TempelgangersTilly de Groen uit Hardinxveld-Giessendam

Met Tilly (72) naar de leeskring van de Vrijzinnigen

Tilly de Groen met een zwarte blouse/jasje met grijze haren, rechts.Beeld Merlin Daleman

Trouw trekt door Nederland en gaat mee met tempelgangers van velerlei soort. Vandaag Tilly (72) uit Hardinxveld-Giessendam die meedoet aan de leeskring van Vrijzinnigen Nederland.

Het eerste dat opvalt

Het nieuwe jaar is al twee dagen oud, maar de belangrijkste winkelstraat van Hardinxveld-Giessendam lijkt het nog niet door te hebben. Zelfs in de twee christelijke boekhandels die de Peulenstraat telt, is nog weinig leven te bespeuren.

Bij de Kerk met de Beelden, de thuishaven van de vrijzinnigen op nummer 167, brandt al wel volop licht. In een kleine zaal zit de leeskring, die elke eerste donderdag van de maand bij elkaar komt, rond de tafel. Het gaat om Zandrie Albada, oud-voorganger van de vrijzinnigen hier, en zeven vrouwen. De kring staat ook open voor mannelijke lezers. Een is op vakantie en een ander is kort geleden overleden.

Tilly de Groen is vanaf het begin al betrokken bij de leeskring. “We lezen van alles, maar vooral veel romans. Ons gesprek gaat over de onderwerpen die in de boeken aan de orde komen. Dat kan van alles zijn: religie, filosofie maar ook meer aardse zaken. Bovendien is zo’n leesclub een goede manier om elkaar beter te leren kennen.”

Wat is het programma?

Vandaag praat de leeskring over de roman ‘Kolja’ van Arthur Japin. Elke deelnemer heeft het boek voor zich liggen. Albada vat het boek voor de aanwezigen nog even samen. De doofstomme Kolja is acht jaar als de broers Modest en Pjotr Iljitsj Tsjaikovski (inderdaad de grote componist) zich over hem ontfermen. Tussen de drie ontstaat een intieme vriendschap, bovendien zijn de broers homoseksueel. In het Rusland van de negentiende eeuw een groot taboe.

Albada heeft van te voren een achttal vragen op een A4’tje gezet die als leidraad voor het gesprek dienen. Heel even nog gaat het over vergiffenis, maar al snel domineert één thema de conversatie: ‘homoseksualiteit’. De Groen: “Dat is op zich wel logisch. Het is ook een onderwerp dat in alle openheid besproken kan worden, al hebben sommige andere kerken hier in Hardinxveld-Giessendam er nog moeite mee.”

Riet Vis, die links van Albada zit, zegt dat ze helemaal niet wist dat Tsjaikovski van de herenliefde was en dat ze het zo’n mooi woord vindt: ‘herenliefde’. De Groen zegt nog dat sommige homo’s beschadigd door het leven gaan. “Vaak hebben ze lange tijd niet zichzelf kunnen zijn.” Er wordt instemmend geknikt.

Zijn er rituelen?

Aan het einde van het gesprek – er is inmiddels voor de tweede keer koffie ingeschonken – vraagt Albada altijd aan alle deelnemers om het besproken boek van vandaag een cijfer te geven. Kolja krijgt van de leeskring in Hardinxveld – Giessendam een ruime voldoende.

Tilly geeft het boek zelfs een acht. “Ik vond het echt boeiend en bovendien heel goed geschreven.” Na ruim vijf kwartier maakt Albada een einde aan de bijeenkomst en krijgt hij als dank voor zijn leiding, heel toepasselijk, een boekenbon. Tilly wijst de aanwezigen nog op een lezing over soefisme die een week later in de Kerk met de ­Beelden zal plaatsvinden.

De vuile koffiekopjes gaan naar de keuken, de tafels worden weer op hun oorspronkelijke plek gezet en dan verlaat iedereen de ruimte.

Wat is hier de bedoeling?

De deelname aan de leeskring schept verplichtingen. Je wordt geacht het boek dat besproken wordt in zijn geheel te lezen. Maar als dat onverhoopt, door bijvoorbeeld ziekte, niet lukt, is dat geen ramp volgens De Groen. “Ik kijk elke maand uit naar de leeskring. Ik heb al zoveel geleerd. We zoeken hier toch eigenlijk samen naar de zin van het leven. Daarvoor hoef je niet in de kerk te zitten, dat kan ook door het lezen van romans. Dat past wel bij vrijzinnigen. Wijsheid kun je overal vinden.”

Lees ook:
‘Stilte zorgt ervoor dat je beter voelt wat er in je omgaat’

Trouw trekt door Nederland en gaat mee met tempelgangers van velerlei soort. Vandaag Irene (53) uit Amersfoort die een aantal dagen verblijft in het Sint-Liobaklooster in Egmond-Binnen.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden