De zin vanHannah van Binsbergen

De zin van Hannah van Binsbergen: Onze strijd moet gaan over het bouwen van een nieuwe en verrassende wereld

Hannah van Binsbergen.

In tijden van corona vertellen meer en minder bekende Nederlanders over hun persoonlijke leefregel of een inspirerende zin. Vandaag: schrijfster Hannah van Binsbergen.

“Ik vind het ontzettend mooi dat mensen nu, naar aanleiding van de dood van George Floyd in de Verenigde Staten, massaal in opstand komen tegen geweld tegen zwarte mensen. Ze nemen het heft in eigen hand. Als mens in deze wereld krijg je door de kapitalistische machtsstructuren een rol toebedeeld waaraan het heel lastig te ontsnappen is. Maar wat ik nu zie gebeuren, is dat mensen zich daar niet langer bij neerleggen. Dat geeft me ontzettend veel hoop.

“Deze tijd staat natuurlijk ook in het teken van de economische malaise die op ons afkomt door de coronacrisis. Maar het verraste me niet dat de protesten juist op dit moment komen. Toen duidelijk begon te worden hoe ingrijpend de pandemie was, en hoeveel het leven zou gaan veranderen, dacht ik al: oh ja, dat gaat ontzettend veel blootleggen over wat er scheef is in onze maatschappij. Dat brengt mensen in beweging.

Wie is de beste spreekbuis voor de mensen die lijden?

“De zin die me nu bezighoudt is ook het motto van mijn roman ‘Harpie’. ‘Our struggle must be to the construction of a new and surprising world, not the preservation of identities shaped and distorted by capital’ (‘Onze strijd moet gaan over het bouwen van een nieuwe en verrassende wereld, niet het behouden van door het kapitaal gecreëerde en vervormde identiteiten’.). Het is een citaat uit een essay van Mark Fisher over het stagneren van links. Hij wijt dat aan onderlinge strijd over identiteit, en de vraag wie de beste spreekbuis is voor de mensen die lijden. Dat is een soort wedstrijd geworden, waardoor links amper een gezamenlijke vuist kan maken, en uit het oog verliest wie de vijand is.

“Mijn roman gaat over een jonge vrouw die niet in de maatschappij past. Ze probeert van alles om een plek voor zichzelf te veroveren, maar tevergeefs. Ze voelt zich vervreemd, om te beginnen omdat ze een baan moet hebben en moet doen alsof ze dat heel erg leuk vindt. Tegen de tijd dat ze denkt: ik moet het maar opgeven, komt de duivel in haar leven. Hij probeert haar aan het verstand te brengen dat de oplossing niet is jezelf aan te passen of te vernietigen, maar om de wereld en haar structuren te veranderen.

“Het probleem is dat wat het kapitalisme ons vertelt over wie we zijn, niet waar is, en dat het ons laat geloven dat er geen alternatieven, geen andere werelden mogelijk zijn. Dat doet ons als mens geen recht, en het beperkt onze mogelijkheden. Ik denk dat we als mensen meer autonomie moeten nemen, en nadenken over de vraag hoe we ons leven willen inrichten. We moeten af van ideeën die we niet zelf hebben bedacht en die niet in ons voordeel zijn. Dat je acht uur per dag moet werken, bijvoorbeeld. Dat je om een huis te kunnen hebben, je arbeid moet verkopen.

Een wereld te winnen die zoveel interessanter is

“Ik vind de zin van Fisher op zichzelf mooi, maar het mooiste vind ik de woorden ‘nieuwe en verrassende wereld’. Wat er te winnen is, is een wereld die zoveel interessanter zou kunnen zijn. Er is een leven mogelijk dat beter is, ook in esthetische zin. Dat vind ik als schrijver een heel inspirerende gedachte. En ik bedacht me dat ik zelf ook meewerk aan het heroverwegen van een wereld zoals die nu is en de constructie van die nieuwe wereld. In feite is dit mijn werk: werelden beschrijven die er niet zijn, maar die wel mogelijk zijn.”

Lees ook:

De zin van Leo Blokhuis: Leef bij de dag

In tijden van corona vertellen meer en minder bekende Nederlanders over hun persoonlijke leefregel of een inspirerende zin. Vandaag: presentator Leo Blokhuis.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden