Beeld Trouw

In de schaduw van de minaret Eildert Mulder

Van hindoe-aapgod Hanuman blijf je af, vooral als je moslim bent

In de mythologie kan alles en daarom verbaast het niet dat hindoegod Hanuman, die eruitziet als een aap, twee vaders had: een aap en een god van de wind. Hij had maar één moeder, een nimf. Veel hindoes lijken ontspannen om te gaan met hun goden. In het Amsterdamse Tropenmuseum is een prent te zien van een god die speelt met een antiek mobieltje. Intussen zal hij wel een smartphone hebben. Lollig doen over je goden, dat deden de oude Grieken ook, anders hadden ze nooit al die schelmenverhalen over de Olympus verzonnen.

Maar al te bont moet je het ook weer niet maken, zo ondervond de negentien jaar oude Mohammed Naseem in de stad Bareilly in de deelstaat Uttar Pradesh. Hij had zich vermomd als de aapgod en haalde kunstjes uit bij een tempel. Het was een van zijn straatacts waarmee hij zijn dagelijks brood bijeenscharrelde. Maar je uitdossen als Hanuman gaat te ver, vonden hindoejongeren, die de politie waarschuwden. Die beschuldigde de artiest van identiteitsbedrog. Immers, hij deed zich valselijk voor als Hanuman. Ook had hij de god in diens waardigheid aangetast. Toen hij bovendien geen hindoe bleek te zijn maar moslim waren de rapen gaar. Verder had hij geen identiteitskaart en dus zit hij vast. Als verzachtende omstandigheid voerde hij aan dat zijn moeder hindoe was en hijzelf gevoelsmatig ook wel een beetje.

Hij mag van geluk spreken dat die jongeren de politie inschakelden en niet zelf de zaak ‘afhandelden’. Want ze behoorden tot een heftige club, de Bajrang Dal. Zijn aanhangers doen in heel India lelijk tegen christenen en moslims en vallen op Valentijnsdag liefdesparen lastig. Ze doen op die dag invallen in cadeauwinkels en restaurants. In de deelstaat Gujarat valt Bajrang Dal winkeliers aan die spullen verkopen aan moslims, zo luidt de beschuldiging. Ook zouden ze het moslims onmogelijk m  aken grond te kopen. Verder leggen ze hinderlagen voor smokkelaars van heilige koeien, riskant want er zijn smokkelaars die met scherp schieten.

Niemand durft de apen de tempels van Rama uit te meppen

De grote held van deze jongeren is uitgerekend Hanuman, die beledigde aap dus. Deze god van onder meer het celibaat hielp volgens het Ramayana-epos collega-god Rama met een leger van apen. Hij wordt vereerd in de tempels van Rama, maar heeft ook zijn eigen godshuizen. Dat zijn veilige toevluchtsoorden voor apen, want niemand durft ze daar te meppen, uit eerbied voor Hanuman. Op ongewijde plekken zie je nog weleens een tierende Homo sapiens met een stok uithalen naar vrijpostige medeprimaten. 

Vanwege hun aantal verdienen de apen ruimschoots een zetel in de godenwereld, want India telt vijftig miljoen van die dieren, driemaal de bevolking van Nederland. Net als mensen wonen ze steeds vaker in steden. Ze zijn assertief. In Delhi duwden apen twaalf jaar geleden een locoburgemeester van een dakterras af, met dodelijke afloop. In dezelfde megastad zouden apen duizenden dossiers hebben ontvreemd uit overheidsgebouwen.

Binnen de hindoeïstische regeringspartij BJP van premier Modi is Hanuman onderwerp van debat. Bijvoorbeeld over de vraag tot welke kaste hij behoort. Volgens de premier van Uttar Pradesh is hij een daliet, een kasteloze verschoppeling. Spotters dagen hem uit zijn stelling met officiële documenten te staven. Onnavolgbaar is een betoog van een andere BJP-politicus, die met ‘taalkundige argumenten’ bewijst dat Hanuman moslim is. Net als die opgepakte nep-Hanuman in Bareilly dus. In de mythologie kan alle. In de BJP ook.

In de rubriek ‘In de schaduw van de minaret’ leest u bespiegelingen over de islamitische wereld van Eildert Mulder, arabist en oud-redacteur van Trouw.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden