null Beeld

BoekrecensieFilosofie

Verrassende bokkensprongen van een twintiger

Ik denk … dat ik te veel denk
Nina Kunz, vertaling Ralph Aarnout
Noordboek; 188 blz., € 20,90
★★★★

Fleur Jongepier

De auteur

Nina Kunz (1993) studeerde geschiedenis en werkt sinds 2017 als journalist en columnist voor Das Magazin in Zürich. In 2018 en 2020 werd ze tot Zwitsers columnist van het jaar gekozen. Dit is de eerste vertaling van het boek dat een jaar in de Duitse bestsellerlijsten gestaan heeft.

Het thema

Er zijn genoeg maatschappijkritische boeken die gaan over dat we te hard werken, dat het internet ons vermogen voor aandacht en concentratie aantast, dat we door sociale media onszelf gelukkiger voordoen dan we zijn. Kurz schrijft ook over al die thema’s, en meer, maar wat verfrissend is aan dit boek is dat ze helemaal geen zin heeft in analyserende maatschappijkritiek, om die thema’s van een reflectieve afstand te beschrijven.

Ze legt dat mooi uit in het voorwoord waar ze schrijft dat ze zich heeft zitten afvragen ‘in hoeverre mijn onbehagen ergens voor staat’, bijvoorbeeld voor de ‘nihilistische tijd waarin we leven, voor mijn opgebrande generatie of voor de postmoderne tijdgeest of zo’. Maar, vervolgt ze: ‘Eigenlijk wil ik helemaal niet zo’n claim leggen, dat zou onnauwkeurig en kort door de bocht zijn’. Dat siert haar, en het boek. Want door haar keuze voor een persoonlijke, dagboekachtige vorm krijgen we juist een veel scherper inkijkje in de wereld van een late twintiger, en een beter beeld van een opgebrande generatie.

De uitwerking

‘Ik haat het internet’, schrijft Kunz in een hoofdstuk met dezelfde titel. De titel is gejat van het boek van Jarett Kobek, maar ‘daar is niks mis mee, in het internettijdperk mag je elkaars ideeën gewoon jatten’. Vervolgens beschrijft ze treffend de rol van het internet in haar dagelijkse leven, hoe allesoverheersend die is, en tegelijkertijd hoe normaal. Matigen lukt nauwelijks, het enige dat lukt is drie dagen zonder telefoon de stad uit en proberen zich te vervelen. En dan naar een uitzicht kijken en denken: ‘Normaal gesproken zou ik mijn oma nu een foto van het uitzicht sturen, maar nu sta ik daar maar’.

Het zijn misschien first world problems, wat Kunz zelf ook wel weet en benoemt. Tegelijkertijd gaat de vervreemding, de verdwaaldheid en de gespannenheid van Kunz onder je huid zitten. Dat Kunz bepaald niet alleen is met haar internetverslaving, perfectionisme, haar werk als zelfverwezenlijkingsproject en de rest, maakt dat het geheel knap confronterend is.

Redenen om het boek niet te lezen

Kunz schrijft dat dit boek een beetje per ongeluk ineens bestond, dat ze korte stukken aan het schrijven was die uiteindelijk een boek bleken te vormen. De keuze voor korte stukken (soms maar 2 pagina’s, bijvoorbeeld over het Koreaanse woordje dabdabhada) werkt enerzijds goed. Anderzijds lijken sommige langere hoofdstukken, vooral die over haar zoektocht naar haar vader, en de e-mails die ze elkaar schrijven nadat ze hem tot haar schrik zelf heeft gevonden, eigenlijk te krachtig om ze tussen de andere hoofdstukken te steken. Die hadden eigenlijk een eigen boek verdiend.

Op de vertaling valt niets aan te merken, het is fijn dat soms Duitse woorden zijn blijven staan (een roman is een kopfkino, bioscoop in je hoofd). Alleen is niet helemaal duidelijk waarom de Nederlandse titel drie puntjes heeft gekregen...

Redenen om het boek wel te lezen

Een tijdgeest verwoorden, ga er maar aan staan. Dat gaat je niet lukken als je het groots wilt maken en compleet wilt zijn. Kunz maakt het in plaats daarvan klein, ze houdt het bij zichzelf, en juist daardoor zie je grotere lijnen; kleurige lijnen die vrolijke bokkensprongen van een twintiger laten zien, maar die vaak ook ongemakkelijk en treurig zijn. En Kunz kan ook gewoon goed schrijven, meanderend en toch scherp. Een schrijfster om in de gaten te houden.

Kunz Beeld Noordboek
KunzBeeld Noordboek

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2023 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden