Column

Een bos bloemen van de burgemeester: diezelfde hulde had ik bisschop Jos Punt gegund

Stijn Fens. Beeld Trouw

Het was die dag koud in Amsterdam Mirakelstad. Ik fietste richting het Centraal Station. Het kantoorgebouw waar ik werk, had ik in een koortsachtige toestand verlaten. Ik was op zoek naar iets. Noem het een tweede weg. Met de stad zoals die voor mij klaar lag, kon en wilde ik geen genoegen nemen.

Ik parkeerde mijn fiets voor de Sint-Nicolaasbasiliek, in de schaduw van het Centraal Station. Binnen was het donker, even zag ik niets. Bijna op de tast liep ik naar voren, naar het Maria-altaar. Daar stond een groot schilderij van een moeder met kind, beiden gewikkeld in een thermische deken, een verwijzing naar al die moeders met kind die ronddobberen in de Middellandse Zee. Een iconisch beeld: van deze tijd en toch tijdloos.

Die ‘Madonna del Mare Nostrum’ van Hansa Versteeg is het begin van een kruisweg door de binnenstad van Amsterdam. ‘Art Stations of the Cross’ heet die, in goed Nederlands. Kunstenaars uit binnen- en buitenland geven een eigentijdse vertaling van het lijden van Christus, zoals al eeuwen verbeeld in veertien staties. Van veroordeling tot graflegging. Ik pakte een folder met de route. Op de achterkant stond een stempelkaart, alsof het om de Elfstedentocht ging.

De tweede statie lag nogal uit de route, de dertiende (‘Jezus wordt van het kruis afgenomen’) was veel dichterbij, in museum Ons’ Lieve Heer op Solder. Ik fietste erheen. Het museum in, een paar trappen op. Een rode baan door Ajax-wit op de vloer – even dacht ik aan Cristiano Ronaldo – leidde mij naar een van de heftigste kruisafnames ooit. Jan Tregot maakte de sculptuur. Het gekruisigde lichaam van Christus is naar beneden gekanteld en verminkt. Een arm hangt nog aan het kruis, het hoofd van de Messias ligt links van het kruis op de grond.

Kyrie eleison

Neemt u het mij niet kwalijk, maar ik moest bij deze dertiende statie denken aan Pierre Valkering, de pastoor van de Amsterdamse Vredeskerk die zich sterk met Christus identificeert. Onlangs kwam hij bij de viering van zijn vijfentwintigjarig priesterjubileum publiekelijk uit de kast en bij die gelegenheid presenteerde hij een boek over zijn leven, waarin hij schrijft over seks met mannen, bezoeken aan homosauna’s en dark-rooms. Hij deed me nog het meest denken aan een wielrenner die zo opzichtig doping gebruikt dat hij betrapt lijkt te willen worden.

Voor zijn openhartigheid kreeg Valkering een bos bloemen van de Amsterdamse burgemeester Halsema. Diezelfde hulde had ik bisschop Jos Punt gegund, die niets anders kon doen dan Valkering op non-actief stellen en die nu voor velen de boeman is, alsook de parochianen van de Vredeskerk, die het vlak voor de Goede Week zonder pastoor moeten doen.

Ik fietste door. Nu naar de Allemanskapel aan de Oudezijds Achterburgwal. De twaalfde statie. De volgorde was weg, maar dat gaf niet. In de kapel staat naast het doopvont een gebeitelde steen met daarop veertien keer het woord ‘eleison’ erop en een keer ‘kyrie’. Heer ontferm u: kyrie eleison. Een werk van beeldhouwer Anjet van Linge. Op die plek dacht ik aan voormalig hoofdredacteur van het Katholiek Nieuwsblad Mariska Orbán-de Haas. Zij paste een plaatje in de Donald Duck aan waarop twee verliefde vrouwen aan tafel zaten. Met een zwarte stift gaf ze de ene vrouw een hoed en een baard. Trots twitterde ze haar daad van verzet tegen de ‘dominante lhtb-indoctrinatie’ de wereld in. Ik huiverde om zoveel misplaatste ijdelheid. Kyrie eleison.

Tweede weg

De laatste staties van de kruisweg bevinden zich in de Oude Kerk, misschien wel de mooiste kerk van de stad. Statie veertien: ‘Jezus wordt in het graf gelegd’ en zelfs één extra, nummer vijftien: ‘Opstanding’. De Italiaanse kunstenaar Giorgio Andreotta Calò maakte een van de ramen van de Heilig Grafkapel van de kerk rood. Het licht is veranderd en daarmee alles.

Wat deze bijzondere kruisweg vooral bewijst, is dat er een tweede weg is, een ander verhaal dat de werkelijkheid waarmee wij het moeten doen in een ander licht zet. Een hele troost. Ook voor Pierre Valkering, bisschop Punt, Mariska Orbán-de Haas, Cristiano Ronaldo, burgemeester Halsema en alle parochianen van de Vredeskerk.

En dan moet het nog Pasen worden.

Trouw-redacteur Stijn Fens (Haarlem, 1966) volgt de katholieke kerk al decennia op de voet en schrijft columns over het geloof en zijn persoonlijk leven. U leest ze hier.

Lees ook:

Pierre Valkering: ‘Ik voel me helemaal opgeruimd’

Onlangs  kwam de Amsterdamse priester Pierre Valkering (58) uit de kast. En hoe. Hij schreef een boek over zijn leven, over homosauna’s, darkrooms en een pornoverslaving en werd  geschorst. In dit interview met Trouw vertelt hij dat hij zeker niet van plan is om zijn boordje af te leggen.

 De ombudsman over Pierre Valkering

Ombudsman Adri Vermaat over de vraag: Is de aandacht van Trouw voor Pierre Valkering, de priester die zijn jubileum aangreep om uit te komen voor zijn homoseksualiteit, overtrokken?

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 de Persgroep Nederland B.V. - alle rechten voorbehouden