Recensie

Egotrip annex zoektocht naar de zin van het leven

De sjamaan en ik. Een nuchter, geestig verslag van een zoektocht naar zingeving
Willemijn Dicke
Prometheus, 240 blz., € 19,99
★★☆☆☆

De schrijver

Bestuurskundige Willemijn Dicke (1970) werkte zeventien jaar als wetenschappelijk medewerker aan de Technische Universiteit Delft. Naast wetenschappelijke publicaties schreef ze ook een roman: ‘Mea’ (2009), een vrouwelijke versie van W.F. Hermans’ ‘Onder professoren’. In 2012 ruilde ze haar baan als wetenschapper in voor een managementfunctie; tegenwoordig is ze zelfstandig consulent voor het hoger onderwijs.

De thematiek

In ‘De sjamaan en ik’ verhaalt ­Di­cke over hoe ze van militant athe­ïst en harde wetenschapper verandert in een religieuze ziel. Herman Philipse is aanvankelijk haar grote held, kerkgangers noemt ze ‘christenhonden’ en geloven vindt ze iets voor achterlijke gekkies die bang zijn voor de dood. Tussendoor schuimt ze voor haar columns in Algemeen Dagblad Rotterdamse buurtkroegen af, waar ze dronken wordt met havenarbeiders, uitbeners en penozejongens. In het bezit van een zorgzame echtgenoot, kinderen en met uitzicht op een aanstelling als hoogleraar.

Als dan opeens een gevoel van algehele zinloosheid toeslaat, stort ze zich op het zenboeddhisme. Ze raakt idolaat van zenmeester Ton Lathouwers, totdat hij tot haar atheïstische gruwel in een leven

na de dood blijkt te geloven. Einde oefening? Verre van dat. Want tijdens een fietstochtje wordt Dicke overvallen door haar eerste echte mystieke ervaring en zit ze vervolgens opgescheept met een onverzadigbare hunkering naar meer daarvan, plus een sterk wisselend gemoed.

Dat leidt tot een lange en meestal contant af te rekenen verliefde zwerftocht langs sjamanen, droomduiders en healers, die haar in gedrogeerde vuurceremonies, zweethutten en ongemakkelijke ademhalingsoefeningen laten smachten naar tekenen en de genezing van haar kattenallergie. Ook schiet het maar niet op met het instant inzicht in de zin van het leven en in wie ze is, terwijl haar sociale leven afbrokkelt en haar collega’s haar steeds minder lusten.

Interessantste inzicht

De enige echt wijze woorden die ik in dit boek heb kunnen ontdekken, kwamen van een junk die Dicke benijdt om haar gezin, huis en baan. En van de Rotterdamse pater dominicaan ‘Tycho’, bij wiens cursus ‘Mystiek op straatniveau’ en pastorale zorg Dicke eindelijk een beetje rust vindt. Maar ja, zo saai! Dus verslingert ze zich maar weer aan een Swami en ene ‘Floris Seriese’, die verdacht veel lijkt op cursus-in-wonderengoeroe Diederik Wolsak.

Mooiste zin

Over haar eerste mystieke ervaring: ‘Mijn lichaam is opgelost en mijn geest is verbonden met alles wat er is. Het ik is niet geheel uitgevlakt. Ik weet dat ik hier ben. Het ik doet er alleen totaal niet toe. Ik ben in een bad van probleemloze gelukzaligheid beland, waarbij het onderscheid tussen mij en het badwater is verdwenen.’

Redenen om dit boek niet te lezen

‘Een nuchter, geestig verslag van een zoektocht naar zingeving’, luidt de ondertitel van dit boek. Dat van die zoektocht klopt inderdaad als een zwerende vinger. Maar nuchter? Geestig? Soms. Of u moet er lol in hebben om eindeloos te kunnen kijken naar een hond die achter zijn eigen staart aan holt. Bij mij was die ontroering er algauw vanaf. Een hoop vaart, maar o, wat een vermoeiende egotrip! Die sexy klinkende sjamaan uit de titel blijkt overigens maar een bijrol te spelen.

Redenen om dit boek wel te lezen

Dicke is stuitend eerlijk en ze weet haar verhaal goed onder woorden te brengen. Een belangrijk inzicht is dat zelfs (of juist?) de grootste scepticus overvallen kan worden door overweldigende, mystieke ­ervaringen en dat een mens in zo’n geval met spoed verstandige en degelijk gecertificeerde begeleiding zoekt.

Voorts vooral bewondering voor hoe echtgenoot R. op de achtergrond al die tijd het gezin overeind houdt. En vergeeft u mij mijn ­partijdigheid, maar mij doet het deugd dat Dicke’s zoektocht ­(voorlopig?) dan toch geëindigd is bij het Onze Vader, al is dat dan in een gnostische bewerking.

Recensenten van Trouw bespreken pas verschenen fictie, non-fictie, jeugdliteratuur en thrillers in ons dossier

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden