Overzicht: Nederland krijgt steun uit Europa, Turkije wil vervolging Nederlandse agenten

democratie

Redactie

Een betoging van ongeveer 3000 Turken voor het Consulaat van Turkije is uit de hand gelopen nadat minister Fatma Betul Sayan Kaya van familiezaken de toegang werd geweigerd. © Joris van Gennip

Verschillende Europese regeringsleiders staan achter Nederland, ook Brussel roept op tot de-escalatie van het conflict. Tegelijkertijd wil Turkije dat Nederland de agenten die afgelopen weekend in Rotterdam hebben opgetreden tegen Turks-Nederlandse demonstranten vervolgt. Een overzicht van de gebeurtenissen tot nu toe.

Agenten vervolgen

Lees verder na de advertentie

De Turkse regering eist vervolging van Rotterdamse agenten vanwege buitensporig optreden tegen betogers. In Rotterdam raakten zeven mensen onder wie een agent gewond, toen de politie optrad tegen relschoppers na het gedwongen vertrek van de Turkse minister van Familiezaken. De politie zette onder meer honden en waterkanonnen in om de met Turkse vlaggen zwaaiende betogers bij het Turkse consulaat te verspreiden.

Nederland neemt afstand van het Turkse aandringen op vervolging, zegt minister Koenders van Buitenlandse Zaken. Hij heeft er nog niets over gehoord van Turkije. "Het is primair een zaak van de burgemeester van Rotterdam en van de driehoek. Ik kan wel zeggen dat ik veel respect heb voor de manier waarop zij hebben geprobeerd het op te lossen." Aanstaande donderdag vergadert de Rotterdamse gemeenteraad over de rellen van afgelopen weekend. 

Het optreden tegen de Turkse minister wordt een schending van de diplomatieke on­schend­baar­heid genoemd.

Volgens Turkije zou de Nederlandse politie 'disproportioneel' zijn opgetreden tegen demonstrerende Turken bij het consulaat in Rotterdam. In een diplomatieke nota verlangt Turkije informatie over gewonde Turkse burgers, zo meldden bronnen bij het Turkse ministerie van Buitenlandse Zaken vandaag. Het optreden tegen de Turkse minister wordt een schending van de diplomatieke immuniteit genoemd.

Over stappen die Turkije zou willen nemen tegen Nederland wegens het weren van de minister, weet Koenders niets, maar volgens hem is de minister 'naar onze overtuiging' goed behandeld. De Nederlandse ambassade en consulaten in Turkije zijn volgens Koenders weer open. Het reisadvies voor Turkije is inmiddels aangepast, maar Nederlanders kunnen gewoon naar Turkije reizen.

Asscher overlegt met Turkse organisaties

Intussen probeert minister Asscher van Sociale Zaken de gemoederen te bedaren. Tijdens een overleg met Turkse organisaties riep hij de Turken in Nederland op ‘zich gewoon te gedragen conform de regels in Nederland’, zei hij tegen de NOS. Asscher noemde het 'compleet respectloos' en 'schandelijk' dat politieagenten werden aangevallen tijdens de demonstraties. De Turkse organisaties lieten weten de beschuldigingen van de Turkse regering dat Nederland zich schuldig maakt aan nazi-praktijken te veroordelen. Ook hebben zij de toezegging gedaan zich in te zetten om de opgelopen spanningen te de-escaleren.

Asscher noemde het 'compleet respectloos' en 'schandelijk' dat politieagenten werden aangevallen tijdens de demonstraties

Volgens Asscher was er grote eensgezindheid. "Iedereen aan tafel voelde zich gekwetst en gegriefd door de beschuldiging van nazi-praktijken", aldus de minister. Hij noemde het een 'gotspe' dat Turkse demonstranten zondagavond in Amsterdam, uitgerekend op het Plein 40-45, de Hitlergroet hebben gebracht.

Internationale reacties

De diplomatieke rel heeft inmiddels ook gehoor gekregen in Brussel, waar NAVO-chef Jens Stoltenberg opriep tot de-escalatie. "Robuuste discussies zijn het hart van de democratie, maar respect is dat ook. Ik roep alle NAVO-bondgenoten op respect voor elkaar te tonen en de situatie te de-escaleren." 

De Europese Commissie heeft 'serieuze zorgen' over de macht die Erdogan naar zich toe wil. EU-buitenlandchef Federica Mogherini waarschuwt dat het kandidaat-lidmaatschap van Turkije opnieuw beoordeeld zal worden als het volk instemt met het referendum van 16 april. In dit referendum besluit het Turkse volk of Erdogan meer macht krijgt. Eerder vandaag publiceerde de Raad van Europa een kritisch rapport waarin wordt gewaarschuwd voor de beoogde veranderingen. Het zou een 'gevaarlijke stap achteruit zijn'. 

De Duitse bondskanselier Angela Merkel stelde zich vierkant achter Nederland op in de ruzie met Turkije. Nederland heeft haar 'volledige steun en solidariteit', zei zij maandag in München. Premier Rutte heeft laten weten 'zeer blij' te zijn met de steun van Merkel. Ook Franse bewindslieden, zoals minister Ayrault van Buitenlandse Zaken, laten weten achter Nederland te staan.

Turkse media hard over Nederland

Waar Europese regeringsleiders zich achter Nederland scharen, is dat in de Turkse media wel anders. 'Wreedheden' kopt de krant Hürriyet boven een foto waarop een agent met hond en wapenstok een demonstrant aanvalt. Een andere krant, Milliyet, waarschuwt dat Nederland hiervoor de prijs moet betalen en schrijft dat het nazisme in Europa volop leeft. Sommige kleinere kranten gaan nog een stap verder. 'Dit heet fascisme', kopt Bir Gün. En Aksam: 'Nazi-honden', vergezeld door een hakenkruis.

De politie moest ingrijpen met honden en waterkanonnen bij het Turkse consulaat aan Westblaak © ANP
'Dit heet fascisme', kopt Bir Gün

De meeste kranten geven ruim aandacht aan de retoriek van president Recep Tayyip Erdogan. "Het Westen heeft zijn ware gezicht laten zien", citeert Milliyet. Ook de woorden 'nazisme' en 'fascisme' komen regelmatig terug.

Het Turkse ministerie van Buitenlandse Zaken uit dan weer kritiek op de Zwitserse krant Blick, dat Zwitserse Turken het advies gaf 'nee' te stemmen bij het referendum. Ankara eist dat de krant zich houdt aan de regels van onpartijdige journalistiek. "Bovendien verwachten we dat er stappen worden ondernomen om het gebrek aan respect tegenover onze president goed te maken."

Hackers

Als gevolg van het conflict werden meerdere Nederlanders slachtoffer van een hack. De Turkse website privatehackers.com claimt 1505 Nederlandse webpagina’s gehackt te hebben. De sites tonen de Turkse vlag en de tekst: “Jullie Nederlanders denken dat we niets zullen doen, maar jullie hebben ongelijk. We zullen nooit vergeten wat jullie ons hebben aangedaan.”

Het lijkt vooral om websites te gaan van kleine tot middelgrote organisaties, die op het gratis platform WordPress draaien. Zo gaat het om een restaurant in Voorschoten en een Overijsselse website voor de viering van 500 jaar Protestantse Kerk. Ook het Oorlogsmuseum in Overloon was doelwit. Die site is - net als veel anderen doelwitten - inmiddels weer de oude.

Lees ook

Column Stevo Akkerman - We hadden het zuiver moeten spelen

Wat had het kabinet kunnen doen tegen deze diplomatieke ruzie?

Premier Rutte heeft ongekend hard ingegrepen. Wat betekent dit voor de lange termijn?

Trouw.nl is vernieuwd. Ter kennismaking mag u nu gratis onze artikelen lezen.

Deel dit artikel

Advertentie
Het optreden tegen de Turkse minister wordt een schending van de diplomatieke on­schend­baar­heid genoemd.

Asscher noemde het 'compleet respectloos' en 'schandelijk' dat politieagenten werden aangevallen tijdens de demonstraties

'Dit heet fascisme', kopt Bir Gün