Uw profiel is aangemaakt

U heeft een e-mail ontvangen met een activatielink. Vergeet niet binnen 24 uur uw profiel te activeren. Veel leesplezier!

Superrobots jagen mij grote angst aan

Religie en Filosofie

Rob Schouten

Rob Schouten © Maartje Geels
Column

Mijn favoriete toekomstangst is niet de opwarming van de aarde, het uiteenvallen van de democratie of de derde wereldoorlog, maar de robotisering. 

Van de gedachte dat de mens opgevolgd zal worden door de robot word ik wel eens zwetend wakker. Natuurlijk heb ik niks tegen hulprobots die het leven veraangenamen, al vind ik ze soms wat potsierlijk. Nu de wereld van meesters en dienaren langzaam in elkaar zakt, is zo'n jaknikkend metalen hulpje misschien wel een uitkomst.

Lees verder na de advertentie

Toen mijn dochters nog klein waren moest ik wel eens van een kinderfeestje plots naar huis om hun 'tamagotchi', die ziek was of het bijvoorbeeld door hun eigen verwaarlozing dreigde af te leggen, tijdig weer bij kennis te brengen. Mijn buurvrouw, die midden in de wereld staat, liet mij onlangs een robotkat zien die het goed zou doen bij bejaarden, vooral demente bejaarden. Hij was aaibaar, kon op vier niveaus spinnen en liet zo nu en dan een miauwtje horen. 

Zo is het ook met de superrobots die ons straks overbodig gaan maken: we hebben ze zelf bedacht

Hij deed mij enigszins denken aan de 'furby' die ik ooit voor diezelfde dochters van mij kocht en die (tot doodschrik van de werkster overigens) beminnelijke, zij het voorgeprogrammeerde dingetjes zei, met dien verstande dat hun nepbeestje veertig gulden kostte of zo en deze nieuwe quasi-kat 1500 euro.

Ten onder

Misschien wordt de wereld wel beter van zulke uitvindingen, maar de robot die, voorgeprogrammeerd en al, onze eigen intelligentie gaat overstijgen, die slimmer wordt dan de mens die hem gemaakt heeft, jaagt me grote angst aan. Ik ben nooit een liefhebber geweest van het monster van Frankenstein. Als de wereld dan ten onder moet gaan, dan maar inclusief robots, wat mij betreft. Onlangs bracht veilinghuis Christie's voor het eerst een niet door mensen, maar door algoritmes vervaardigde schilderij, 'Edmond de Belamy', onder de hamer. Het was een wazig portret, gesigneerd door 'min G max D Ex[log(D(x))]+Ez[log(1-D(G(z)))]', tot stand gekomen na invoering van 15.000 klassieke schildersportretten in een computer. Het leverde 380.000 euro op, wat ik troostend vond: kennelijk zijn dit soort dingen nog zeldzaam genoeg om een gek te verleiden.

Maar nee, de gedachte aan emotievrije kunst, hoezeer ook verpakt in mensengedaante, of aan gevoelloze dienaren die misschien wel juist op tijd een afgepaste traan weten voort te brengen om op den duur de hele boel over te nemen, kan ik niet goed verdragen. Geef mij dan maar dat schilderij van Banksy dat na verkoop direct uit elkaar viel. Bedenker Pierre Fautrel van Edmond de Belamy gebruikte als verklaring of verdediging van zijn werk het klassieke argument: het besluit om dit monster te maken en in te lijsten was door een mens genomen.

Zo is het ook met de superrobots die ons straks overbodig gaan maken: we hebben ze zelf bedacht, ze zullen nergens meer bang voor zijn en alles rationeel oplossen. Ze hebben ons niet meer nodig en ik mag dan ook hopen dat ik hun heerschappij niet zal meemaken. Een sentimentele gedachte waar in het volmaakte technologische universum natuurlijk geen plaats voor is. Wegwezen dus.

Eerdere columns van Rob Schouten leest u op trouw.nl/robschouten.

Lees ook:

Robotisering treft helft van de banen

Banen zullen veranderen en veel zullen zelfs verdwijnen door de komst van robots. Niet in alle landen in dezelfde mate, maar het gaat wel om 66 miljoen banen wereldwijd.

Deel dit artikel

Zo is het ook met de superrobots die ons straks overbodig gaan maken: we hebben ze zelf bedacht