Marieke van Schijndel (46), directeur van het museum Catharijneconvent in Utrecht. Beeld
Marieke van Schijndel (46), directeur van het museum Catharijneconvent in Utrecht.Beeld

De zin vanMarieke van Schijndel

De zin van Marieke van Schijndel: Je moet kijken naar mensen die minder hebben en minder kunnen

In tijden van corona vertellen meer of minder bekende Nederlanders over hun persoonlijke leefregel of een inspirerende zin. Vandaag Marieke van Schijndel (46), directeur van het museum Catharijneconvent in Utrecht.

Maaike van Houten

“Als ik in coronatijd ergens af en toe aan heb gedacht, dan is het aan de gevleugelde uitspraak van mijn oma: ‘Je moet kijken naar mensen die minder hebben en minder kunnen’. In haar geval had dat een stevige lading. Oma Hanneke van der Steen-van der Tillaart werd geboren in 1912, ze was een Brabantse, heel gelovige vrouw. Ze had zes kinderen, de jongste drie waren zowel lichamelijk als geestelijk gehandicapt. Ze heeft ze allemaal thuis kunnen verzorgen. Dat was net na de oorlog heel wat, thuiszorg en dat soort dingen waren er niet. Haar voorbeeld was een schoonzusje met ernstige depressieve klachten. Die kon niet voor haar eigen kinderen zorgen. Dat is pas erg, zei mijn oma dan, dat zij dat niet kan.

“In coronatijd is dit een uitspraak die onderliggend effect heeft, ook in het museum. We moesten half december sluiten. Dat was heel jammer, ook omdat musea in sommige buitenlanden wel open waren. We hebben ­besloten de tentoonstelling over Maria Magdalena een half jaar door te schuiven. Dat was een lastige beslissing, omdat de meesten van ons niet hadden verwacht dat we maar liefst een half jaar dicht moesten. Maar ik ben blij dat we het hebben gedaan. Nu is die sinds 25 juni open.

“Hier denk ik weer aan mijn oma. Er zijn exposities die zijn opgebouwd en weer afgebroken voordat iemand ze heeft gezien. Het Van Abbemuseum bijvoorbeeld heeft dat gehad, ze konden een tentoonstelling gewoon niet doorschuiven. Het is echt verschrikkelijk als een expositie klaar is voor het moment dat een museum opengaat, maar dat het museum dan dicht blijft. Dat is veel erger dan doorschuiven.”

De blik van opzij

“Met corona leefde ik ook wel naar de regel van mijn oma. Ik heb er niet vreselijk onder geleden. Ik voel me ongelooflijk blij met het leven. Ik ben niet alleenstaand, ik heb thuis aanspraak. En, misschien een beetje gek om te zeggen, ik ben ook blij dat mijn vader net voor corona is overleden. We hebben goed afscheid van hem kunnen nemen en er waren geen beperkingen bij de uitvaart.

“Mijn kinderen zijn 12 en 14, met jongere kinderen en een kleiner huis was het allemaal veel lastiger. Als ik uit het raam keek, zag ik onze buren met een kleintje van een jaar en eentje van 4. Zo kan het ook, dacht ik dan. Door die blik van opzij realiseer je je dat.

“Relativeren van je eigen ongeluk maakt je een stuk gelukkiger. Je zegeningen tellen, dat helpt ontzettend. Je kunt altijd opzij kijken, en zien dat anderen het minder hebben of minder kunnen. Dat betekent niet dat je de dingen maar laat waaien, dat je passief wordt. Dat was niet de ­insteek van mijn oma, een ook niet de mijne. In covidtijd hebben we gekeken naar de projecten die wel door kunnen gaan, en die zelfs van deze tijd profiteren. Collega’s die aan het werk zijn in kerken en kloosters hebben hun tijd juist gebruikt voor onderzoek.

“Je kunt altijd opzij kijken, en zien dat anderen het minder hebben of minder kunnen. Mijn oma deed dat niet vanuit de hoogte, het was niet: kijk mij nou eens, of: wat leiden die anderen een minderwaardig leven. Zij keek naar anderen zonder consequenties, zonder een oordeel te hebben. Ze leefde dat voor, en daardoor wordt haar uitspraak voor mij alleen maar waardevoller.”

Lees ook:

De zin van Gerda Blees: Alles wat we bouwen is instabiel

Gerda Blees (36) publiceerde vorig jaar haar gelauwerde debuutroman: Wij zijn licht.

Schrijver Amabasajir Fiseha Abraha (19): Nederland geeft me de toekomst die ik in Eritrea donker inzag

Mbo-student en schrijver Amabasajir Fiseha Abraha publiceerde onlangs zijn tweede boek: In Nederland ben ik opnieuw geboren.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden