Uw profiel is aangemaakt

U heeft een e-mail ontvangen met een activatielink. Vergeet niet binnen 24 uur uw profiel te activeren. Veel leesplezier!

Hoe bepalend is de geografie van een land voor je vorming, voor je karakter?

Samenleving

Wim Boevink

Tim Winton © Wim Boevin000
Column

Als u dit leest, bevind ik me ergens tussen Hongkong en Sydney, hoog in het zwerk. De familiereis is begonnen, mijn matige gezondheidstoestand ten spijt, en ik zal met mijn meereizende broers en zus verwanten gaan ontmoeten die als kind naar Australië zijn geëmigreerd in de jaren vijftig of er daarna zijn geboren en getogen.

Verwanten: kinderen, kleinkinderen, neven en nichten van een oom en tante die naar Australië vertrokken en anders dan wij niet meer naar Nederland terugkeerden.

Lees verder na de advertentie

Ja, Australië was enige jaren ook deel van mijn kindertijd. Vaak heb ik me proberen voor te stellen wat er van mij zou zijn geworden als mijn moeder geen heimwee had gekregen. Hoe zou mijn Australische versie eruit hebben gezien? Zou ik ‘Short Reports’ hebben geschreven voor respectabele Australische kranten als de Sydney Morning Herald of voor The Age in Melbourne –verslagen over het kleine nieuws?

Misschien is dat af te lezen aan de gezichten van mijn Australische verwanten, met wie er al die jaren eigenlijk nauwelijks contact is geweest en die gevormd zijn door wat wel het grootste eiland op aarde wordt genoemd. Hoe bepalend is de geografie van een land voor je karakter?

Iets van een antwoord vond ik eerder deze week in een boek van de Australische bestsellerauteur Tim Winton: het in 2015 verschenen ‘Island Home’ met als ondertitel ‘A Landscape Memoir’. Landschappelijke memoires dus, en vergeeft u mij dat ik onmiddellijk denk aan die andere Australische schrijver, Gerald Murnane, de man van de ‘geesteslandschappen’, maar ook van de hele concrete, zoals in zijn in 1982 verschenen en onlangs opnieuw uitgegeven fictiewerk ‘The Plains’: De vlaktes.

Maar eerst Winton (zie foto), bij Perth geboren (in 1960), vlot schrijver van in Australië zeer succesvolle en bekroonde romans waarin het Grote Eiland altijd meeresoneert, terwijl zijn internationale faam wat achterblijft (net als trouwens bij Murnane) – misschien is dat deel van het Australische isolement op het wereldtoneel.

Die ruimte, zal ik die terugvinden in de ogen en de ziel van mijn verwanten?

Hoe dan ook, in ‘Island Home’ begint Winton te vertellen van zijn verblijf in Europa in de jaren tachtig, in de ‘Oude Wereld’, in Frankrijk, Nederland, Ierland en Griekenland, en van zijn groeiende desoriëntatie als hij buiten de bewonderde oude steden komt. Hij voelt hoe in Europa de fysieke ruimte gecomprimeerd is, samengedrukt, hoe de Alpen hem claustrofobisch maken (herken ik ook) en ook hoe tot in de verste uithoeken de menselijke aanwezigheid kenbaar is; bijna overal is meer cultuur en technologie dan natuur.

Hoe anders was dat in zijn eigen, vlakke, lege en droge continent, in het West-Australië waar hij was opgegroeid. Nergens anders had hij dit machtige gevoel van ruimte ervaren, van vlaktes en uitspansel, van winden die ononderbroken over eindeloze oceanen komen aanrollen.

Australië is meer geografie dan architectuur, schrijft Winton, en hij gaat op zoek naar het wezen van deze ruimte, net zoals Murnane dat op zijn heel eigen en verheven wijze doet in ‘The Plains’, dat verhaalt van mensen die die vlaktes bewonen en er hun mythes mee vormen.

Die ruimte, zal ik die terugvinden in de ogen en de ziel van mijn verwanten? Ik zal u ervan berichten, maar de komende vier weken even niet.

Klein Verslag

Met het oog van een antropoloog en de pen van een dichter doet Wim Boevink dagelijks verslag over de grote en kleine wereld om hem heen. 
Lees meer afleveringen van zijn Klein Verslag op trouw.nl/kleinverslag.

Deel dit artikel

Die ruimte, zal ik die terugvinden in de ogen en de ziel van mijn verwanten?