Uw profiel is aangemaakt

U heeft een e-mail ontvangen met een activatielink. Vergeet niet binnen 24 uur uw profiel te activeren. Veel leesplezier!

De dokter op de app, redt dat de zorg in Flevoland?

Samenleving

Marten van de Wier

Met de ‘Ik herstel’-app helpen artsen in Amsterdam patiënten op afstand na hun operatie. Ze kunnen zelf monitoren hoe hun herstel verloopt. © Han Anema, Amsterdam UMC

Uit de as van het failliete MC Zuiderzee verrijst volgende week ‘St Jansdal Lelystad’. Apps en internet worden belangrijker in de gezondheidszorg, niet alleen in Flevoland.

Tijdens een bescheiden ceremonie krijgen de bestuurders van het Harderwijkse St Jansdal volgende week donderdag de sleutels van de curatoren van MC Zuiderzee in Lelystad, dat in het najaar failliet ging. Maandag 4 maart gaan alle poliklinieken open en heeft Lelystad weer een ziekenhuis waar eenvoudige operaties worden verricht. Voor complexere zorg moeten patiënten naar de hoofdlocatie in Harderwijk. Maar misschien kunnen ze straks ook thuis ‘op consult’, achter de computer of met hun mobieltje in de hand.

Lees verder na de advertentie

Koplopersrol

“In Flevoland ligt een enorme kans om e-health op grotere schaal toe te passen”, vindt Jaco van Duivenboden van e-health-expertisecentrum Nictiz. “Het is als bij een brandend olieplatform: vanwege het faillissement wordt de urgentie gevoeld. Daar kan iets moois uit ontstaan.”

De vraag is of je mensen kunt verplichten om als eerste voor de digitale route te kiezen

Jaco van Duivenboden, e-health-expertisecentrum Nictiz

‘E-health’ of ‘slimme zorg thuis’ is ook volgens de Tweede Kamer hét antwoord op de zorgen over de ziekenhuiszorg in Flevoland. Deze week nam de Kamer een motie aan van VVD en ChristenUnie, die het kabinet oproept om, in overleg met St Jansdal en andere partijen, van Flevoland een ‘koploper’ te maken op het gebied van zorg op afstand. Zo moet de zorg in die provincie voor iedereen bereikbaar en betaalbaar blijven. Wat kunnen patiënten verwachten? En zijn ze daarmee echt geholpen?

St Jansdal, dat zichzelf in Harderwijk al ziet als voorloper op het gebied van digitale zorg, kan nog niet zeggen wat het in Lelystad van plan is op dit punt. Patiënten kunnen straks in ieder geval inloggen op ‘MijnStJansdal’, waar ze bloeduitslagen kunnen zien, delen van hun medisch dossier kunnen bekijken en vragen kunnen stellen aan hun behandelaars. In Harderwijk loopt een project waarbij patiënten zelf thuis hun bloeddruk meten en digitaal doorgeven aan een arts.

Besparen op reizen

Han Anema ziet meer mogelijkheden. Volgens de hoogleraar sociale geneeskunde aan Amsterdam UMC is zorg op afstand een uitkomst voor uitgestrekte regio’s. In Canada en Australië is e-health verder ontwikkeld dan hier: patiënten moeten anders simpelweg veel te ver reizen. In Nederland zijn de afstanden kleiner. Toch zien veel patiënten van MC Zuiderzee op tegen het reizen, vooral als ze zelf geen auto hebben.

In Anema’s ziekenhuis loopt een onderzoek waarbij artsen hun patiënten op afstand volgen na een operatie vanwege darmkanker. In de app ‘Ik herstel’ krijgen ze van dag tot dag en van week tot week advies over de activiteiten waar ze – als het goed is – weer klaar voor zijn: bijvoorbeeld traplopen, boodschappen doen of fietsen. Zelf vinken ze aan of het inderdaad lukt. Ook dragen ze een stappenteller. Op een dashboard kunnen ze zien op welk ‘herstelpercentage’ ze zitten en welk percentage ‘normaal’ is. De arts volgt hen op afstand. Gaat het niet goed, dan kunnen arts en patiënt een afspraak inplannen.

De app is door verschillende ziekenhuizen ook getest bij andere ­operaties. Volgens Anema zijn door de app minder bezoeken aan het ziekenhuis nodig en herstellen patiënten sneller.

Ook bij chronische aandoeningen als COPD en hartfalen worden patiënten steeds vaker op afstand gevolgd, vertelt Van Duivenboden van Nictiz. Ze meten zelf hun bloeddruk en longfunctie en vullen digitale vragenlijsten in over hoe ze zich voelen. Ook videoconsulten zijn in opkomst.

Blijft het begrijpelijk?

Het ziekenhuis in Lelystad heeft relatief veel chronisch zieken, die baat kunnen hebben bij dit type zorg. Maar ook relatief veel ouderen. Kunnen zij wel overweg met digitale middelen? “Digitale zorg moet ook begrijpelijk en duidelijk zijn. Daar is de laatste tijd meer aandacht voor”, zegt Van Duivenboden. “In de ideale wereld kan iedereen met e-health overweg, maar er blijven altijd patiënten die niet kunnen, of niet willen.”

Dreigt de zorg voor hen niet onbereikbaar te worden? Dat is een risico, erkent Van Duivenboden. “De vraag is of je mensen kunt verplichten om als eerste voor de digitale route te kiezen. Dat is een ingewikkelde politieke afweging. Uiteindelijk denk ik dat we er niet aan ontkomen. De zorgkosten worden dermate hoog, dat we meer verantwoordelijkheid bij de burger moeten leggen.”

Wat e-health Lelystad in ieder geval niet kan bieden, is spoedeisende hulp die 24 uur per dag open is of acute verloskunde. Daarvoor moeten de patiënten van MC Zuiderzee naar andere ziekenhuizen.

Lees ook:

Welkom app, de nieuwe wijkverpleegkundige

Hoeveel zou het niet schelen als patiënten na een zware operatie gelijk naar huis zouden kunnen, waar een smartphone - in plaats van onderbezette verpleging - hen in de gaten houdt? Initiatieven zijn er legio, zorgverzekeraars zien er brood in.

Overbelaste huisartsen komen met consult per app - tegen de werkdruk

Dankzij een nieuwe app hoeven overwerkte huisartsen minder vaak op pad én ze zijn altijd bereikbaar voor patiënten.

Deel dit artikel

De vraag is of je mensen kunt verplichten om als eerste voor de digitale route te kiezen

Jaco van Duivenboden, e-health-expertisecentrum Nictiz