baby stom vindt.” Sommige kinderen doen de nieuwe aanwinst pijn, gaan er per ongeluk expres op zitten.

De ouders hoeven niet met een pop in de weer om te weten wat hen te wachten staat. Richten ze zich heel bewust op een ander kind, bij kraambezoek, op de crèche of bij nichtjes en neefjes, dan zal een eventuele reactie bij hun dochter wel zichtbaar worden.

Meehelpen

Opvoedkundige Tamar de Vos kent de voorbeelden ook: “Die kleintjes kunnen behoorlijk bot zijn. Zo van: zullen we hem nu gewoon in de tuin zetten? Maar er zijn natuurlijk zussen en broers die de baby helemaal geweldig vinden en spontaan de eigen knuffels afstaan.”

Of en hoe eventueel jaloers gedrag opduikt , kan De Vos moeilijk aangeven. “De eerste periode, met veel visite en cadeaus, is lastig voor peuters. De ouders kunnen de overgang makkelijker maken, door hun oudste dochter zo veel mogelijk bij de baby te betrekken. Een meisje van twee kan ook al heel goed helpen, zegt Tamar de Vos. Door een rompertje of luier uit de kast te pakken. Beschuitjes smeren, de baby in bad doen. “Ook al gaat het onhandig, baby’s zijn steviger dan je denkt.”

Zij is nou de grote dochter, misschien mag ze wat langer opblijven of een extra spelletje doen

En veel bespreken en benoemen, stelt ze voor. “Als broertje huilt wanneer dochter hem wil vasthouden, benadruk dat het niet aan haar ligt: dat doet-ie bij papa en mama ook.”

In die zin zou ze eventuele veranderingen niet te veel koppelen aan de geboorte. “Als de oudste een andere kamer of bedje krijgt: zeg liever ruim van tevoren dat ze toe is aan een groter bed. Anders heeft ze het gevoel dat ze alles moet afstaan. Dat alles naar hem gaat.”

Zo kunnen de ouders ook voorkomen dat alleen de baby bedolven wordt onder cadeaus. De Vos: “Leg voor het meisje ook aardigheidjes apart. En geef vooral extra aandacht aan haar alleen. Zij is nou de grote dochter, misschien mag ze wat langer opblijven of een extra spelletje doen.” Hoe warmer de band met de eerste en bij de ouders onderling, des te minder kinnesinne tussen broer en zus op lange termijn, ontdekte Szabó in haar onderzoek. Daar kunnen ouders dus nu al aan werken.

Trouw.nl is vernieuwd. Vanaf nu is onbeperkte toegang tot Trouw.nl alleen voor (proef)abonnees.

Deel dit artikel

Advertentie
De een gaat zich weer als baby’tje gedragen - wil ook weer aan een flesje, of een speen

Zij is nou de grote dochter, misschien mag ze wat langer opblijven of een extra spelletje doen

Wilt u dit artikel verder lezen?

Maak vrijblijvend een profiel aan en krijg gratis 2 maanden toegang tot Trouw.nl.

Het e-mailadres bij dit profiel is nog niet bevestigd. Een link om te bevestigen kun je vinden in je inbox.
Ben je de link kwijt? Vraag hier een nieuwe aan.

Ongeldig e-mailadres

Wachtwoord is niet correct

tonen

Wachtwoord komt niet overeen

tonen

U moet akkoord gaan met de gebruiksvoorwaarden

Wij gaan vertrouwelijk om met uw gegevens. Lees onze privacy statement.