Uw profiel is aangemaakt

U heeft een e-mail ontvangen met een activatielink. Vergeet niet binnen 24 uur uw profiel te activeren. Veel leesplezier!

Geef dementiepatiënten een perspectief en ze kunnen langer thuis blijven wonen

Samenleving

Dirk Waterval

Een thuiszorgmedewerker helpt deze vrouw ’s ochtends met wassen en aankleden, omdat ze alzheimer heeft. © Hollandse Hoogte

Vier gemeenten starten op kosten van de minister met experimenten om dementiepatiënten langer thuis te laten wonen. Dat zou honderden miljoenen schelen.

Hoogleraar en dementiedeskundige Anne-Mei The heeft het even uitgerekend. Het scheelt 700 miljoen euro aan zorgkosten als iedereen met dementie twee weken langer thuis woont voor ze naar het verpleeghuis verhuizen. En die verhuizing is volgens haar makkelijk uit te stellen. Bijvoorbeeld door mensen met dementie weer perspectief te geven na een diagnose, hen niet te laten wegzakken in een pikzwart toekomstbeeld. 

Lees verder na de advertentie
Mensen met dementie hebben niet alleen een medisch probleem, ze hebben ook psychologische pijn

Anne-Mei The, hoogleraar en dementiedeskundige

Dit najaar starten vier gemeenten met grootschalige experimenten in hun wijken om hard bewijs te verzamelen voor deze claim. Amsterdam, Rotterdam, Den Bosch en Amstelveen doen dat deels op kosten van het ministerie van volksgezondheid. Volgend jaar komen daar nog vier gemeenten bij. In totaal trekt de minister er 2 miljoen euro voor uit.

Angst voor de toekomst

Het is niet gek dat het ministerie er oren naar heeft. The heeft net de resultaten binnen van haar experiment in Leeuwarden. Mantelzorgers kregen er ondersteuning van studenten die wat werk uit handen namen. En mensen met dementie kregen een vertrouwenspersoon.

Ook kregen patiënten en hun omgeving ‘alternatieve diagnosegesprekken’. Ze beseften zo beter dat het leven niet direct ophoudt na vaststelling van de ziekte. Het was een kleinschalige proef, maar The zag wel dat mensen het maanden langer volhielden thuis.

Heel raar is dat niet, zegt ze. “Mensen met dementie hebben niet alleen een medisch probleem. Ze hebben psychologische pijn: angst voor een toekomst waarin ze zichzelf zien wegkwijnen in een verzorgingshuis bijvoorbeeld.”

Én sociale pijn. Want de omgeving laat het vaak afweten na een diagnose. “Die zijn bang of vinden het contact ongemakkelijk. Zo kom je met je partner in een sociaal isolement.” Daardoor houdt die partner het mantelzorgen ook minder lang vol. Het verpleeghuis komt dan sneller in beeld.

Geld dat gemeenten durven te investeren bij beginnende dementiepatiënten moet ook weer bij hen terug kunnen komen

Het juiste verhaal

Voor mensen met dementie lijkt een euthanasieverklaring soms de enige manier om na de diagnose wat grip terug te krijgen op hun leven, zegt The. “Terwijl er nog veel mogelijk is. Ik ken een wetenschapper die dement werd. Zijn werk lukte niet meer, maar romans lezen nog wel. Toen dat ook niet meer ging, begon hij te schilderen. Het is belangrijk dat ­artsen dat verhaal meer gaan overbrengen.”

En het scheelt volgens haar dus honderden miljoenen als daar meer aandacht voor komt. Waarom gebeurt dat al niet veel meer? The wijst naar een weeffout in alle zorgwetten: het bespaarde geld komt niet bij de partij die aan het begin moet investeren. Dat zit zo: de extra vertrouwenspersonen en mantelzorgondersteuning betalen gemeenten zelf. Dat doen ze met geld uit de Wet maatschappelijke ondersteuning. Door die investering moeten ze andere zaken laten, maar zoals gezegd bespaart het ook veel geld, namelijk bij de verpleeghuizen. Maar dat bespaarde geld stroomt terug naar een ander potje, dat van de Wet langdurige zorg. En die pot beheert de rijksoverheid.

Geld dat gemeenten durven te investeren bij beginnende dementiepatiënten moet ook weer bij hen terug kunnen komen, bepleit The. De schotten tussen de verschillende potjes geld moeten deels weg. Dat systeem omgooien is rigoureus en ingewikkeld. Voordat het ministerie daaraan begint wil het eerst zien hoe de grootschalige experimenten uitpakken. 

Lees ook:

Dementerenden en hun mantelzorgers lopen vaak specialistische zorg mis

Mensen met dementie krijgen te vaak geen adequate ondersteuning, vindt Alzheimer Nederland. Volgens de belangenorganisatie krijgt minder dan een derde van de dementiepatiënten de juiste hulp om thuis te kunnen blijven wonen.

‘Euthanasie bij wilsonbekwame dementiepatiënten is niet te verdedigen’

Medisch ethica Berna van Baarsen stapt op als lid van de toetsingscommissies. Ze vindt het onjuist dat wilsonbekwame patiënten met dementie voor euthanasie in aanmerking komen.

Deel dit artikel

Mensen met dementie hebben niet alleen een medisch probleem, ze hebben ook psychologische pijn

Anne-Mei The, hoogleraar en dementiedeskundige

Geld dat gemeenten durven te investeren bij beginnende dementiepatiënten moet ook weer bij hen terug kunnen komen