Syrië-pater

Niet Frans van der Lugt, maar Nico Kluiters voorgedragen voor zaligverklaring

Pater Frans van der Lugt was Syriër onder de Syriërs geworden Beeld reuters
Pater Frans van der Lugt was Syriër onder de Syriërs gewordenBeeld reuters

De zaligverklaring van de bekende Nederlandse jezuïet Frans van der Lugt blijkt allang te zijn afgeketst, maar zaterdag start wel het zaligverklaringsproces voor zijn Nederlandse medebroeder Nico Kluiters.

Maaike van Houten

Jezuïet Nico Kluiters werkte net als Frans van der Lugt in het Midden-Oosten, Kluiters in Libanon, Van der Lugt in Syrië. Midden in de Libanese burgeroorlog kwam Kluiters met de christelijke boodschap van vrede. Hij werkte in dorpen in de Bekavallei. De Delftenaar werd in 1985 in Libanon ontvoerd, gemarteld en vermoord door een islamitische terroristische organisatie. Hij was toen 45.

Een tribunaal, onder voorzitterschap van de Libanese bisschop César Essayan, gaat onderzoeken of Kluiters als martelaar is gestorven. Dat wil zeggen, of hij vanwege zijn geloof is gedood. In dat geval zou hij zaligverklaard kunnen worden. Zaterdag gaat Essayan voor in een mis in de Libanese hoofdstad Beiroet. Die vormt het startschot van het zaligverklaringsproces dat jaren kan duren. Uiteindelijk neemt de paus de beslissing of Kluiters daadwerkelijk zalig wordt.

Bagatelliseren van seksueel misbruik

Als het om een op handen zijnde zaligverklaring gaat, zingt ook de naam van pater Van der Lugt rond. Hij werkte tijdens de burgeroorlog in Syrië in Homs. Toen rebellen Homs belegerden, verlieten bedreigde christenen en masse de stad. Van der Lugt bleef bij de laatst overgeblevenen en kwam bij een aanslag om het leven. Syrïers in Nederland eerden hem vier jaar geleden nog met een herdenkingstocht.

Bij pater Van der Lugt is het zaligverklaringsproces nooit van de grond gekomen, zegt Bart van Emmerik, assistent-overste van de jezuïeten in Nederland en Vlaanderen. De Syrische bisschop die het traject moest beginnen, zat er niet om te springen. Er waren, zo zegt Van Emmerik, naar zijn idee genoeg Syrische slachtoffers die in aanmerking konden komen in plaats van een Nederlandse pater.

Maar naar nu blijkt, speelde er nog iets anders. Bij het inwinnen van informatie bij de Nederlandse jezuïeten of Van der Lugt een geschikte kandidaat zou zijn, stuitte de bisschop al een paar jaar geleden op een ‘nee’ van de broeders. Want al eerder was volgens Van Emmerik aan het licht gekomen dat pater Van der Lugt zich ten overstaan van bezoekers uit Europa ‘ongelukkig’ had uitgelaten over het seksueel misbruik in zijn kerk. Hij bagatelliseerde dat, en vroeg zich ook af of het zo erg was geweest voor slachtoffers.

De Jezuïeten hadden al afstand gedaan van die uitlatingen, zegt Van Emmerik, die niet precies kan zeggen wanneer, en ze vonden hem derhalve niet geschikt om voor te dragen voor een voor een zaligverklaring, de eerste stap op weg naar een heiligverklaring. “Een heilige hoeft geen perfect mens te zijn, maar het moet wel iemand zijn van wie we als geloofsgemeenschap zeggen dat de menselijke en religieuze waarden in orde zijn.”

Het proces voor zijn zaligverklaring is dus nooit begonnen. Maar dat wil niet zeggen dat Van der Lugt nu in de ban wordt gedaan. Van Emmerik: “Hij heeft veel goeds gedaan, dat staat als een paal boven water”.

Correctie 21-1: In een eerdere versie van dit artikel stond dat Van der Lugt zich ten overstaan van slachtoffers ongelukkig had uitgelaten over seksueel misbruik. Hij had deze uitlatingen echter niet gedaan tegen de slachtoffers zelf, maar bezoekers uit Europa.

Lees ook:

Een Syrische mars door Nederland, om pater Frans van der Lugt te herdenken

Ruim tweehonderd Syriërs liepen een driedaagse mars door Nederland om pater Frans van der Lugt te herdenken. De tocht eindigde vandaag in Nijmegen, waar de Jezuïet studeerde voordat hij naar het Midden-Oosten vertrok.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden