Homoseksualiteit

ChristenUnie worstelt met homoseksualiteit, net als ‘haar’ kerken

Beeld ANP

De kwestie rond de verklaringen tegen homoseksualiteit op reformatorische scholen brengt ook aan het licht hoe gevoelig dit onderwerp ligt in kerken waar ChristenUnie-politici lid van zijn.

Niet-christelijke partijen wisten niet wat ze hoorden. Zei minister van onderwijs Arie Slob maandag écht dat scholen homoseksualiteit mogen afkeuren, en dat ze tegelijkertijd een veilig klimaat moeten en kunnen creëren voor die homoseksuele leerlingen? Ja, Slob hield voor mogelijk dat dat kan. Hij heeft zijn woorden genuanceerd, maar in de kerken waar Slob en zijn partijgenoten lid van zijn, zijn die helemaal niet ongebruikelijk.

Slob is minister namens de ChristenUnie en lid van de gereformeerd-vrijgemaakte kerk, een van de kleinere protestantse kerken. Behoudend, maar moderner dan de bevindelijk gereformeerde kerken met hun reformatorische scholen en de SGP als politieke partij.

Jarenlang wezen kerken als de vrijgemaakte homoseksualiteit af, homoseksuelen waren zondaars. Inmiddels erkennen ze dat dat veel leed heeft veroorzaakt en ze willen zich daarvoor verootmoedigen, zoals de voorzitter van de vrijgemaakte synode Melle Oosterhuis het onlangs nog in deze krant uitdrukte.

Grote moeite met relaties

Anders ligt dat bij homoseksuele relaties. Net als de katholieke kerken, wijzen deze behoudende protestantse kerken die af of hebben ze daar grote moeite mee. Homo’s met een partner worden van het avondmaal geweerd, ze mogen geen lid worden van de kerkeraad en al helemaal geen dominee. Laat staan dat ze hun relatie mogen laten zegenen, zoals in de Protestantse Kerk en in vrijzinnige kerken wel kan.

Ondanks die afwijzing willen deze kerken homo’s wel ‘met liefde’ tegemoet treden. “Er past geen vingertje, maar omarming”, aldus Machiel Jonker, voorzitter van de pinkster- en evangelische kerken. Ze willen voor homoseksuelen een veilig klimaat creëren, al ziet iemand als Jonker dat dat wel ‘een worsteling’ is zolang er wordt gepreekt dat homoseksuele praktijk zondig is.

De relatie tussen de ChristenUnie en kerken is niet één op één, al was het maar omdat de politici van de ChristenUnie allen wel hun geloof openlijk belijden, maar lid zijn van verschillende kerken – over het algemeen wel in de behoudende hoek. Vice-premier Carola Schouten is net als Slob gereformeerd-vrijgemaakt, lijsttrekker Gert-Jan Segers is lid van een combinatie van christelijk-gereformeerd, Nederlands-gereformeerd en Protestantse Kerk. Vertrekkend Kamerlid Joël Voordewind is evangelisch, aankomend Kamerlid Don Ceder is opgegroeid in een migrantenkerk - waar ook conservatieve waarden overheersen.

De moeite die deze kerken hebben met homoseksualiteit, is terug te zien in de geschiedenis van de ChristenUnie. Rond de eeuwwisseling kon Jaap Dirkmaat van Das en Boom geen lid worden omdat hij homoseksueel is. In 2007 moest het Wageningse raadslid Monique Heger opstappen, omdat ze een relatie had met een vrouw. In 2018 keerde ze weer terug. Een jaar eerder had Gert-Jan Segers bij ‘Nieuwsuur’ gezegd dat mensen met een homoseksuele relatie actief mogen zijn in zijn partij.

En dan is er nog het homohuwelijk. De zegening daarvan is in behoudende kerken nog ver weg. De ChristenUnie heeft destijds tegen het burgerlijk homohuwelijk gestemd – net als CDA en SGP – en ziet het huwelijk nog steeds als een verbintenis tussen man en vrouw. Dat blijft nog wel even zo. Staatssecretaris Paul Blokhuis sprak zich vorig jaar uit voor het homohuwelijk. Hij zou heel graag het gesprek daarover in zijn partij aangaan.

Op het partijcongres in november werd een voorstel in die richting gedaan. Maar dat werd verworpen. Blokhuis is zoon van een Nederlands-gereformeerde dominee. Die kerk noemt homoseksualiteit ‘een lastig onderwerp’ waarover verschillend wordt gedacht. De vrijgemaakte kerk heeft een commissie ingesteld die zich buigt over de positie van homoseksuelen. Over drie jaar komt die met een standpunt.

Lees ook

Mogen reformatorische scholen eisen dat ouders homoseksualiteit afwijzen? ‘Verbieden zet alleen maar kwaad bloed

De Tweede Kamer debatteert maandag over de burgerschapsopdracht van scholen. Een debat over botsende grondrechten. Mogen reformatorische scholen bijvoorbeeld van ouders eisen dat ze een identiteitsverklaring tekenen waarin een homoseksuele levenswijze wordt afgewezen?

Slob: Homoseksualiteit afkeuren mag, zolang scholen zorgen voor een veilig leerklimaat

Scholen mogen homoseksualiteit afkeuren, maar moeten wel toezien op een veilig leerklimaat voor alle leerlingen, zei minister Slob (onderwijs) in de Tweede Kamer. Kritische Kamerleden vragen zich af of die twee dingen niet altijd met elkaar in strijd zijn. 

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden