Uw profiel is aangemaakt

U heeft een e-mail ontvangen met een activatielink. Vergeet niet binnen 24 uur uw profiel te activeren. Veel leesplezier!

Het Griekse leven na het infuus: 'De regering jubelt dat het beter gaat, maar daar merken wij weinig van'

Samenleving

Thijs Kettenis en Christoph Schmidt

'De regering leeft nog meer in een fantasiewereld.' - Kostas Karadimas © Thijs Kettenis

Maandag wordt Griekenland officieel losgekoppeld van het internationale geldinfuus, na ruim acht jaar en drie moeizame leningenprogramma’s van in totaal 288,7 miljard euro. 

De economische crisis heeft er langer geduurd dan de Grote Depressie in de Verenigde Staten, bijna negentig jaar geleden. Is het ergste leed nu echt geleden? Vier Grieken uit Athene vertellen hun verhaal, naast een chronologisch overzicht van een periode die de hele Europese Unie deed sidderen.

Lees verder na de advertentie
'Ik kan nu af en toe ook een souvlaki eten en een biertje drinken.' - Mihalis Samolis © Maxime Gyselinck

‘Als jongeren een krant van me kopen, ontroert me dat’

Mihalis Samolis (61) Verkoper daklozenkrant
Vrachtwagenchauffeur Mihalis Samolis (61) vertelde in januari 2015 hoe hij op straat was beland, nadat zijn truck was gestolen en hij niet bij familie of vrienden terecht kon. Hij heeft zijn draai gevonden als verkoper van de daklozenkrant. De illusie dat hij ooit nog in een reguliere baan aan de slag komt, heeft hij laten varen.

“Zo, eerst maar eens een biertje. Ja ik weet het, het is net middag, maar ik heb al vier uur in de brandende zon gestaan om de krant te verkopen. In de schaduw heeft geen zin, dan val ik niet op.

Ik heb een keer de fout gemaakt te gaan staan bij een theater waar allemaal rijke en bekende Grieken komen

Ook wij ontkomen niet aan de belastingverhogingen die de regering achter elkaar doorvoert. Daardoor hebben we de prijs van de krant moeten verhogen van 3 naar 4 euro. Dat merken we natuurlijk in de omzet. Maar weet je wie blijven kopen? De gewone mensen. Ik durf zelfs te zeggen de armen. Die begrijpen hoe het is in mijn situatie, en hoe je erin terechtkomt. Ik heb een keer de fout gemaakt te gaan staan bij een theater waar allemaal rijke en bekende Grieken komen. Nu vaart de zilvervloot binnen, dacht ik. Nou, ik verkocht helemaal niks. Die mensen zagen me niet eens staan.

De gemeente zorgt voor opvang en probeert werk te vinden. Maar dat is niet makkelijk op mijn leeftijd. Als de werkloosheid onder jongeren al bijna 50 procent is, wie gaat mij dan een baan aanbieden?

Ik zie dat de sfeer op straat heel langzaam een beetje verandert. Er zijn niet meer alleen maar verdrietige gezichten. Af en toe zie je een glimlach. En wat me echt hoop biedt is dat steeds meer jongeren een krant kopen. Kinderen, van 16 of 17 jaar. Die hebben het echt niet breed. En als ze dan hun 4 euro besteden aan mij in plaats van een kop koffie met vrienden, dan ontroert me dat.”

'Geloof, familie, de Grieks-orthodoxe kerk, die zaken zijn nodig.' - Ioanna Potari © Thijs Kettenis
Migranten sturen al het geld dat ze verdienen terug naar hun eigen land, dus onze economie profiteert daar niet van

‘Het is een wonder dat ik mijn boekhandel nog heb’

Ioanna Potari (45) Eigenaresse van een kantoorboekhandel
Ioanna Potarim die haar zaak drijft in een volksbuurt in Athene, waarschuwde in juni 2015 dat premier Tsipras niet moest instemmen met nog meer bezuinigingen in ruil voor noodleningen. Desnoods leverde Griekenland de euro maar weer in, vond ze. 

Tsipras ging toch overstag, en nu is ze teleurgesteld. “Tsipras is een leugenaar. Hij beloofde dat hij het anders zou doen, en ik geloofde hem. Maar hij heeft niet eens de helft van wat hij toen beweerde waargemaakt. Of zelfs maar één punt. Hij heeft alleen maar gezegd wat mensen wilden horen om de verkiezingen te kunnen winnen. Wat hij wel gedaan heeft, is de belastingen verhogen. Vrijwel al mijn inkomsten gaan daaraan op, en aan de verzekering voor ziektekosten en pensioen. Ik kan nauwelijks overleven. Het is een wonder dat ik mijn boekhandel nog heb, de ene na de andere zaak hier in de straat is over de kop gegaan. Het gaat economisch een beetje beter, maar ik merk dat niet aan mijn verkopen. Er blijven hier in de buurt ook maar meer migranten komen. Die lezen geen boeken. En ze sturen al het geld dat ze verdienen terug naar hun eigen land, dus onze economie profiteert daar niet van. Ik hoop dat er zo snel mogelijk weer verkiezingen komen. Dan ga ik op de conservatieve partij stemmen. De leider daarvan gelooft tenminste in de Griekse natie. Geloof, familie, de Grieks-orthodoxe kerk. Die zaken zijn nodig, want anders wordt Griekenland vernietigd. Het is nu zaak te behouden wat we hebben. Als die partij de helft uitvoert van wat ze belooft, ben ik tevreden.”

'De regering jubelt dat het beter gaat, maar daar merken wij weinig van.' - Iro Zervaki © Maxime Gyselinck

‘Optimisme uitstralen, dat is het enige waar de regering mee bezig is’

Iro Zervaki (56) Directeur kinderopvang
Iro Zervaki zorgt voor uit huis geplaatste kinderen. Haar school krijgt ook verzoeken van ouders die geen geld hebben om hun kinderen te verzorgen. Zervaki vertelde mei vorig jaar over de wachtlijst voor haar school. Die is er nog steeds.

“Er staan er nu 25 op. We zijn in augustus dicht, maar ik weet zeker dat aan het eind van de maand de nieuwe aanmeldingen weer binnenstromen. We hebben in de 24-uursopvang maar 24 plekken. Die zijn bedoeld voor kinderen die door de rechter uit huis zijn geplaatst, in verband met mishandeling of verwaarlozing.

We zijn steeds afhankelijker van particuliere giften

De regering jubelt dat het beter gaat, maar daar merken wij weinig van. Ons budget is vorig jaar opnieuw flink gekort, en we houden ons hart vast voor wat er dit jaar gaat gebeuren. We zijn steeds afhankelijker van particuliere giften. Zo heeft profclub AEK hier op het schoolplein een voetbalveldje aangelegd.

Ook als je om je heen kijkt in Athene, zie je dat de rolluiken van veel winkelpanden nog steeds omlaag zijn. Het lijkt er niet op dat de regering een duidelijk idee heeft van wat ze moet doen, behalve optimisme uitstralen. Wat is het plan voor de economische ontwikkeling? Hoe krijgen we mensen aan het werk? Hoe moet het met mensen die meer dan 30 jaar hun pensioen hebben opgebouwd, en nu moeten afwachten of ze iets krijgen? Dáár moet de regering zich mee bezighouden. Het lijkt erop dat we binnenkort verkiezingen krijgen die draaien om de naam van Skopje, Macedonië, je weet wel, ons buurland. Wie boeit dát nou?”

'De regering leeft nog meer in een fantasiewereld.' - Kostas Karadimas © Thijs Kettenis

‘Helemaal links of helemaal rechts, dat werkt niet’

Kostas Karadimas (54) Eigenaar van een minimarkt
Kostas Karadimas vond in juni 2015 dat de regering van premier Alexis Tsipras water bij de wijn moest doen en moest instemmen met nieuwe bezuinigingen.

Tegelijkertijd maande hij de internationale geldschieters corruptie en bureaucratie in Griekenland aan te pakken. Het land heeft weinig vooruitgang geboekt, zegt Karadimas nu.

“De regering is nog minder realistisch geworden en leeft nog meer in een fantasiewereld. Dat ze de rest van Europa wel even een lesje zou leren, is onzin gebleken. Bij onderhandelen geef je een beetje en neem je een beetje.

Tsipras wilde alles nemen, maar moest uiteindelijk alles geven. En zo is hij van het slechtste het beste jongetje van de klas geworden.

Het moet re­vo­lu­ti­o­nair­der allemaal. En dan bedoel ik niet dat het linkser moet

En nu zegt hij dat het beter gaat met Griekenland. Economisch gezien klopt dat wel een beetje. Met mijn winkel gaat het niet slecht. Maar goed, ik heb verbouwd en ik verkoop eerste levensbehoeften en kleine dingetjes. Die blijven mensen kopen.

De oude structuren die de overheid log en ondoorzichtig maken, zijn er nog steeds. Dat remt de echte vooruitgang. Als ze écht willen, kunnen ze die aanpakken. Maar dan moeten ze doorzetten. Het moet revolutionairder allemaal. En dan bedoel ik niet dat het linkser moet.

We hebben nu wel geleerd: helemaal links of helemaal rechts, dat werkt niet. Onze droomwereld kunnen we niet realiseren. Laten we dan maar praktisch en realistisch zijn.”

Lees ook:

Het heeft even geduurd, maar de Grieken gaan hun schuld aan Nederland aflossen

Maandag eindigt de noodsteun en staat Griekenland financieel weer op eigen benen. En vanaf 2020 gaat Athene de schuld aan Nederland daadwerkelijk terugbetalen.

© TROUW, ANP, EPA, REUTERS
© TROUW, ANP, EPA, REUTERS
© TROUW, ANP, EPA, REUTERS

Deel dit artikel

Ik heb een keer de fout gemaakt te gaan staan bij een theater waar allemaal rijke en bekende Grieken komen

Migranten sturen al het geld dat ze verdienen terug naar hun eigen land, dus onze economie profiteert daar niet van

We zijn steeds afhankelijker van particuliere giften

Het moet re­vo­lu­ti­o­nair­der allemaal. En dan bedoel ik niet dat het linkser moet