Uw profiel is aangemaakt

U heeft een e-mail ontvangen met een activatielink. Vergeet niet binnen 24 uur uw profiel te activeren. Veel leesplezier!

Een jaar later: Fotograaf Vivian Keulards legde de metamorfose van vijf brugklassers vast

Samenleving

Vivian Keulards

Irene (13). © Vivian Keulards

Fotograaf Vivian Keulards portretteerde vijf tieners die het afgelopen jaar een grote stap maakten: van de vertrouwde basisschool naar de middelbare school, de brugklas in. Na dat eerste schooljaar fotografeerde ze hen opnieuw. Wat is er veranderd?

Kijken naar het verstrijken van de tijd is verslavend, schreef ik na het zien van de bijzondere film ‘Boyhood’, een paar jaar geleden. De regisseur nam 12 jaar de tijd voor de opnames. De acteur die het jongetje - en later de jongeman - Mason speelt, wordt ook echt 12 jaar ouder. Maar dan in een kleine drie uur tijd. Wat verandert er in een gezicht, in een stem, in motoriek? Vandaar ook het succes van documentaireseries als ‘Seven up!’ van Michael Apted die vanaf de jaren zestig een groep kinderen elke 7 jaar opnieuw filmde. Of Frans Hofmeester, die zijn dochter Lotte elke dag vanaf haar geboorte fotografeerde, en die foto’s in een magisch filmpje aan elkaar monteerde: 14 jaar in 2 minuut 45.

Lees verder na de advertentie

Acteur Ellar Coltrane, die Mason speelt in ‘Boyhood’, vond het emotioneel om naar zichzelf te kijken. Doorgaans zijn jongeren enorm vertederd als ze zichzelf terugzien in oude filmpjes of foto’s. Wat vonden de brugklassers die fotograaf Vivian Keulards voor het begin en aan het eind van het schooljaar fotografeerde van hun eigen metamorfose? De periode die ze koos is heel bepalend. De eerste keer ‘ving’ Vivian ze in de zomer tussen groep 8 en de brugklas, klaar voor een groot avontuur, precies op de rand van kind en puber. De tweede keer aan het eind van dat brugklasjaar. Een andere blik, nieuw haar, ineens heftige make-up of een ander dekbed, geen knuffels meer of strak grijs behang in plaats van iets gezelligs. Eindeloos kun je kijken naar het beeld dat Irene, Veerle, Ossip, Jamie en Evy van zichzelf oproepen - of onbewust geven.

Bij de een zijn de verschillen heel opvallend, dan herkende ook fotograaf Vivian ze nauwelijks terug bij de voordeur. Een complete metamorfose. Vorig jaar wilden ze nog een pony aankleden, nu zitten ze strak in de eyeliner. Bij de ander lijkt er niets gebeurd. “En toch”, zegt Vivian. “Ook bij Jamie bijvoorbeeld, die op het oog niet veranderd is, zie ik een andere blik.” De kinderen vinden zichzelf niet echt veranderd, zegt ze. “Misschien een beetje minder babyface en een paar sproeten erbij, zeiden ze. Het is ook lastig om bij jezelf die veranderingen te zien in zo’n korte tijd. Ossip zei bijvoorbeeld dat zijn haren het jaar ervoor blonder waren door de zon. Ook al vond ik hem behoorlijk veranderd, hijzelf vond dat gek genoeg niet.”

‘Ik wil me vooral happy voelen’

VEERLE (13), VMBO KADER/GEMENGD THEORETISCH, CITAVERDE COLLEGE HEERLEN

Veerle in augustus 2017. © vivian keulards

“Dat ik meneer en mevrouw moet zeggen in plaats van juffrouw”, leek Veerle een jaar geleden nog het grootste verschil tussen basis- en middelbare school. Het juiste lokaal vinden bleek een groter obstakel. Buiten spelen in de speeltuin doet Veerle niet meer. Buiten hangen wel. En make-uppen. Ze vindt de nieuwste technieken en trends - zoals rode eyeliner - op internet.

Opgelucht vertelt ze dat nieuwe vrienden maken gemakkelijk ging en ze prijst zich gelukkig met haar fijne klas. “Er is goede energie, een leuke mix aan meisjes en jongens. Als iemand onzeker is en zich terugtrekt, nemen we die mee in wat we doen.”

Grote dromen heeft Veerle niet. Ze kan zich zelfs niet meer herinneren dat ze vorig jaar nog droomde van een reisje New York of van een pony die ze wilde aankleden als een unicorn. “Ik wil me vooral happy voelen. Dat lukt nu maar voor de helft. Soms heb ik nog donkere gedachten omdat ik op de lagere school veel gepest ben. Ik wil om kunnen gaan met mijn gevoeligheid. Daar krijg ik nu hulp bij.”

Veerle, in 2018. © vivian keulards

Vader Raymond: “Ze wordt met grote schreden volwassen. Dat vind ik nog wel eens beangstigend. Ze is in een keer vrouw geworden. Gelukkig doet ze al jaren aan karate. Ze heeft inmiddels de blauwe band gehaald. Daar wordt ze weerbaar van.”

Veerle: “Karate maakt al sinds mijn zevende deel uit van mijn leven. Ik hoef alleen nog maar bruin en zwart te halen. Misschien mag ik mee naar Japan om daar de sport te bekijken en mee te doen. Dat is eigenlijk tóch wel een soort van droom.”

'Ik wil gewóón zijn, niks overdrevens'

OSSIP (13), HAVO/VWO MARIS COLLEGE DEN HAAG

Ossip, een jaar geleden. © vivian keulards

Volgens zijn ouders is Ossip nog steeds hetzelfde boefje, maar laat hij meer van zichzelf zien, is niet meer zo’n binnenvetter. “Gegroeid ben ik niet, maar daar baal ik niet van, hoor”, zegt Ossip. “Ik ben misschien wel wat grover geworden, maak meer cynische grapjes. In groep drie liet ik een scheet in de gymles en toen stuurde de juf me eruit. Ik was nog jong en kwetsbaar en moest huilen. Afgelopen jaar liet ik ook een scheet in de klas, iets te hard en iedereen keek om. Een tijdje werd ik ‘stinkie’ genoemd. Dat vond ik nu best wel grappig.”

Ossip maakt niet altijd zijn huiswerk. “En ik heb een keer vier uur gespijbeld. De straf was zes uur nablijven.” Veel vakken zijn anders dan hij dacht. “Ik vind wiskunde toch wel leuk, dat komt vooral door de docent.”

Vorig jaar snapte Ossip die toestand rond de aanschaf van schoolspullen en kleding niet zo goed. “Ik hoefde niets nieuws of een bepaald soort merk. Ik wilde gewóón zijn, niets overdreven. Mijn moeder heeft toen alles gekocht. Nu is Vans toch wel een ding voor me geworden. Ik heb diverse petjes en T-shirts.”

Ossip, nu. © vivian keulards

Ossip heeft nu een bril maar dat maakt hem niet zoveel uit. Maar een regenpak draagt hij nooit. “Mijn schoolboeken liepen daardoor waterschade op. We moesten 60 euro boete betalen. Mijn ouders waren niet blij. Ik kreeg drie maanden geen zakgeld en moest beloven volgend schooljaar mijn leven te beteren.”

Wat Ossip wil in de toekomst? “De Nobelprijs winnen! Nee grapje. Ik ben pas 13, daar denk ik niet over na. Filmpjes maken vind ik nog steeds tof. Ik plaats challenges op YouTube, zoals de smerigste-tosti-challenge. De laatste gaat over onze nieuwe hond, een Cocker Spaniël. Mijn video edit skills zijn echt geïmproved.

'Ik kom beter voor mezelf op'

EVY (13), VMBO BASIS/KADER IN LELYSTAD.

Evy, een jaar geleden. © vivian keulards

Evy heeft nogal pech gehad in haar laatste twee schooljaren. In groep acht liep ze tijdens tikkertje hard tegen een paal en liep een ernstige hersenschudding op. Ze heeft lang moeten revalideren en miste daardoor haar eindtoets. “Ik kon geen harde geluiden en drukte verdragen, waardoor ik ook niet aan de eindmusical mee kon doen. Ik ben wel gaan kijken en aan het eind trok een aantal klasgenoten mij het podium op en begon iedereen te klappen, te juichen en te huilen.”

Op haar nieuwe school liep ze twee parasieten op en is ze de eerste twaalf weken ziek geweest. Maar ondanks alles zegt ze: “Ik vind de middelbare school veel leuker. Ik beweeg meer, de vakken zijn moeilijker en ik heb meerdere docenten. Het huiswerk valt reuze mee, dat heb ik meestal af als ik naar huis ga. En we hebben de leukste dieren op school: konijnen, geiten, muizen, slangen. De wandelende takken zijn gelukkig weg, ik houd niet van die kriebelbeestjes.”

Ooit hoopt ze op safari te kunnen in Afrika. “Het liefst ga ik aan het werk met leeuwen.” Met haar klas is ze, ondanks de drama’s die er af en toe de kop opsteken, best tevreden. “Er zit een aantal ruziemakers tussen, maar die negeer ik zoveel mogelijk. Saai is het in ieder geval niet, maar ze mogen allemaal best wel wat aardiger zijn voor elkaar.”

Evy, nu. © vivian keulards

“Echt veranderd ben ik niet”, zegt Evy. “Ik spaar geen gummetjes meer en ik kom beter voor mezelf op.” Haar broertje reageert “Nou, toch wel, ze zit veel achter haar laptop en wil niet meer buitenspelen. En ze zegt de hele tijd dat ze niet knap is. Dat is de onzekerheid van tienermeisjes, dat hebben jongens niet.” “Jongens zijn irritant” zucht Evy.

Haar moeder vindt haar ook veranderd. “Ze heeft een diepere stem en is een stoere tiener geworden. Ze is sterker, ze trekt zich weinig aan van haar omgeving, dat vind ik knap. Ik heb haar los moeten laten. Als ouder moet je meegroeien. Hun wereld wordt groter, maar die van mij als ouder ook”.

'Mijn eerste jaar krijgt een 8'

JAMIE (13), VMBO-T, GRAAF HUYN COLLEGE GELEEN

Jamie, een jaar geleden. © vivian keulards

Via zijn broer Ethan wist Jamie al voor 95 procent wat hem te wachten stond op school. “Mijn eerste jaar was goed, ik geef het een 8. Vooral de stoelwisseling vond ik fijn, dat ik niet de hele dag op één plek hoef te zitten. In het begin liep ik nog wel-eens de verkeerde kant op en kwam ik te laat in de lessen, maar daar heb ik me goed onderuit kunnen praten.”

Een docent mag Jamie niet. “Hij is heel oud, hij komt uit 1980 of zo. Hij wordt snel boos en loopt met een ouderwetse agenda en pen onder zijn arm. Hij heeft niets met mobiele telefoons en gadgets.”

De ‘Nova Nask’-lesmethode voor natuur- en scheikunde vindt Jamie ook stom, die volume- en massadingen, hij snapt er geen bal van.

Het leukste vak? Dat is zonder aarzelen geschiedenis, vanwege de docent. Jamie: “Hij gooit zelfs met ballen door de klas.”

Zenuwachtig was Jamie niet voor de eerste schooldag, maar zijn moeder vond hem behoorlijk chagrijnig. “Ik had een kort lontje, vond ze.”

Jamie, nu. © vivian keulards

“Later wil ik bij de Koninklijke Marechaussee. Ik zag het op het vliegveld en was benieuwd wat ze doen. Ik heb er afgelopen jaar een spreekbeurt over gegeven en kreeg daarom een hele rondleiding.”

Die spreekbeurt was lastiger dan op de basisschool, vond Jamie. “Je mocht niet alleen maar plaatjes laten zien, maar moest ook een goede introductie houden.”

Veranderd vindt Jamie zichzelf niet echt. Hij heeft alleen wat meer moedervlekken. En het gênantste van het afgelopen jaar? “Dat ik het verkeerde kleedlokaal bij gym inliep. Godzijdank was het een jongenslokaal.”

'Ik ben relaxter geworden'

IRENE (13), GYMNASIUM, GROENE HART LYCEUM ALPHEN A/D RIJN

Irene, een jaar geleden. © vivian keulards

Irene volgde in groep 8 al het pre-gymnasium in Leiden, maar koos uiteindelijk voor het Alphense Lyceum, waar ze vooral de bibliotheek geweldig vindt. “Ik was toen erg bezig met mijn niveau, wilde hoog scoren en was bijzonder trots op mijn citoscore van 549.”

Vorig jaar wilde ze nog dokter worden. In Oxford, want ze heeft een voorliefde voor Engeland. Dat komt wellicht door haar opa die docent Engels was. “Dokter worden wil ik niet meer, maar mijn liefde voor Engeland is gebleven. Nu denk ik aan docente Engels of psychologe worden. Ik heb veel gewandeld met mijn moeder en de hond, dan hadden we diepe gesprekken, dat bevalt wel.

Later wil ik in Engeland wonen met een extra huis in Duitsland en Nederland als het even meezit. En als ik dan toch genoeg geld verdien laat ik de oprit van mijn ouders boerderij meteen asfalteren.”

Irene, nu. © vivian keulards

Het spannendste moment was toch de nieuwe klas. “Dat je je in een ‘kring’ moet voorstellen aan al die nieuwe mensen, vertellen wie je bent. Doodeng!”

Heel veel veranderd qua uiterlijk is ze niet, vindt Irene. “Misschien wat minder babyface. Ik ben wel de meest antisociale persoon ooit geworden. Ik lees vooral heel veel, met name Engelse boeken. En ik ben relaxter geworden. Vroeger huilde ik als ik een 7 haalde. Nu kan ik blij zijn met een 4. Volgende keer beter, denk ik dan.”

Deel dit artikel