Uw profiel is aangemaakt

U heeft een e-mail ontvangen met een activatielink. Vergeet niet binnen 24 uur uw profiel te activeren. Veel leesplezier!

De zaak Verstappen: Twintig jaar verlangen naar een antwoord

Samenleving

Orkun Akinci

Moeder Berthie en vader Peter Verstappen © Maikel Samuels
Interview

Twee decennia na de moord op de 11-jarige Nicky Verstappen lijkt er nog één kans op een oplossing: een DNA-verwantschapsonderzoek dat vanaf vandaag onder 21.500 mannen wordt gehouden. De laatste hoop om bij de dader uit te komen. De ouders van Nicky wachten er al zo lang op.

Ouders Berthie en Peter snakken naar antwoorden. "Het kookt over in ons hoofd. Dat is zó vermoeiend." Twee maanden geleden kwam het ervan. De opbergboxen stonden al jaren klaar om alle spullen van Nicky in op te slaan, maar al die tijd konden Berthie en Peter het niet over hun hart verkrijgen. Niet dat ze vaak in zijn kamer kwamen, dat was te pijnlijk. Maar opruimen was ook zoiets. "Moeilijk", zegt Peter. "Het was moeilijk om zijn bed weg te halen en de Ajax-posters en -vlaggen van de muur te halen." Berthie: "Maar alles ging kapot. Zijn rubberen slippers vielen helemaal uit elkaar. Het kussen was helemaal plat. Het dekbed durfde ik niet te wassen, bang dat ik was dat het kapot ging. Maar we hebben al die jaren de herinnering niet los willen laten."

Lees verder na de advertentie
Ze praten er amper over met elkaar. Maar ze zien elkaar dagelijks worstelen. Woorden zijn dan overbodig

Na de verhuizing uit het naburige Heibloem, waar Nicky in augustus 1998 met het plaatselijke jeugdwerk mee op kamp ging en nooit meer terugkwam, richtten Berthie en Peter in hun nieuwe woning de kamer van Nicky minutieus opnieuw in. Sinds 2003 speelt hun leven zich in Meijel af. Al is 'leven' een groot woord, vinden ze zelf. Hun bestaan draait al twintig jaar om één vraag: Wat is er met Nicky gebeurd nadat hij van het kampterrein verdween en dood werd teruggevonden op de Brunssummerheide?

Dagelijkse worsteling

Ze praten er amper over met elkaar. Maar ze zien elkaar dagelijks worstelen. Woorden zijn dan overbodig. Als Peter weer eens op de bank voor zich uit zit te staren, weet Berthie genoeg. Hij is teruggetrokken, kruipt het liefst weg in een hoekje. Berthie zoekt juist afleiding, in een winkel of een tuincentrum. "Sinds dit onderzoek speelt, praten we weer hardop met elkaar over wat er is gebeurd", zegt Peter. "Maar praten doet pijn, nog meer dan erover nadenken. Dat doen we toch wel, elke dag."

Berthie en Peter leven op zichzelf. Saai, noemt Peter het, zeker nu hij niet meer kan werken. Hij zat in de wegenbouw, maar werd getroffen door kanker. "Een kwaadaardige poliep op mijn stembanden. Een jaar geleden ben ik 34 keer bestraald. Dat was wel heftig, ja. Sindsdien ben ik al uitgeput na een korte inspanning."

Veel vriendschappen zijn weggevallen. Ons vertrouwen in de mensheid is helemaal weg

Berthie werkt bij de plaatselijke supermarkt achter de kassa. "Tot 16 april, dan loopt mijn contract af. Vorige week hoorde ik dat ik dan weer op straat sta. Daar zie ik tegenop. Sinds ik daar werk, maak ik soms weer een praatje met mensen. Ik bloeide weer een beetje op. Voor mij is dit eigenlijk de druppel. We weten niet hoe het herstel van Peter zal verlopen. Komt er iets uit het onderzoek naar de dood van Nicky? En dan ook dat werk. Ik vraag me wel eens af wanneer het een keer ophoudt. Hoeveel kan een mens hebben?"

Vriendschap

Vluchtige gesprekjes met dorpsgenoten buiten beschouwing gelaten, beperken de sociale contacten zich tot één vriend. Dat waren er ooit meer, maar na de dood van Nicky veranderde ook op dat gebied veel. Peter: "Veel vriendschappen zijn weggevallen. Ons vertrouwen in de mensheid is helemaal weg." Berthie: "We hebben nog wel goed contact met onze oude buren. En mensen wensen ons sterkte. Maar we hebben maar een echte vriend, die direct klaar staat als we hem nodig hebben. Ik weet niet zo goed waarom de rest er niet meer is. Misschien weten ze niet zo goed wat ze met ons aanmoeten. Het heeft met Nicky te maken natuurlijk. Bijvoorbeeld dat ze niet weten hoe ze ons moeten helpen. Zeker Peter is daardoor wel aan het vereenzamen."

Een beetje geluk

Op 24 november werden ze oma en opa. Dochter Femke beviel van Daantje. Het meisje krijgt iets voor elkaar wat anderen jaren niet lukte: ze tovert af en toe een glimlach op het gezicht van Berthie en Peter. Ze passen regelmatig op. Peter noemt het 'fantastisch' dat ze gezond op de wereld is gekomen. Maar ook hiervoor geldt dat onbezorgd genieten er niet bij is. Berthie zegt dat het moeilijk is om blijdschap toe te laten. "Begrijp me niet verkeerd. Als er af en toe een lachje komt, smelt ik helemaal. Het is heel aangrijpend, zo'n hummeltje.

Ik denk vaak moet dit het nou zijn? Ik had me er wel wat anders van voorgesteld, van het leven

Maar wij zijn bang dat het maar even duurt voordat er weer verdriet op de loer ligt. We hebben zo veel meegemaakt dat we niet zo goed blij durven zijn. Een week, een maand of een jaar later is er weer iets." Zouden ze anders willen zijn? Berthie: "Ik weet niet meer hoe dat moet". Peter: "We zijn zo gevormd". Berthie: "Ik denk vaak 'moet dit het nou zijn?' Ik had me er wel wat anders van voorgesteld, van het leven. Maar als ik Femke met onze kleindochter zie zitten, loop ik wel over van liefde, hoor." Peter: "Verder kan ik geen momenten van blijdschap noemen de afgelopen twintig jaar". Berthie: "Nee, inderdaad. Dat is toch erg?" Peter: "Dat is wel erg, ja". Berthie: "Daar staan we eigenlijk niet bij stil. We weten niet meer beter."

Vandaag begint het verwantschapsonderzoek in de moordzaak op Nicky. 21.500 mannen is gevraagd de komende drie weken wangslijm af te staan. Het DNA wordt vergeleken met een daderspoor. Doordat ook familiebanden in het onderzoek worden aangetoond, is het mogelijk om via een onschuldig familielid bij de moordenaar uit te komen. Dat gebeurde eerder in het onderzoek naar de dood van Milica van Doorn in 2012. Het DNA-verwantschapsonderzoek in de zaak-Marianne Vaatstra was het omvangrijkste tot nu toe, daar bleek de dader onder de 8000 onderzochte mannen te zitten.

Het is moeilijk om hoop te hebben. In twintig jaar tijd leek er al zo vaak een opening te zijn, even zo vaak liep een spoor op niets uit. Berthie: "Soms kwam het niet eens in het nieuws. Achter de schermen is er eens een jaar lang onderzoek gedaan naar een pedofiel uit Kerkrade. We dachten echt dat hij het kon zijn. Maar het was hem weer niet. Wij hopen op dit moment heel erg, maar zijn ook voorzichtig."

Ze beseffen dat dit onderzoek de laatste kans is om bij de dader uit te komen. "Anders moeten we het hebben van iemand die nog gaat praten", zegt Peter. "Maar die kans lijkt me klein na twintig jaar."

We zijn altijd maar aan het denken: Wie? Wat? Hoe? Het houdt ons elke dag bezig

Knop uitzetten

Er is ook angst. Angst om te horen wat hun zoon heeft moeten doorstaan. Berthie: "Maar we hebben liever een antwoord dan dat we niets weten. Dit is ook geen leven. Of het niet erger kán, weet ik niet. Dat ligt eraan wat er uit komt. Maar we verlangen ernaar om die knop eens uit te kunnen zetten. We zijn altijd maar aan het denken: Wie? Wat? Hoe? Het houdt ons elke dag bezig. Hoe we ermee omgaan als we antwoorden krijgen, zien we dan wel weer. Nu kookt het in ons hoofd, het is zó vermoeiend. Ik kan geen dingen meer onthouden, word vergeetachtig. Alle informatie van de afgelopen twintig jaar zit in mijn hoofd, er is geen plaats meer." Peter: "Onze harde schijf zit vol".

Ze hebben diverse keren contact gehad met de ouders van Marianne Vaatstra. Ze leerden hen kennen via Peter R. de Vries, die beide families nadrukkelijk bijstaat. Berthie: "Ik vergeet nooit meer Baukes (vader van Marianne - red.) gezicht op televisie toen ze de dader hadden. De dag erna heb ik met Maaike, de moeder, gebeld. Aan de ene kant was er opluchting, maar het was ook het begin van een heel nieuw rouwproces. In de rechtbank hoorden zij de meest verschrikkelijke verhalen. Daar zie ik ook wel tegenop. Als er al een dader uit het onderzoek komt, zijn wij er nog lang niet."

Rechercheurs

Berthie en Peter zijn heel dankbaar dat het verwantschapsonderzoek er is gekomen. Peter: "Er zijn zoveel mensen bij betrokken. Natuurlijk Peter R. de Vries die zich er sterk voor maakte. Maar ook al die rechercheurs die er veel tijd in hebben gestoken. Gigantisch veel werk. En we zijn blij dat hoofdofficier van justitie Roger Bos er uiteindelijk toestemming voor heeft gegeven.

"Er moesten veel procedures worden doorlopen, de afgelopen vijf jaar leefden wij constant onder hoogspanning. Nu is het eindelijk zover." Of de oplossing nabij is? Ze durven er niets over te zeggen.

Berthie: "Ik fantaseer er soms over. Dat we worden gebeld met de vraag of we thuis zijn en ze even later bij ons op de stoep staan om te zeggen dat ze de dader hebben. Dat heb ik wel eens, ja. We zijn al twintig jaar opzoek naar de waarheid. Ik hoop heel erg dat moment er ooit zal komen."

Lees ook: Grootste DNA-onderzoek ooit om moordenaar Nicky Verstappen te vinden

Deel dit artikel

Ze praten er amper over met elkaar. Maar ze zien elkaar dagelijks worstelen. Woorden zijn dan overbodig

Veel vriendschappen zijn weggevallen. Ons vertrouwen in de mensheid is helemaal weg

Ik denk vaak moet dit het nou zijn? Ik had me er wel wat anders van voorgesteld, van het leven

We zijn altijd maar aan het denken: Wie? Wat? Hoe? Het houdt ons elke dag bezig