Thich Nhat Hanh (1926-2022)

Reacties op de dood van Thich Nhat Hanh: ‘Zijn lessen zullen ons altijd bijblijven’

Thich Nhat Hanh (midden) naast Martin Luther King tijdens een persconferentie in Chicago in 1966 over het stoppen van het bombarderen van Vietnam. Beeld AP
Thich Nhat Hanh (midden) naast Martin Luther King tijdens een persconferentie in Chicago in 1966 over het stoppen van het bombarderen van Vietnam.Beeld AP

Over de hele wereld, van Nederlandse volgelingen tot de Dalai Lama en de dochter van Martin Luther King, is met compassie gereageerd op het overlijden van de Vietnamese boeddhistische leraar Thich Nhat Hanh, een van de invloedrijkste geestelijk leiders ter wereld.

Maaike van Houten

‘Thay’, zoals zijn miljoenen volgelingen de zenmeester aanspraken, is vrijdagnacht overleden in de tempel waar hij op zijn zestiende intrad, in het Vietnamese Hue. De laatste zeven jaar kon hij niet meer lopen en spreken. Hanh werd 95.

Met aandacht leven

“Aan de ene kant is het een droevige dag”, zei Eveline Beumkes, de vrouw die het gedachtengoed van Hanh naar Nederland bracht. “Tegelijkertijd voel ik heel sterk hoe hij in mij voortleeft, hoe ik door hem gevormd ben in het luisteren naar iemand, in het lopen, in het drinken van een kopje thee. Het gaat om met aandacht leven, en steeds meer te gaan zien hoe alles met alles samenhangt. Ik voel hem aanwezig in mijzelf en in het contact met anderen die deze weg van mindfulness gaan.”

Beumkes woonde van 1988 tot 1991 in Plum Village, de leefgemeenschap die de zenmeester stichtte in Zuid-Frankrijk. “Hij straalde zachtheid, mildheid en liefde uit in alles wat hij deed”, zegt ze over de ontmoetingen met hem.

Teruggekomen in Nederland, organiseerde Beumkes retraites en vertaalde ze de boeken van de zenmeester. Momenteel zijn er in Nederland meer dan 75 meditatiegroepen die op zijn leer en leven geschoeid zijn. Er zijn kloostergemeenschappen in Australië, Duitsland, Thailand en in de Verenigde Staten.

Verzet tegen de oorlog in Vietnam

In 1966 ontmoette hij daar dominee Martin Luther King. Die was diep onder de indruk van Hanh, die een geëngageerd soort boeddhisme voorstond. Uit zijn opvattingen over innerlijke vrede vloeide voor hem automatisch betrokkenheid bij de wereld, en maatschappelijke actie voort. Hanh verzette zich fel tegen de oorlog in Vietnam, zijn geboorteland waaruit hij jarenlang verbannen werd.

In zijn reactie op het overlijden van zijn ‘vriend en spirituele broeder’, verwees de Dalai Lama daar zaterdag naar: “Zijn leven was van grote betekenis”, verklaarde de Tibetaanse monnik. “Niet alleen door met anderen te delen hoe mindfullness en compassie bijdragen aan innerlijke vrede, maar ook hoe mensen met dat bewustzijn bijdragen aan de wereldvrede. Ongetwijfeld is de beste manier om hem te eren, verdergaan met zijn werk om de vrede in de wereld te bevorderen.”

Ook Bernice King, de jongste dochter van Martin Luther King, prees zijn inzet voor de wereldvrede. Ze deelde een foto van haar vader en de zenmeester.

De Zuid-Koreaanse president Moon Jae-in memoreerde hoezeer hij bij een bezoek van Hanh onder de indruk was geweest van zijn loopmeditatie. “Zijn voetstappen en woorden en lessen zullen ons altijd bijblijven.”

De verantwoordelijkheid om zijn lichtstraaltje verder te verspreiden

Vanuit onder andere Plum Village in Frankrijk, zijn tempel in Vietnam en een klooster in Californië is de zenleraar dit weekend herdacht in ceremonies die online gevolgd konden worden.

“Het is vertroostend te zien wat één mens teweeg heeft gebracht”, zei de Nederlandse Eveline Beumkes. “Op iedereen die een lichtstraaltje van hem ontvangen heeft rust nu de verantwoordelijkheid dat verder te verspreiden.”

Lees verder:

In memoriam Thich Nhat Hanh, monnik en vredesactivist, 1926-2022

Zenmeester en vredesactivist Thich Nhat Hanh (1926-2022) haalde het boeddhisme uit de tempel en bracht het de wereld in. Dat we in het Westen nu weten wat mindfulness is, hebben we aan hem te danken.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden