Uw profiel is aangemaakt

U heeft een e-mail ontvangen met een activatielink. Vergeet niet binnen 24 uur uw profiel te activeren. Veel leesplezier!

Eindelijk staat vrouwenvoetbal in Nederland op de kaart

samenleving

Romana Abels

Lieke Martens en Nilla Fischer (Zweden) in actie. © EPA

Opeens komt vrouwenvoetbal zijn niche uit. Maar om echt groot te worden en te blijven, moet er nog veel gebeuren.

Met 30.000 bezoekers is de halve finale van het Europees kampioenschap de drukst bezochte vrouwenvoetbalwedstrijd ooit in Nederland. Het is dan ook een flink understatement, als de 30-jarige Marjolein van der Veldt zegt: "Misschien hebben ze bij de KNVB het succes van het toernooi wel een beetje onderschat.'' 

Lees verder na de advertentie

Je hoeft alleen maar te kijken naar de snelheid waarmee afgelopen dinsdag de 1600 extra kaartjes werden verkocht om te concluderen dat de halve finale van het EK ook wel in een groter stadion dan dat van Enschede zou kunnen worden gehouden. Aan de andere kant: zelf had Van der Veldt van deze toeloop ook niet durven dromen. "Al die mensen, in oranje outfits. Kinderen ook. En die komen voor vrouwenvoetbal!"

Ik wilde in mijn jeugd altijd Rafael van der Vaart zijn. Nu kunnen meisjes ervan dromen een Van de Sanden te zijn

Voetbalkenner Marjolein van der Veldt

Aan haar zal het niet liggen. Van der Veldt, in het dagelijks leven drogisterijmedewerker in Delft, onderhoudt met een aantal andere enthousiastelingen de website 'vrouwenvoetbalnieuws.nl', waar ze alle mogelijke informatie verzamelt over voetbal voor vrouwen. Het is voorlopig nog liefdewerk, ze is al jaren gek van vrouwenvoetbal. Zelf speelt ze ook. Maar in de opkomst van de aandacht voor de voetballende vrouwen, ziet ze ook vooruitgang voor de positie van vrouwen in het algemeen. Nu wordt duidelijk dat vrouwen ook deze sport kunnen beoefenen.

Tekst loopt door onder afbeelding

Vivianne Miedema van het Nederlands vrouwenelftal in duel met Linda Sembrant van Zweden tijdens de kwartfinale tussen Nederland en Zweden. © ANP

Van der Veldt dankt vooral de NPO. "Dat is echt hét ding dit toernooi, dat die veel wedstrijden uitzenden. Het maakt het grote verschil", zegt ze. Plus natuurlijk de prestaties van de dames.

Geen belangstelling

Dat een aardige portie van het Nederlands publiek idolaat kan zijn van vrouwenvoetbal, dat wist voor dit toernooi eigenlijk niemand. Een maand geleden nog zei het gemeentebestuur van Amsterdam vastberaden dat een publieke huldiging van de Ajax-vrouwen niet aan de orde was, ook al hadden de dames zowel de landstitel als de KNVB-beker gewonnen.

Ik leef veel meer mee. Alsof ik al die tijd met mannenvoetbal iets miste, maar dat nooit wist.

Liefhebber Sarita Bajnath

Tekst loopt door onder afbeelding

Lieke Martens van het Nederlands elftal schiet de 1-2 langs Heleen Jaques van Belgie tijdens de wedstrijd Belgie - Nederland. © ANP

"Er is te weinig belangstelling voor damesvoetbal", was de mening van wethouder Kajsa Ollogren. Ze volhardde in dat standpunt toen de 39-jarige zakenvrouw Sarita Bajnath haar een petitie met vierduizend handtekeningen had overhandigd en ze de wethouder en de voltallige gemeenteraad het belang van 'exposure' uitlegde: "Zolang iedereen het vrouwenvoetbal onzichtbaar houdt, lijkt het met de belangstelling ook mee te vallen."

Toen was ze teleurgesteld, nu kan Bajnath amper beschrijven hoe het voelt als zij de Oranje-vrouwen op televisie ziet. Ze hoort nog wel eens commentaar van het soort 'vrouwen kunnen niet voetballen', maar zij ervaart het heel anders. "Ik leef veel meer mee. Alsof ik al die tijd met mannenvoetbal iets miste, maar dat nooit wist." Datzelfde gevoel had ze ook toen ze naar de vrouwen van Ajax keek. De zekerheid dat een volgend kampioenschap van de Ajax-vrouwen wel met een huldiging eindigt, heeft ze.

Zowel Bajnath als van der Veldt verwacht deze zomer nog een enorme toeloop van jonge meiden bij de voetbalclubs. Van der Veldt: "Voor meisjes zijn er nu opeens vrouwelijke rolmodellen. Ik wilde in mijn jeugd altijd Rafael van der Vaart zijn. Nu kunnen meisjes ervan dromen een Van de Sanden te zijn."

Tekst loopt door onder afbeelding

Shanice van de Sanden van het Nederlands elftal in actie tegen Davina Philtjens van Belgie tijdens de wedstrijd Belgie - Nederland. © ANP

De boot gemist

Zeker, er is een omslag. Dat ziet hoogleraar Martine Prange van de Universiteit van Tilburg ook. Prange speelde zelf op het hoogste niveau in Nederland en was profvoetbalster in België, nu is het vrouwenvoetbal haar deskundigheid. Ze ziet hoe Nederland langzaam went aan vrouwenvoetbal, hoe de aanwas groeit en hoe de NPO steeds iets meer gaat uitzenden. Het is een deel van de feminisering van de samenleving, zegt zij.

In Nederland kun je bij Ajax en PSV voetballen, maar je zult in je eigen bestaan moeten voorzien

Twee weken geleden presteerde zij met Martijn Oosterbaan het boek 'Vrouwenvoetbal in Nederland', het resultaat van vier jaar onderzoek. Maar Prange gelooft niet dat nu opeens alles goed komt. Daarvoor zijn er te veel obstakels op de weg die het vrouwenvoetbal nog moet afleggen. "Tot 1971 mochten vrouwen niet voetballen. Clubs mochten ze niet inschrijven. Sindsdien zijn de vrouwen bezig met een inhaalslag, maar de achterstand is niet ineens ingehaald."

Een belangrijk punt is dat het mannenvoetbal ook doorontwikkelt. Vrouwen moeten daardoor een groter groeiend gat overbruggen. "Terwijl het voor vrouwen in Nederland onmogelijk is om van voetbal te leven. Wie dat wil, moet naar het buitenland. In landen als Spanje en Engeland kan het wel."

"Nederland heeft de boot gemist als het gaat om de ontwikkeling van vrouwenvoetbal. Andere landen hebben erin geïnvesteerd. In Nederland kun je bij Ajax en PSV voetballen, maar je zult in je eigen bestaan moeten voorzien." Daar komt bij dat de belangstelling nú groot is, maar of die standhoudt als Nederland vanavond verliest van Engeland, weet ze niet zeker.

Tekst loopt door onder afbeelding

Vivianne Miedema van het Nederlands elftal in actie tegen Denemarken. © ANP

"Het is nog altijd zo dat trainers van vrouwen mensen zijn die er in het mannenvoetbal niet hebben gered. Tweederangs trainers. Er is weinig deskundigheid bij clubs. En de pers heeft nu aandacht voor vrouwenvoetbal, maar lang niet in de mate die de mannen ten deel valt. Een voorbeeld: de manager vrouwenvoetbal bij de KNVB vertrekt. Niemand vraagt zich af wie haar opvolger zal zijn."

Als de vrouwen iets heel goeds doen, is het weer minder snel 'geniaal' dan bij de mannen

Hoogleraar Martine Prange

Te vaak nog is vrouwenvoetbal iets voor 'erbij'. "Als er een stagiaire is die het leuk vindt, dan komt er bij een buurtsportcentrum een vrouwenteam. Is de stage voorbij, dan is ook het team verleden tijd."

Te lief

Prange mist de voorbeschouwing op televisie. Ook merkt ze op dat de vaak mannelijke verslaggevers vaak moeten terugvallen op hun kennis van het mannenvoetbal, waardoor er altijd vergeleken blijft worden. "Ze doen wel hun best. Ik hoor niet veel commentaar over het uiterlijk van de spelers. Maar ik mis echte deskundigen, die er wel zijn."

Ook vindt Prange de verslaggeving nog vaak 'te lief'. "Vooral de keepers maken dit toernooi veel fouten. Als het mannen waren geweest, had de pers daar harder over geoordeeld. Als de vrouwen iets heel goeds doen, is het weer minder snel 'geniaal' dan bij de mannen."

"We moeten niet denken dat we er zijn", zegt Prange. "Het draagvlak groeit, maar er is meer dan dat alleen nodig."

Tekst loopt door onder afbeelding

Lieke Martens van het Nederlands elftal viert de 1-2 overwinning op Belgie na afloop van de wedstrijd Belgie - Nederland. © ANP

Lees ook:

Dossier EK voetbal voor vrouwen

Enschede maakt zich op voor eindstrijd EK-voetbal

• Eén op de drie vrouwen in nationale teams wordt niet betaald

Het mag dan in populariteit groeien, toch overweegt bijna negentig procent van de vrouwen in het professionele voetbal om voortijdig te stoppen. Dat bleek gisteren uit de bekendmaking van de eerste resultaten van een onderzoek onder 3300 voetbalsters uit 33 landen, dat volgende week helemaal openbaar wordt. De speelsters overwegen vaak een carrière waarin meer toekomst zit of denken aan kinderen.

De meeste vrouwen die denken aan stoppen zijn begin twintig, terwijl uit onderzoek ook blijkt dat vrouwenteams meer succes hebben als ze gemiddeld ouder zijn.

"Zelfs voor speelsters in een nationaal team is het lastig om echt carrière te maken in voetbal", zegt voorzitter Theo van Seggelen van de FIFpro, de wereld spelersbond. Uit het onderzoek bleek ook dat 35 procent van de vrouwen in nationale teams helemaal niet wordt betaald.

Het verschil in betaling tussen mannen en vrouwen is in het voetbal enorm. Het prijzengeld voor een team dat de halve finale in het EK voor mannen in 2016 verloor, was 18 miljoen euro. Voor een damesteam in het huidige toernooi is het 700.000 euro. Het totale prijzengeld was in 2016 bij de mannen 301 miljoen euro, bij de vrouwen is het 8 miljoen.

Trouw.nl is vernieuwd. Vanaf nu is onbeperkte toegang tot Trouw.nl alleen voor (proef)abonnees.


Wilt u dit artikel verder lezen?

Maak vrijblijvend een profiel aan en krijg gratis 2 maanden toegang.

Het e-mailadres bij dit profiel is nog niet bevestigd. Een link om te bevestigen kun je vinden in je inbox.
Ben je de link kwijt? Vraag hier een nieuwe aan.

Ongeldig e-mailadres

Wachtwoord is niet correct

tonen

Wachtwoord komt niet overeen

tonen

U moet akkoord gaan met de gebruiksvoorwaarden


Wij gaan vertrouwelijk om met uw gegevens. Lees onze privacy statement.

Deel dit artikel

Advertentie
Ik wilde in mijn jeugd altijd Rafael van der Vaart zijn. Nu kunnen meisjes ervan dromen een Van de Sanden te zijn

Voetbalkenner Marjolein van der Veldt

Ik leef veel meer mee. Alsof ik al die tijd met mannenvoetbal iets miste, maar dat nooit wist.

Liefhebber Sarita Bajnath

In Nederland kun je bij Ajax en PSV voetballen, maar je zult in je eigen bestaan moeten voorzien

Als de vrouwen iets heel goeds doen, is het weer minder snel 'geniaal' dan bij de mannen

Hoogleraar Martine Prange