De positie apart van en zelfs ver boven het volk vond Edward een belachelijk idee.  Beeld Getty Images
De positie apart van en zelfs ver boven het volk vond Edward een belachelijk idee.Beeld Getty Images

Déjà vuVerdienmodel

‘Grove instinct der massa’ bediend met koninklijke memoires

Kort na de troonsafstand van koning Edward VIII in 1936 kreeg hij al een aanbod van een Amerikaanse uitgever. Eén miljoen dollar bood die, naar verluidt, voor de memoires van de Britse monarch die zijn liefde voor de gescheiden Wallis Simpson verkoos boven de troon. Het dagblad De Grondwet schreef verontwaardigd over de hoogte van dat bedrag: “De zaak is het waar, de ‘smaak’ van het sensatiebeluste publiek is er niet te hoog mee getaxeerd! Probeer eens voor ’n mooi doel, ’n groot belang, een honderdste van deze som bijeen te krijgen! Het zou u niet lukken. Maar als men het grove instinct der massa weet te raken, ja, dan is er nog wel geld te verdienen, dan zijn er nog wel ‘zaakjes’ te maken, hoe slecht de tijden ook zijn.”

Net als de naar de Verenigde Staten uitgeweken prins Harry, die deze week zijn memoires aankondigde, had Edward geen enkele schrijfervaring. Nederlandse kranten twijfelden openlijk of hij over het benodigde zitvlees en geduld voor zo’n klus beschikte: “Men zou van den vroegeren Prince Charming desnoods een luchtrecord kunnen verwachtten, of ook wel de stichting van een of ander tehuis voor armen of een nieuwe wereldreis, maar een boek? Neen, dat niet.”

Ontvangst bij Adolf Hitler

Er kwam een wereldoorlog tussen en de nodige professionele schrijvers hadden al hun licht laten schijnen over Edward, voordat in het voorjaar van 1951 zijn door een ghostwriter opgeschreven herinneringen in boekvorm verschenen. De voormalige vorst had een goed verdienmodel uitgedacht. In de jaren daarvoor had hij flinke bedragen weten te innen met voorpublicaties in Amerikaanse media. Pas daarna was het tijd voor A king’s story. The memoirs of the duke of Windsor.

Edward, die na zijn abdicatie onder meer beroering had gewekt met zijn nazivriendelijkheid en zelfs een ontvangst bij Adolf Hitler, vertelde niet alleen over de constitutionele crisis van 1936, maar over zijn hele leven. Zijn vader zou bij de geboorte voor het laatst aardige woorden aan zijn zoon hebben gewijd. George V was verder drukker met het drillen van zijn kinderen dan met het geven van ouderlijke liefde.

Onderwijs en de slagvelden van de Eerste Wereldoorlog deden Edward anders kijken naar zijn status. De positie apart van en zelfs ver boven het volk vond hij een belachelijk idee. Hij nam zich voor te streven naar een moderner koningschap.

Wallis Simpson

Maar langer dan elf maanden zat Edward niet op de troon. Zijn relatie met een twee keer gescheiden vrouw stond dat in de weg. Zelf had hij wel tot het uiterste willen gaan om te kijken of een huwelijk en het koningschap niet toch te combineren vielen, stond te lezen in A king’s story. Wallis Simpson hoefde wat Edward betreft geen koningin te worden. Hij had een radiotoespraak voorbereid die als een soort hartenkreet het begrip van zijn onderdanen had moeten wekken. De Britse politiek wilde daar echter niet aan: Edward moest plaatsmaken voor zijn broer, de stotterende George.

Het verschijnen van Edwards memoires stond iets normalere relaties met zijn moederland en familie niet in de weg. Vlak voor de oorlog ging zijn broer George VI voor een voorgenomen terugkeer naar Groot-Brittannië liggen. Zouden die plannen worden uitgevoerd, dan zou de financiële toelage komen te vervallen. In september 1951 gaf de gewezen koning wel voor het eerst weer een toespraak in het land dat voorheen zíjn koninkrijk was.

Een jaar later woonde Edward de begrafenis van de aan longkanker overleden George VI bij. Bij de kroning van zijn nichtje Elizabeth tot koningin werd zijn aanwezigheid en die van Wallis Simpson echter niet op prijs gesteld.

Paul van der Steen bekijkt wekelijks het nieuws door een historische bril.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden