Kerkdiensten

Refokerken negeren adviezen over bezoekersaantallen en zingen op grote schaal

Kerkgangers op weg naar de kerkdienst op Goede Vrijdag op Urk.  Beeld ANP
Kerkgangers op weg naar de kerkdienst op Goede Vrijdag op Urk.Beeld ANP

Reformatorische kerken negeerden het afgelopen half jaar tijdens diensten op grote schaal adviezen van de koepelorganisatie CIO. Zij lieten meer bezoekers toe en er werd meer gezongen dan aangeraden.

Niet alleen op Urk en in Krimpen aan de IJssel, maar in heel Nederland negeren veel reformatorische kerken het advies om met een beperkt aantal mensen samen te komen. Dat blijkt uit onderzoek van het Nederlands Dagblad en radioprogramma Dit is de Dag, dat naar hun zeggen geldt voor driekwart van het reformatorische deel van protestants Nederland.

Zo’n honderd kerken deden mee aan het onderzoek, dat ging over de gang van zaken in orthodoxe kerken het afgelopen half jaar. Van die honderd lieten circa vijftig kerkelijke gemeenten meer dan honderd mensen toe, in driekwart van die kerken was meer dan tien procent van de plaatsen bezet.

Met deze zondagse praktijk zitten deze orthodox-protestantse kerken ver boven de aantallen die de koepelorganisatie CIO adviseert. Dit overlegorgaan met minister van justitie Grapperhaus - waar de reformatorische kerken ook in zijn vertegenwoordigd - vindt het pas sinds vorige week weer verantwoord met dertig mensen samen te komen. Kerken met meer dan 300 plaatsen kunnen tien procent van de plekken bezetten tijdens de zondagse dienst. Vanaf half december kregen gemeenten te horen dat ze het best online diensten konden houden, met in de kerk alleen mensen die een functie hadden.

De meeste protestantse kerken houden zich aan de regels. Dat de gereformeerde gemeente in Urk en de oud-gereformeerde gemeente in Nederland in Krimpen aan de IJssel in maart de deuren weer wagenwijd openzetten was al bekend. Het was evenmin een geheim dat ook andere gemeentes in orthodoxe hoek met honderden mensen samenkomen.

Kerken beroepen zich op het belang van de kerkdienst voor de geloofsbeleving

De inventarisatie van het ND en Dit is de Dag laat nu zien op welke schaal de adviezen in de wind worden geslagen. Dat gebeurt ook met zingen. Dat is korte tijd helemaal ontraden, nu adviseert het CIO een maximum van vier zangers.

Negen van de tien reformatorische kerken geven in het onderzoek aan dat de gemeenteleden tegen deze adviezen in, ook zingen. Zij benadrukken daarbij dat er minder liederen worden gezongen dan voor corona. Ook wordt er vaak gevraagd zachter te zingen, waar uitbundige zang gebruikelijk is.

De kerken zeggen zich verder aan de richtlijnen van het RIVM te houden, al wordt bij voorbeeld op Urk in de oud-gereformeerde gemeente in Nederland geen mondkapje gedragen. Reformatorische kerken beroepen zich op het belang van de kerkdienst voor de geloofsbeleving. Zij zeggen tegemoet te willen komen aan de geestelijke nood van gemeenteleden. Ook voeren ze in het onderzoek aan dat er geen mensen in hun kerk zijn besmet. En in hun grote gebouwen is de anderhalve meter makkelijk te handhaven.

Het CIO kan niet verder gaan dan adviseren; de vrijheid van godsdienst verhindert dat de overheid voorschrijft wat er in kerken gebeurt. Protestantse kerkgenootschappen die in het CIO zitten kunnen ook geen regels afdwingen. Plaatselijke gemeenten zijn over het algemeen vrij adviezen van hun landelijke bestuur al dan niet op te volgen.

Lees ook:

Kerk op Urk laat coronaregels deels varen en stroomt weer vol

De Sionkerk op Urk opent de deuren weer voor al haar leden. De orthodoxe gemeente laat de coronaregels goeddeels los. De kerkenraad heeft de stap gezet uit onvrede met het landelijke overheidsbeleid.

De seculiere meerderheid en orthodoxe gelovigen begrijpen niks van elkaar

De spanning tussen orthodoxe religieuze minderheden en de liberale meerderheid groeit. Moeten we daar maar mee leren leven? Deskundigen op het gebied van religie en maatschappij geven antwoord op die vraag.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden