De Chinese overheid heeft tientallen moskeeën van Oeigoeren verwoest, blijkt uit satellietbeelden

Oeigoerse moslims verlaten de Id Kah moskee in Kashgar, Xinjiang, na het vrijdaggebed. Beeld EPA

In het islamitische westen van China zijn de afgelopen jaren tientallen heiligdommen verdwenen, ontdekte onderzoeksgroep Bellingcat op satellietbeelden. Gesloopt door de Chinese overheid.

Na de Oeigoeren pakt China nu ook hun heiligdommen in Xinjiang aan. Tientallen moskeeën en andere religieuze bouwwerken in de westelijke, overwegend islamitische regio zijn de afgelopen twee jaar gesloopt. De Britse krant The Guardian heeft dat in een uitgebreid onderzoek aangetoond, samen met onderzoeksgroep Bellingcat.

Van de 91 plaatsen die zijn onderzocht, zijn er zeker 31 geheel of gedeeltelijk gesloopt, blijkt uit het onderzoek. Een van de bekendste is het complex rond de tombe van Imam Asim, een heilige strijder uit de achtste eeuw. De moskee die naast de tombe stond is weg, net als een aantal andere gebouwen die waren bedoeld voor de vele bezoekers.

Rond deze tijd verzamelen zich ieder jaar duizenden moslims bij het heiligdom aan de rand van de Taklamakan-woestijn om Imam Asim te herdenken en te bidden voor vergeving en vruchtbaarheid. Driemaal deze bedevaart maken is volgens de plaatselijke gebruiken net zo goed als een keer op hadj naar Mekka gaan. Maar dit jaar blijft het stil bij de tombe, na de Chinese sloopwerkzaamheden.

Ook het heiligdom van Jafari Sadiq, verderop in de woestijn, is verwoest. Daar wordt een heilige strijder met die naam herdacht, wiens geest de islam in Xinjiang zou hebben verspreid. Ook de gebouwen die ernaast stonden, bedoeld voor het verblijf van pelgrims, zijn weg. Hetzelfde lot trof de grote moskee in Kargilik, met zijn hoge torens, en die van Yutian Aitika in de buurt van de plaats Hotan. De geschiedenis van die moskee gaat terug tot het jaar 1200.

Bellingcat heeft de sloopwerkzaamheden aangetoond met behulp van satellietbeelden uit verschillende openbare bronnen. Zo kon worden gereconstrueerd wat op verschillende plaatsen is gebeurd in de periode van 2016 tot en met 2018.

Verwant aan de Turken

In de westelijke regio van China, die door de inwoners Oost-Turkistan wordt genoemd, wonen traditioneel voornamelijk moslims. De meesten van hen zijn Oeigoeren, een volk dat in de verte verwant is aan de Turken. Verder leven er Kazachen en andere minderheden die ook in voormalige Sovjet-republieken in Centraal-Azië wonen.

De communistische machthebbers in Peking voeren al vele jaren een beleid dat de bevolking meer ‘Chinees’ moet maken. Ze krijgen les in de Chinese taal en de traditionele cultuur en gebruiken worden ontmoedigd. Intussen worden Han-Chinezen, de meerderheidsgroep in het land, door de overheid gestimuleerd om in Xinjiang te gaan wonen en werken.

De afgelopen jaren, onder president Xi Jinping, is het beleid in Xinjiang verhard. Naar schatting meer dan een miljoen islamitische inwoners zijn inmiddels in kampen geplaatst. Peking, dat het bestaan van de kampen erkent, stelt dat het gaat om centra voor heropvoeding en omscholing. Maar op foto’s en video’s zijn hoge muren en wachttorens te zien. Mensen die in de kampen hebben gezeten getuigen van martelingen en willekeurige executies, zoals Omar Bekali onlangs deed in deze krant. Mensenrechtenorganisaties beschuldigen China van genocide in Xinjiang en de Verenigde Naties willen onderzoek doen, maar dat staat Peking niet toe.

In Tibet, een andere regio met een onderdrukte minderheid, heeft China in de jaren zestig al veel tempels verwoest. Nu gebeurt dat vrijwel nooit meer, de boeddhistische heiligdommen in dat gebied zijn inmiddels bekende toeristenattracties.

Lees ook: 

Omir Bekali zat in een strafkamp omdat hij Oeigoers is: ‘China wil ons vernietigen’

China schendt volgens de Verenigde Naties de mensenrechten op grote schaal in de westelijke provincie Xinjiang. Omir Bekali is een van de weinigen die lang in de beruchte kampen voor Oeigoeren heeft gezeten en het kan navertellen.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden