ColumnStijn Fens

Ik ritualiseer het handen wassen, het onzevader is precies lang genoeg

Er werd afgelopen maandag een paar keer op mijn raam geklopt. Niets vreemds, zou je zeggen. Ware het niet dat ik op driehoog woon. Ik zag ook niemand in de lucht lopen of zo.

Er gebeuren wel meer vreemde dingen de laatste tijd. Gisternacht ging in mijn appartement het brandalarm af. Keihard. De rookmelder zelf was het niet. Die keek mij schijnheilig aan met zo’n gezicht van: ‘Heb je het tegen mij?’ Het geluid kwam trouwens uit de badkamer. Daar zit helemaal geen melder.

Net nog zag ik een ooievaar op mijn balkon. Heel rustig zat hij op de kerstboom, die daar al een tijd ligt te vergaan. Wat ben je mooi, dacht ik. Hij knikte.

Misschien ben ik toch wel een beetje gek aan het worden, zei ik hardop tegen mijzelf, terwijl buiten de wind aantrok.

Al langere tijd probeer ik de gekte op afstand te houden.

Probeer structuur aan te brengen in je dag, zei een zuster een paar weken geleden in deze krant. Ze is een kenner. Haar orde doet al eeuwen aan zelfquarantaine. Zes keer per dag komt zij in de kapel van het klooster met haar medezusters bijeen om voor ons te bidden. Al hoor ik het zelf niet, het idee alleen al troost mij.

Structuur dus. Ook ik probeer controle te krijgen op dat kleine stuk werkelijkheid dat helemaal van mij is. Een goedaardige gijzeling. Misschien zijn we in deze tijd – tegen onze wil in – allemaal een beetje monnik geworden. Af en toe lees ik ook een psalm. Vanochtend nog psalm 91, in de vertaling van Huub Oosterhuis.

Plagen waaien je tent voorbij.
Hij beveelt uit de hemel zijn ­boden
dat zij waken over al je wegen
dat zij jou op handen dragen
dat je aan geen steentjes stoot
één van je tenen.

‘Waar is God dan nu in deze pandemie?’, vroeg iemand mij laatst. ‘God is nergens en overal’, antwoordde ik op de tast. Weet ik veel. Hij zal er ook wel mee in zijn maag zitten.

Mooi schrijven dus

Verder ritualiseer ik mijn dagelijkse handelingen. Handen wassen bijvoorbeeld. Ik had gelezen dat als je je handen wil ontdoen van het virus, je ze twintig seconden moet wassen en dat dit precies even lang duurt als het bidden van het onzevader. De eerste keer zette ik de stopwatch erbij aan. Je kunt het maar beter zeker weten. ‘En verlos ons van het kwade’. Klaar. Handdoek. Vijftien seconden verlopen. Dan maar de oecumenische versie. Die is langer. Opnieuw mijn handen gewassen en zie: precies binnen de tijd.

Want van U is het koninkrijk
en de kracht en de heerlijkheid
in eeuwigheid. Amen.

En er is ook altijd nog de taal om grip te krijgen op de krankzinnige wereld om ons heen. Met enig geluk trap je de gekte dan op zijn staart. De mooiste zin in deze coronatijd las ik in een tv-recensie van Frank Heinen in de Volkskrant, over het optreden van Maurice de Hond – geen viroloog, maar sociaal geograaf werd erbij gezegd – die ons in de talkshow ‘Op1’ een weg wees uit de coronatijd. ‘Het probleem is dat talloze trouwe talkshowhabitués gedurende jaren een goedlopende handel in vrijblijvendheid hebben kunnen uitbouwen op het stukje wal vol beste stuurlui waar de talkshows opereren.’

Mooi schrijven dus. De woorden zo goed mogelijk achter elkaar zetten. Dat is mijn bijdrage aan de corona-economie.

Ik denk ook aan kroniekschrijver Wim B. te Z. Vanaf nu moet hij er in deze krant het zwijgen toe doen, ook over dat lieflijke stadje. Zwijgen over geurende binnentuinen, zoemende bijen en gekwetter uit hoge bomen. Zwijgen over een bezoek aan de Hema. ‘Er waren klanten die elkaar groetten, ik vermoedde habitués, en die beslotenheid van bekenden had ik al meer gezien – aan de leestafel van een café, in de drankkelder onder een kleine bioscoop, bij de grote AH en de Xenos.’ Dat was ook een mooie zin. Weer met ‘habitués’ erin.

Al kan ik ze niet meer lezen, ik hoop dat de mooie zinnen in zijn hoofd blijven opkomen. Alleen al dat idee troost mij. En dat hij dan af en toe ’s avonds op mijn raam klopt om ze stiekem in mijn oor te fluisteren.

Correctie 25-4: In een eerdere versie van dit artikel stond dat Maurice de Hond geen viroloog is en geen sociaal geograaf. Correct is dat hij geen viroloog is maar sociaal geograaf.

Trouw-redacteur Stijn Fens volgt de katholieke kerk al decennia op de voet en schrijft columns over het geloof en zijn persoonlijk leven. Lees ze hier terug.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden