Uw profiel is aangemaakt

U heeft een e-mail ontvangen met een activatielink. Vergeet niet binnen 24 uur uw profiel te activeren. Veel leesplezier!

'Heel Marokko is bang voor mij'

samenleving

Kleis Jager

Loubna Abidar © afp
Vrouwenrechten

Loubna Abidar ontvluchtte eind vorig jaar Marokko nadat zij op straat was aangevallen vanwege haar rol in 'Much Loved', een film waarin zij een prostituee speelt. Vanuit Frankrijk neemt Abidar de hypocrisie van haar geboorteland onder vuur.

Toen ik mijn eerste theaterlessen nam, was ik nog steeds bang voor de straf van Allah

Als kind wilde Loubna Abidar hoer worden. Haar oom Saïd vroeg het een keer, aan haar en haar nichtjes in de riad (huis) van haar oma in de medina van Marrakech. Wat dachten zij later te gaan doen? "Ik zei: ik word een hoer die in de hele wereld bekend is! Ik kreeg een geweldige klap. Ik begreep er niets van. Ik bedoelde de vrouwen in films die ik stiekem van mijn oma mocht zien. Dat waren vrouwen die auto reden, rookten, mooie kleren en make-up droegen. Ik wilde precies zijn zoals deze 'hoeren', zoals iedereen ze altijd noemde. Het woord actrice of danseres kende ik niet eens! Niemand gebruikte het ooit."

Abidar (31) vertelt dit verhaal vaak. Omdat het zoveel zegt over de omgeving, het land, de cultuur waarin ze opgroeide: je hebt hoeren en deugdzame vrouwen, meer smaken zijn er niet. Haar nichtjes kozen de tweede optie. "Zij wilden allemaal moeder worden. Ze verschilden alleen in het soort man dat ze zich wensten. Een nichtje wilde de vierde vrouw zijn van een man, want dan word je het meest verwend. Een ander had het liefst een Saudiër, want die zijn het rijkst."

Hoeren gaan onherroepelijk naar de hel, waarschuwde de oma van Abidar altijd. "Allah zou hun lange wimpers die ik zo mooi vond aan elkaar knopen, zodat ze hun ogen nooit meer zouden openen. Ik was heel bang, die angst verdween pas heel laat. Toen ik mijn eerste theaterlessen nam, was ik nog steeds bang voor de straf van Allah."

Lees verder na de advertentie
Ik haatte joden als klein meisje, ik dacht dat ik dood zou gaan als ze me zouden aanraken

Eerste vriendje
Abidar werd actrice, maar dat ging niet zonder slag of stoot. Haar vader, die haar verkrachtte, opsloot, sloeg en zijn sigaretten op haar uitdrukte, zette ze het huis uit zodra zij daar toe in staat was. Met haar moeder, die de stap zelf nooit durfde te zetten, begon zij een handel in broodjes, later in stoffen. Op haar zestiende trad ze op voor toeristen als danseres in hotels en restaurants in Marrakech.

Zo ontmoette ze Claude, een Franse dj. Claude was ruim veertig jaar ouder en zou haar eerste vriendje worden. De relatie duurde vier jaar. "Het was een vorm van prostitutie, vind ik nu. Maar ik heb lang gedacht dat ik geluk had gehad met zo'n man. Ik leerde veel, ging met hem naar Parijs. Nu weet ik dat het geen normale relatie was. Voor mijn familie was zijn leeftijd trouwens niet het grootste probleem, hij was immers rijk en Europees. Het feit dat hij joods was, dát was erg. Door Claude begreep ik dat joden niet die afschuwelijke mensen waren die ik was gewend uit de Egyptische films die ik stiekem van mijn oma mocht zien. Ik haatte joden als klein meisje, ik dacht dat ik dood zou gaan als ze me zouden aanraken."

Verboden film
We spreken elkaar op iets minder dan een uur met de TGV van Parijs. Het leven in de provincie bevalt Abidar. Ze houdt van de rust en ruimte van de stad die ze liever niet in de krant genoemd wil zien.

Abidar ontvluchtte Marokko nadat een rel rond 'Much Loved' uit de hand was gelopen. In deze film speelt zij de leidster van een groepje van vier prostituees. Much Loved was op het festival van Cannes een enorm succes, maar thuis brak meteen na de vertoning de hel los. De minister van cultuur verbood de film. Iedereen sprak over de scène waarin Noha (het personage van Abidar) seks heeft met haar Franse minnaar.

"De volgende ochtend regende het beledigingen en doodsbedreigingen op Facebook. De stewardess van Royal Air Maroc zei toen we later op de dag weer naar huis gingen: 'Waarom heb je dit gedaan? Je haat je land, je haat alle vrouwen van je land. En wij haten jou ook!'"


(De tekst loopt door onder de video)

trailer

Haar belagers hebben nog even overlegd of ze haar zouden verkrachten. "Daar zagen ze van af, omdat ik 'te vies was om te verkrachten'

Aangevallen
Abidar wist dat het moeilijk zou worden, maar niet dat het zover zou gaan. Ook collega's, familie en vrienden namen haar onder vuur. "Ik moest het opnemen tegen alles en iedereen, een volk van 30 miljoen mensen, een hele religie."

Dagenlang durfde ze alleen de straat op in een boerka. Daarna koos ze haar momenten zorgvuldig. Zoals in november vorig jaar, toen ze wilde gaan shoppen in Casablanca omdat ze jurken nodig had om filmfestivals in Spanje en Tunesië te bezoeken. Maar in 'Casa' herkenden drie jonge, modern geklede mannen de nestbevuiler onmiddellijk. "'Temenyetoun!' riepen ze. Dat betekent 'acht' in het Arabisch, want sinds de herrie over de film was dat een begrip geworden: Noha verleidt klanten door met haar billen een acht in de lucht te draaien. Ze schreeuwden en hadden flink gedronken, ze trokken mij aan mijn haar hun auto in."

Abidar werd geslagen en uiteindelijk bloedend aan een wond bij haar wenkbrauw de auto uit geduwd. Haar belagers hebben nog even overlegd of ze haar zouden verkrachten. "Daar zagen ze van af, omdat ik 'te vies was om te verkrachten'. De politie wilde mijn aangifte niet opnemen, en bij twee klinieken waar ik me wilde laten verzorgen ben ik weggestuurd."

Door alle taboes in Marokko is de praktijk van seks, en ook van alcohol en drugs, er heel gewelddadig

Steun
Hierna besloot Abidar dat ze weg moest uit Marokko. Weer thuis in Marrakech nam zij het eerste vliegtuig naar Frankrijk. Haar man Bernardo, een Braziliaan die ze had ontmoet in Brussel toen ze op haar bagage wachtte op Zaventem, en haar dochter Luna (7) volgden later.

"Ze hebben geprobeerd mij kapot te maken, maar het ergste is achter de rug. Er is ook steun, ik heb 100.000 vrienden op Facebook. Mijn moeder is trots op me, op het geld dat ik verdien en op de prijzen die ik voor Much Loved in Frankrijk kreeg, ze heeft ze aan iedereen laten zien. Maar ze schaamt zich nog steeds als ik mijn mond opendoe, ze hoort zo vaak dat ik niet deug.'

In Marokko, waar ze voor de zomer weer even was, lopen twee rechtszaken tegen haar. Volgens de politie kwam Abidar niet om aangifte te doen maar om herrie te schoppen. Ook de regisseur van een film die zij vóór Much Loved maakte, beschuldigt Abidar van laster. "Hij wilde dat ik hem in bed zou bedanken voor de rol. Dat is een standaardclausule uit het arbeidscontract voor actrices in Marokko, maar dan een die natuurlijk niet op papier staat. Ik heb een taboe doorbroken door publiekelijk te zeggen dat deze man met mij wilde neuken."

Ze schiet in de lach als ze denkt aan de Marokkaanse media, wat er over haar wordt beweerd. Ze zou een agent zijn van Israël en conflicten veroorzaken om aan geld en verblijfspapieren in Frankrijk te komen. "Alsof het mij daar om te doen is. Ik heb een kleine villa net buiten Marrakech, die ik mij kan veroorloven door mijn rollen in tv-films en series die ik had voor Much Loved. Ik had in materieel opzicht niets te klagen."

(De tekst loopt door onder de afbeelding)

Loubna Abidar © afp

Videoboodschappen
De hypocrisie van Marokko wil ze nu bestrijden via videoboodschappen die ze sinds kort op YouTube zet. En afgelopen mei verscheen van haar een boek over haar leven, 'La dangereuse'. Het boek is geprezen, maar Abidar kreeg ook het verwijt dat ze generaliseert, bijvoorbeeld als ze schrijft dat 'Arabieren dagelijks porno kijken en nooit iets lezen'. Bovendien, stellen haar critici, zouden Marokkaanse vrouwen beter af zijn dan tien jaar geleden. Het familierecht is grondig herzien, vrouwen zijn voor de wet geen tweederangs burgers meer.

"Ik heb het natuurlijk vooral over de armen in Marokko", zegt Abidar over de kritiek. "Mijn boek gaat over de wereld waar ik vandaan kom, en daar is het precies zoals ik zeg, daar neem ik geen woord van terug. En inderdaad, scheiden mag nu in Marokko. Maar het blijft in veel gevallen een zonde."

Graag zou ze een film maken over vrouwen op het platteland. "Over meisjes die niet naar school gaan omdat ze dan hun berg af moeten om naar de stad te gaan. Dat doen ze niet, omdat het zondig is. Er zijn nog steeds heel veel meisjes die worden uitgehuwelijkt - sommigen zijn negen jaar. Ouders geven hun dochter dan maar aan de verkrachter, want als ze geen maagd meer is wil niemand haar nog. Het bizarre is dat de obsessie met maagdelijkheid gepaard gaat met een heel hoog aantal verkrachtingen binnen de familie."

De hypocrisie is overal, ook in de stad, in de betere kringen. "Ook bij vrouwen die werken en autorijden gaat religie boven alles. Wat zal men er van zeggen als ik dit aantrek? Of: ik kan niet scheiden, hoe slecht het huwelijk ook is, want dan zegt iedereen dat ik mijn man niet gelukkig kan maken."

Met nog tien, twintig vrouwen als ik erbij, kunnen we een heel systeem van vrouwenhaat ten val brengen

Slachtoffer uithangen
Ondertussen verschuilen mannen zich achter Mohammed, en anders wel achter een vriend van Mohammed of daar weer een vriend van. "De bron van de ellende die ik beschrijf is de islam, of tenminste wat men door domheid van het geloof heeft gemaakt. Die domheid kent geen grenzen, de islamitische geestelijken op de satellietzenders waar iedereen in Marokko naar kijkt, hebben het uitsluitend over onze vagina's, alsof er niets anders bestaat dan onze maagdelijkheid en deugd."

Of neem anders de recente polemiek in Frankrijk rond de boerkini. "Ik zou zeggen tegen deze dames: richt een vereniging op, huur een privéstrand en ga daar maar je in boerkini zitten. Maar nee, men wil het slachtoffer uithangen. Net als na de aanslag op Charlie Hebdo, toen werd er geklaagd over beledigende tekeningen. Het ontkennen en klagen gaat heel ver, zelfs als we mensen vermoorden of opblazen is het niet onze fout."

Marokko, de Arabische wereld heeft een mentale revolutie nodig, weet Abidar zeker. "Het onderwijs is slecht en er wordt in Marokkaanse gezinnen niet opgevoed, kinderen krijgen nooit uitleg. 'Kus' of 'borst' mag je niet zeggen, dat is zonde. Als iemand in een film op tv 'ik hou van je' zegt, wordt er snel naar een ander kanaal gezapt. Het punt is dat door al die taboes de praktijk van seks, en ook van alcohol en drugs, heel gewelddadig is."

Bang dat haar iets overkomt, is Abidar niet. "Mannen zijn in het algemeen als de dood voor vrije, sterke vrouwen, maar voor moslims zijn vrouwen zoals ik een ware marteling. Ze zijn allemaal bang voor mij, Marokko is bang voor mij." En terecht, want er komen heel snel meer petites Abidars, weet zij zeker. "Met nog tien, twintig vrouwen als ik erbij, kunnen we een heel systeem van vrouwenhaat ten val brengen. Dat gaat gebeuren, let maar op."

Trouw.nl is vernieuwd. Vanaf nu is onbeperkte toegang tot Trouw.nl alleen voor (proef)abonnees.

Deel dit artikel

Advertentie
Toen ik mijn eerste theaterlessen nam, was ik nog steeds bang voor de straf van Allah

Ik haatte joden als klein meisje, ik dacht dat ik dood zou gaan als ze me zouden aanraken

Haar belagers hebben nog even overlegd of ze haar zouden verkrachten. "Daar zagen ze van af, omdat ik 'te vies was om te verkrachten'

Door alle taboes in Marokko is de praktijk van seks, en ook van alcohol en drugs, er heel gewelddadig

Met nog tien, twintig vrouwen als ik erbij, kunnen we een heel systeem van vrouwenhaat ten val brengen

Wilt u dit artikel verder lezen?

Maak vrijblijvend een profiel aan en krijg gratis 2 maanden toegang tot Trouw.nl.

Het e-mailadres bij dit profiel is nog niet bevestigd. Een link om te bevestigen kun je vinden in je inbox.
Ben je de link kwijt? Vraag hier een nieuwe aan.

Ongeldig e-mailadres

Wachtwoord is niet correct

tonen

Wachtwoord komt niet overeen

tonen

U moet akkoord gaan met de gebruiksvoorwaarden

Wij gaan vertrouwelijk om met uw gegevens. Lees onze privacy statement.