Bladen en sitesOnline kerkdiensten

De ellendige genade van de coronacrisis

We zitten midden in de coronatijd en het einde daarvan lijkt nog niet in zicht. Ondanks de ogenschijnlijk uitzichtloze situatie van het moment, vragen we ons soms af in hoeverre deze pandemie ons leven gaat veranderen. Gaan we de dingen in het vervolg echt anders doen? Het Amerikaanse magazine The National Catholic Reporter stelt op zijn website de vraag wat Covid-19 voor de Amerikaanse rooms-katholieke kerk gaat betekenen en dan met name voor de vitaliteit van de geloofsgemeenschappen. Aan het woord komt onder meer zuster Simone Campbell, directeur van een katholieke lobbyclub die zich inzet voor sociale rechtvaardigheid. “Ik bid dat als deze coronapandemie in kracht is afgenomen, wij ons als kerk bewust zijn geworden van het feit dat wij inderdaad één lichaam vormen. Als dat ene lichaam hebben we een gedeelde verantwoordelijkheid voor elkaar.”

Julie Hanlon Rubio, hoogleraar christelijk -sociale ethiek aan een katholieke universiteit in Californië vertelt hoe ze voor de coronacrisis worstelde met haar zondagochtenden. Nadat ze twee jaar geleden was verhuisd naar Berkeley (bij San Francisco) waren die een verzoeking. “We hebben wel tien parochies in de omgeving geprobeerd, maar hebben ons nog nergens echt thuis gevoeld.” 

De kerk die ze zocht, leek nu onder handbereik

Haar zondagochtend veranderde toen Rubio, net als tientallen miljoenen andere Amerikanen, vanwege het coronavirus verplicht thuis kwam te zitten. De kerk die ze zocht, leek nu onder handbereik. “Een jezuïet uit Los Angeles streamde een mis vanuit zijn kamer. Een oud-student van mij was bezig vrouwen uit het hele land bij elkaar te brengen om na denken over de lezingen van die zondag. Ik werd overspoeld door een gevoel van opluchting.”

Rubio had haar spirituele huis dus gevonden, of liever gezegd verschillende huizen. Maar helemaal goed voelde deze verworven vrijheid toch niet. “Ik ben dankbaar voor de zondagochtend die een mogelijkheid is geworden in plaats van een worsteling. Maar ik maak me ook zorgen wat er verloren gaat als we de kerk die onze voorkeur heeft, verkiezen boven die om de hoek.”

Online-vieringen als paddenstoelen uit de grond

Ook in Nederland schieten de online-vieringen als paddenstoelen uit de grond. Veel christenen in Nederland zullen er – juist in deze passietijd – enorm aan moeten wennen dat ze hun medegelovigen fysiek moeten missen. Toch spreekt de Vlaamse jezuïet Nikolaas Sintobin op zijn blog ‘In alle dingen’, over de ‘ellendige genade van de coronacrisis’.

De priester die vanuit Amsterdam werkt, noemt de ‘verfijnde’ vieringen van de Goede Week hoogstandjes. “Ze kunnen ons doen vergeten dat de eerste Goede Week, die van Jezus met zijn leerlingen, net iets anders verliep. Dat was in belangrijke mate een verhaal van angst, eenzaamheid, stress, geweld, verraad, ontgoocheling, ongeloof en verlorenheid. Zowel voor Jezus als voor zijn leerlingen. Geen denken aan om dit te beschouwen als tijd van genade bij uitstek.” Sintobin memoreert hoe de verschijningsverhalen uit de evangelies de pijn en wanhoop laten zien van een gemeenschap die uiteen is gevallen. Steeds is het de verrezen Jezus die zijn vrienden opzoekt om hen te troosten. “Zou het kunnen dat hier een bijzondere genade schuilgaat die ons nu wordt aangeboden? 

De genade om de Goede Week meer te beleven zoals Jezus en zijn leerlingen zelf ze hebben ervaren? Zo kunnen ons eigen isolement, angst en onzekerheid een toegangsdeur worden om dieper door te dringen tot de kern van de ervaring van Jezus: de enige op wie ik helemaal kan bouwen is God de Vader.”

Gaan er dan toch dingen echt veranderen? 

Lees ook:

Het heilige avondmaal vieren achter je laptop

Het is in tijden van online kerkdiensten een vraag waar veel protestantse kerken een antwoord op zullen moeten zoeken: kun je in tijden van corona het avondmaal vieren als je als gelovigen niet bij elkaar kunt komen?

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden