Nieuw Moreel PeilVerkoop mondkapjes

IJs eten kost meer levens dan corona nu eist

Een mondkapjeswinkel in Amsterdam krijgt veel kritiek. Er worden mondkapjes verkocht voor negen euro per stuk, waarvoor alleen contant kan worden betaald. Beeld ANP

Wat is goed handelen? In de rubriek Nieuw Moreel Peil (NMP) onderzoekt Peter Henk Steenhuis ethische vragen uit het coronatijdperk. Dit is de eerste aflevering. 

Waarneming:

Op de hoek van de Amsterdamse Prinsengracht en de Westerstraat zit een toeristenwinkeltje dat nu geen ijs verkoopt maar medisch goedgekeurde mondkapjes. ‘Cash only.’ Alom verontwaardiging in de media. Groen Links vraagt de Amsterdamse gemeenteraad in te grijpen.

Nieuw Moreel Peil (NMP): 

We zijn solidair in onze huidige strijd, wie zich daar solitair aan onttrekt, wordt vol afschuw uit de gemeenschap verstoten.

Reactie van filosoof/psychiater Damiaan Denys:

“We moeten eerlijk zijn, het Westen heeft honderden jaren een mateloos kapitalisme omarmd, waarbij we elke vorm van commerciële uitbuiting accepteerden, zonder daar ethische vragen bij te stellen. Denk aan prostitutie, migratie, slavernij, kinderarbeid, mensensmokkel, namaakindustrie, sigaretten, drugshandel. De deugdzaamheid in het Westen was gericht op groei van de economie, vermeerdering van het bruto nationaal product. Afgelopen jaren zijn daar slechts enkele vragen over gesteld, als het ging om natuurvervuiling of wapenexport.

“In deze crisistijd doemen plotseling ethische vragen op, die voordien ook gesteld zouden moeten zijn maar niet aan de oppervlakte zijn gekomen. Ik sta ambivalent tegenover de verontwaardiging over de verkoop van deze mondkapjes. Want het past in onze cultuur te zeggen: er is een nood, ik ga proberen daar geld aan te verdienen, dus verkoop ik vanaf nu mondkapjes in plaats van ijs.

“Bekijk het eens van een andere kant: de verkoop van ijs is schadelijker dan de verkoop van mondkapjes. IJs draagt bij aan obesitas. De westerling weegt gemiddeld 30 procent te veel. Uit een onderzoek dat het Institute for Health Metrics and Evaluation (IMHE) van de Amerikaanse Washington University in 2017 liet uitvoeren, bleek dat bijna een derde van de wereldbevolking - meer dan twee miljard volwassenen en kinderen - kampt met gezondheidsproblemen door hun gewicht. Wereldwijd overleden er in 2015 zo’n vier miljoen mensen aan overgewicht, met hart- en vaatziekten als meest voorkomende aandoening. Als we vanaf vandaag 30 procent minder gaan eten, redden we veel meer levens dan corona nu eist.

“Ik wil ons moreel handelen niet enkel op deze getallen beoordelen, maar door zo’n vergelijking valt de absurditeit op van onze acute morele verontwaardiging. We accepteren honderden ijswinkels in Amsterdam, ook al weten we dat ze dikwijls een vermomming zijn van het witwassen van geld. Dat vinden we geen probleem, zolang de economie draait en de toeristen komen. Maar als nu een van die handelaren zegt: ik draai mijn handel om en ik ga mondkapjes verkopen, komen we massaal moreel in opstand.

“Dit is geen pleidooi voor de handel van deze ijssalon, maar wel een oproep hier eerlijk naar te kijken. Misschien moeten we onze huidige morele verontwaardiging bewaren voor de tijd dat alles weer normaal is, en dan, met diezelfde verontwaardiging naar onszelf leren kijken.”

Dit is de eerste aflevering van de rubriek Nieuw Moreel Peil, waarin filosofieredacteur Peter Henk Steenhuis allerhande ethische vraagstukken die tijdens de coronacrisis opborrelen aan de kaak stelt. 

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden