Column Stevo Akkerman

Het verschil tussen boeren en boeren

Sinds ik als stadse jongen op een verkeerde fiets, met een verkeerde schooltas en gekleed in een verkeerde broek terechtkwam op een boerenschool, waar gesproken werd over trekkers en geenszins over tractors, hoef je mij niet te vertellen dat er verschillen bestaan tussen stad en platteland. Verschillen? Me dunkt. Ik kon ze nauwelijks verstaan, die jongens, daar begon het al mee. En zelf hoefde ik mijn mond niet eens open te doen om ontmaskerd te worden als een indringer met rare fratsen. Toch geloof ik niet dat de kloof tussen boeren en burgers zo onoverbrugbaar is als menigeen dezer dagen denkt. Of hoopt.

Henk Bleker bijvoorbeeld, die als staatssecretaris de Programmatische Aanpak Stikstof (Pas) invoerde waardoor nu het halve land lam ligt, sprak in De Telegraaf over Haagse politici ‘die denken precies te weten hoe de toekomst van de boer eruit moet zien, terwijl ze zelf nog geen bloempot met grond hebben’. Zo wordt een milieuprobleem wel heel gemakkelijk gereduceerd tot schoolplein-niveau, en dat is ook Blekers bedoeling. Aan de voortreffelijke reconstructie die Trouw-redacteur Jeannine Julen maakte van het stikstofbeleid wilde hij niet meewerken (‘Geen tijd om me helemaal in te verdiepen’), maar hij reisde wel van Vlagtwedde naar Den Haag om protesterende boeren op te zwepen. “Laat je niet door een handvol veganisten of dierenactivisten op de kast jagen”, zei hij. “Kijk op hen neer.”

Goed idee, laten we wat meer op elkaar neerkijken, dat werkt altijd wel lekker.

Populisten gebruiken het dankbaar

Het is een overzichtelijk schema, en onze populisten gebruiken het dankbaar om de onvrede te verzilveren; Baudet was er als de kippen bij om de stikstofcrisis, die volgens hem overigens helemaal niet bestaat, te wijten aan de ‘massa-immigratie’. Voeg nog een vleugje Zwarte Piet toe, en de scheidslijn tussen patriottische boeren en ontwortelde stedelingen is compleet en al het stikstof weg-geanalyseerd. Maar gaat het wel om de tegenstelling tussen stad en platteland? 90 procent van de bevolking steunt de boeren, zo bleek uit een peiling, dat nuanceert al behoorlijk. En er zijn ook genoeg boeren die de acties te agressief vinden en die geloven in een ecologisch evenwichtige landbouw, dat nuanceert nog verder.

“Ik denk dat mensen in de regio echt wel willen veranderen. Maar de snelheid kunnen ze niet aan”, zei Caroline van der Plas zaterdag in de Volkskrant, terwijl haar BoerBurgerBeweging opkomt voor ‘het recht op landbouw’. In hetzelfde artikel komen mbo-leerlingen melkveehouderij aan het woord, conservatief en daar trots op. Maar ze zijn ook eensgezind over waar het heen moet: “Grondgebonden is de enige manier.” Precies de kringlooplandbouw die minister Schouten voor ogen staat, in plaats van de agro-industrie die de protesten domineerde. Ik wil niet zeggen dat er een kloof bestaat tussen boeren en boeren – waarom zouden we overal kloven willen zien – maar hier wordt iets zichtbaar dat veel interessanter is dan het verschil tussen stad en platteland.

Drie keer per week schrijft Stevo Akkerman een column waarin hij de ‘keiharde nuance’ en het ‘onverbiddelijke enerzijds-anderzijds’ preekt. Lees ze hier terug. Abonneer je ook op zijn column in onze mobiele app en lees hem als eerste.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden