Kerkbezoek

De huiskamerkerk wordt een blijvertje in protestantse gemeenten

Een medewerker treft in de Laurenskerk  in Rotterdam voorbereidingen voor de heropening vanaf 9 april. Beeld ANP
Een medewerker treft in de Laurenskerk in Rotterdam voorbereidingen voor de heropening vanaf 9 april.Beeld ANP

In de kerk na corona gaan kleine groepjes gelovigen die door de week thuis bij elkaar komen, een grotere rol spelen. Deze ‘huiskerken’ worden in de kerkelijke wereld niet gezien als alternatief voor de zondagse diensten, maar als een aanvulling daarop.

“Ik zie gemeenten waar deze beweging gaande is en wij worden ons meer en meer bewust van de waarde ervan”, zegt René de Reuver, scriba van Protestantse Kerk in Nederland over de bijeenkomsten bij mensen aan huis, die afwisselend huiskerken, connectgroepen, discipelgroepen worden genoemd. Het evangelische werkverband binnen de PKN is overal in het land bezig met de huiskerken, die ook internationaal aan een opmars bezig zijn.

Tv-presentator Leo Fijen voorspelt zaterdag in de Verdieping dat de huiskamerkerk een trend wordt. In zijn katholieke parochie in Maartensdijk is tijdens de coronacrisis geëxperimenteerd met vieringen thuis met de ene gast die momenteel toegestaan is. In de herfst gaan ze ermee verder, want men is volgens Fijen ‘laaiend enthousiast’ over deze aanvulling op de zondag, die in de katholieke kerk nu nog heel ongebruikelijk is.

Er is een wens om de kerk breder te zien

Godsdienstsocioloog Marten van der Meulen van de Protestantse Theologische Universiteit (PThU) heeft niet de indruk dat het accent in de kerk voortaan verschuift van de zondag naar de huisgroepen door de week. “Maar die groepen zie ik wel op veel plekken terugkomen”, zegt hij. “De reflex bij de coronacrisis was om alle energie te steken in de online-diensten op zondag. Maar er is een wens en een verlangen om de kerk breder te zien. Dan komen de huiskerken in beeld.”

Het kerkelijk leven ligt overigens normaalgesproken door de week ook niet stil. Maar het verschil met de gebruikelijke gesprekskringen, bijbelstudies, filmavonden is volgens hem dat deze centraal worden aangeboden, terwijl de huiskerken van onderop worden georganiseerd, bij mensen thuis.

Kerk en moskee kunnen gesloten worden

Bij een uitbraak van corona, moet een burgemeester ook een kerkgebouw, moskee of synagoge tijdelijk kunnen sluiten. Het kabinet heeft dit besloten op advies van de Raad van State.

Gebedshuizen waren tot nu toe uitgezonderd van de regel dat gebouwen gesloten kunnen worden als er een brandhaard voor corona is. Die uitzondering was er vanwege de godsdienstvrijheid, die bescherming biedt tegen overheidsingrijpen in gebedshuizen. Het kabinet wilde dit zo houden, maar vindt het nu met het oog op de volksgezondheid toch gerechtvaardigd die maximaal tien dagen te sluiten bij een ernstig risico op besmettingsgevaar.

Advocaat en kerkrecht-deskundige Teunis van Kooten, normaalgesproken heel kritisch op overheidsingrijpen bij religieuze organisaties, is het eens met deze beperking van de godsdienstvrijheid. De crux zit er volgens hem in dat het hier gaat om een specifieke locatie waarbij een concrete uitbraak en een ernstig gevaar voor de volksgezondheid zijn vastgesteld. Hij benadrukt wel dat er een alternatieve plek moet zijn waar de gelovigen moeten kunnen samenkomen wil een kerkgebouw gesloten kunnen worden.

Lees ook:

Ook na corona beweegt de kerk van zondag naar thuis: ‘Mensen komen niet automatisch naar ons’

Ook kerken staan voor de vraag hoe ze verdergaan na corona. Ervan uitgaan dat de mensen wel weer komen, is geen optie. ‘We moeten naar de mensen.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden