De vraag van Monic Slingerland

Het celibaat was bijzaak op de synode, of toch niet?

Noem een eeuwenoud instituut dat enorm achterloopt, star is en vrouwonvriendelijk bovendien. Grote kans dat u meteen aan de rooms-katholieke kerk denkt. Want: priesters mogen niet trouwen, vrouwen mogen geen priester zijn, voorbehoedsmiddelen zijn officieel verboden en zo is er nog wel meer.

Inwoners van het Amazonegebied hebben een heel andere associatie bij de r.-k. kerk. Zij zien er een bondgenoot in tegen de kap van het regenwoud door grote bedrijven en veeboeren. ­Bescherming dus ook.

De kwetsbare positie van het regenwoud en die van de inheemse bewoners waren de afgelopen drie weken de voornaamste thema’s op de bisschoppensynode over het Amazone­gebied. In Rome bespraken 260 kardinalen, bisschoppen, religieuzen en ­gewone burgers deze ecologische thema’s met paus Franciscus.

Tegengaan van massale houtkap van het regenwoud, dat klinkt juist weer modern en eigentijds. Maar tussen die ecologische beraadslagingen door besprak de synode ook de afschaffing van het verplichte priestercelibaat. En, nog meer in de marge, of vrouwen misschien diaken zouden kunnen zijn, een soort assistent van de priester. Ook die wijding staat in de r.-k. kerk alleen voor mannen open.

Westerse media komen altijd uit op seks

Voor de westerse media, ook voor Trouw, waren die marginale thema’s het hoofdonderwerp van de Amazone-synode. Een kwestie van perspectief. Van prioriteit ook. Het is maar wat je als het grootste probleem ziet. Met een cynische blik zou je kunnen zeggen dat westerse media uiteindelijk altijd uitkomen op onderwerpen die met seks te maken hebben. Celibaat bijvoorbeeld. Dat is pas interessant. Houtkap legt het erbij af. 

Met een nuchtere blik kun je ook zeggen dat die ‘bijvangst’ van de Amazonesynode reuzespannend is. Er ligt een serieus voorstel om in dat grote gebied in Zuid-Amerika een uitzondering te maken op het verplichte priestercelibaat. Gehuwde mannen die daarvoor geschikt lijken, zouden dan tot priester gewijd kunnen worden.

Helemaal nieuw is dat niet, zoals Paul van Geest gisteren al op deze pagina schreef. De vroege kerk kende geen verplicht celibaat. Ook in Nederland worden wel gehuwde mannen tot priester gewijd, omdat zij als predikant, getrouwd en wel, katholiek worden en dan ook priester willen zijn.

Verplicht priestercelibaat opheffen is unieke actie

Maar dat zijn uitzonderingen. Het verplichte priestercelibaat opheffen in een heel gebied, dat is een unieke actie, niet eerder vertoond in dat eeuwenoude instituut. Wie weet bevalt het zo goed dat het ook elders ingevoerd zal worden waar een priester­tekort is, in Frankrijk of Nederland bijvoorbeeld. Paus Franciscus staat niet onwelwillend tegenover het idee, zoals hij in een uitgebreid interview in het Duitse weekblad Die Zeit in 2017 al liet weten.

De wijding van vrouwen tot diaken is in het synodedocument nog even buiten beschouwing gebleven. Eind dit jaar neemt paus Franciscus een besluit over het celibaat. Vandaar mijn vraag: heeft deze synode uw beeld van de r.-k. kerk veranderd?

Stuur uw reactie van circa 150 woorden uiterlijk dinsdag 12 uur naar lezers@trouw.nl, voorzien van naam en adres. Een keuze uit de antwoorden verschijnt woensdag.

Vraag van Monic

Monic Slingerland is chef opinie van Trouw. Elk weekend stelt ze een vraag aan de lezers, op woensdag verschijnt een selectie van de antwoorden.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden