Uw profiel is aangemaakt

U heeft een e-mail ontvangen met een activatielink. Vergeet niet binnen 24 uur uw profiel te activeren. Veel leesplezier!

Een hekel aan hipsters? Geeft niks, want ze verdwijnen toch vanzelf

Samenleving

Amber Dujardin

Deelnemers aan de 'Hipster Winter Cup' in Berlijn © epa
Trends

Cultuursocioloog Janna Michael promoveert op trendgevoeligheid. Hipsters zijn té trendy, blijkt uit haar onderzoek.

Het is misschien wel de eerste subcultuur die niet als zodanig bestempeld wil worden. Waar punkers in de jaren tachtig trots hun 'punk is not dead'- buttons droegen en hippies hun vredelievende status bezegelden met gitaren en gebloemde jurken, vereenzelvigt de hipster zich nadrukkelijk níet met zijn glutenvrije geestverwanten met knotjes, tatoeages en een voorliefde voor vintage.

Hipsters - een amorfe groep van grootstedelijke, modebewuste twintigers en dertigers met creatieve beroepen - vormen dan ook geen traditionele subcultuur, maar een stereotype, zegt cultuursocioloog Janna Michael. "De hipster is altijd de ander. Geen van de jongeren die ik heb geïnterviewd typeerden zichzelf als hipster, ook al hadden sommigen wel zo'n stijl."

Voor haar onderzoek interviewde Michael 59 jongeren van divers pluimage tussen de 21 en 37 jaar uit Nederland, Duitsland en Denemarken over trendgevoeligheid. Zowel zakenprofessionals als kunstzinnige types. Zij bestempelden de hipster vrijwel allemaal als 'te trendy', zegt Michael, wat ironisch genoeg het tegenovergestelde effect sorteert. "Uiteindelijk zien ze er allemaal hetzelfde uit. Iedereen duikt in de kelder van zijn oma."

Lees verder na de advertentie
Iedereen duikt in de kelder van zijn oma

Cultuursocioloog Janna Michael

Eerste hipsters

De ironie van dit weinig authentieke imago manifesteert zich niet alleen in de 'vooruitstrevende' kledingstijl of muzieksmaak van hipsters. Ook het fenomeen zelf is niet nieuw. De eerste hipsters maakten hun opwachting in de jaren veertig in New York, waar de naoorloogse generatie flirtte met zwarte muziek en zwarte mode. In 1957 schreef Norman Mailer al een invloedrijk essay met de titel 'The White Negro - superficial reflections on the hipster'.

Volgens Linda Duits, gespecialiseerd in populaire cultuur en media, was de eerste 'officiële' hipster de New Yorkse boogiepianist en zanger Harry 'The Hipster' Gibson (1915-1991). "Er ontwikkelde zich toen een zwarte hipstersubcultuur met een eigen taal, muziek en kledingstijl. En veel drugs.
De waarden kwamen overeen met die van hipsters van nu: echt zijn en veel zelfreflectie over je bestaan.

Rond 2000 duikt de hipster opnieuw op in New York. Dit keer raakt de term in zwang om de modebewuste, bevoorrechte kinderen van de middenklasse te omschrijven die zich richten op een creatieve en duurzame levensstijl. "Het begon met anders durven zijn", zegt cultuursocioloog Michael. "Na de afgebakende stromingen zoals metalheads, punkers en hippies, wilden mensen er raar en anders uitzien. Weg van de mainstream. Ze balanceren continu tussen heel trendy willen zijn en toch authentiek."

(Tekst loopt verder na onderstaande afbeelding.)

Ze balanceren continu tussen heel trendy willen zijn en toch authentiek

Janna Michael

"De hipster is altijd de ander." © Flickr/Garry Knight

Vloeibaar begrip

Hoewel hipsters vaak worden gerekend tot een hoogopgeleide, culturele elite, zijn ze volgens Duits ook in mindere mate te vinden op het mbo. Dat geringe aantal lager opgeleide hipsters heeft te maken met het belang dat zij hechten aan cultureel kapitaal: filosofie, obscure boeken en 'moeilijke' muziek. "Veel aspecten uit de hipstercultuur vereisen een hoger cognitief vermogen.

Dat veel mensen ze zo vervelend vinden, heeft volgens Duits te maken met dat culturele kapitaal en het 'moeilijk doen'. "Het is een makkelijk te haten groep, maar die haat is vrij onschuldig. Omdat hipsters zichzelf niet als zodanig bestempelen, raakt de haat hen ook niet.

Michael beaamt dat. Volgens haar is de hipster inmiddels zo'n vloeibaar begrip geworden, dat niemand meer weet wat het precies is. "Ze vallen langzaam uiteen in techno-hipsters, folksters (hipsters met een liefde voor vintage, red.) en andere stromingen. Dat 'de hipster' verdwijnt, is helemaal niet erg, want hipsters willen zichzelf juist niet labelen. Uiteindelijk lost de hipster zichzelf op."

Veel aspecten uit de hipstercultuur vereisen een hoger cognitief vermogen

Linda Duits

Deel dit artikel

Iedereen duikt in de kelder van zijn oma

Cultuursocioloog Janna Michael

Ze balanceren continu tussen heel trendy willen zijn en toch authentiek

Janna Michael

Veel aspecten uit de hipstercultuur vereisen een hoger cognitief vermogen

Linda Duits