null Beeld

TaalPeter-Arno Coppen

Hoe storm gaat het nog lopen?

“Het kon niet stormer lopen dan dit”, zei iemand op de radio. Mooie taaluiting! Je kunt er natuurlijk de dooddoener op plakken dat dit een taalfout is omdat ‘storm’ een zelfstandig naamwoord is, dat je dus niet in de vergrotende trap kunt zetten, maar dan is de lol er een beetje vanaf. Want hoe komt iemand erbij om dit te zeggen?

Hoe zit dat in elkaar, ‘het loopt storm’? Is dat hetzelfde ‘het’ als bij ‘Het onweert’ en ‘Het spookt’, het zogeheten “loos onderwerp”? Kun je zeggen ‘Die concerten lopen storm’? Ik denk dat het kan (‘Onze taalcursussen lopen storm’, lees ik ergens), maar het lijkt me niet gebruikelijk. In elk geval heb ik het idee dat je dan nog de betekenis hebt: ‘Het loopt storm voor die concerten’. Dat ‘storm lopen’ lijkt dus meer op een natuurverschijnsel dan op een actie.

En wat is dat woord ‘storm’ dan? Ook daar kun je de dooddoener opperen dat ‘storm lopen’ een uitdrukking is met een ondoorzichtige betekenis. Maar ook dan is het uit met de taalkundige pret. Je kunt echter nog wat verder speculeren en bedenken dat je meer uitdrukkingen met dat ‘lopen’ hebt: het loopt goed, het loopt lekker, het loopt voorspoedig. Allemaal constructies van ‘lopen’ met een bijvoeglijk naamwoord. Eventueel kun je nog zeggen dat dit bijvoeglijk naamwoord gebruikt is als een bijwoord, maar feit blijft dat je in al die gevallen een vergrotende trap kunt hebben: het loopt beter, het loopt lekkerder, het loopt voorspoediger.

‘Het loopt storm’ heeft veel weg van de betekenis van al die andere uitdrukkingen. Dat ‘lopen’ heeft betrekking op ‘het verloop’ van de omstandigheden, en de aanvulling is een kwalificatie die heel goed een nadere gradatie verdraagt: het loopt heel erg storm, het loopt erger storm dan voorheen.

Het is dus eigenlijk best logisch dat iemand ‘storm’ behandelt als een bijvoeglijk naamwoord.

In de rubriek Taal worden grammaticale geschillen, etymologische enigma’s en andere taaltwijfels voor u opgehelderd door Peter-Arno Coppen en Ton den Boon. Ook een taalvraag? Mail naar p.a.coppen@let.ru.nl of tdb@taalbank.nl.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden