Uw profiel is aangemaakt

U heeft een e-mail ontvangen met een activatielink. Vergeet niet binnen 24 uur uw profiel te activeren. Veel leesplezier!

In Indonesië loopt de manie rondom blasfemie uit de hand

Religie en Filosofie

Eildert Mulder

Voorstanders van de gouverneur van akarta Governor Basuki Tjahaja Purnama protesteren in 2016 © REUTERS
Minaret

Ook decibellen kunnen heilig zijn. Zo heilig zelfs dat ze bescherming genieten van de Indonesische wet tegen godslastering. Dat bepaalde vorige week een rechter in de stad Medan, op het eiland Sumatra. Hij veroordeelde de boeddhistische vrouw Meiliana tot anderhalf jaar cel.

De reden: in 2016 had de vrouw zich afgevraagd of de luidsprekers van een moskee bij gebedsoproepen niet zachter konden worden afgesteld. Ze lokte daarmee een pogrom uit tegen etnische Chinezen, want die zijn vaak boeddhisten. Die hadden dus allemaal een lesje nodig en niet alleen die ene brutale heks, vonden ze in Medan. Tempels gingen in vlammen op en Boeddhabeelden lagen aan gruzelementen.

Lees verder na de advertentie

Justitie nam dat hoog op. De vandalen kregen één tot vier maanden celstraf. Hun verdiende loon. Toch schuurde het. Want had die vrouw met haar kwetsende klacht over de luidsprekers de rellen niet veroorzaakt? Twee jaren later schonk de rechter alsnog genoegdoening aan het geschokte rechtsgevoel van Medan en de sociale media. Hij bevond de vrouw schuldig aan 'blasfemie' tegen 'een zekere religie die in Indonesië beleden wordt'.

De gebedsoproepen ontbeerden dertien eeuwen lang elektronische versterking, volkomen probleemloos

Als er een duivel bestaat, dan moet hij wel degene zijn die al die blasfemiewetten in de moslimwereld heeft bedacht. De vorst van het kwaad is een geslepen theoloog. Hij raakt met die wetten de islam in het hart: de absolute eenheid en uniciteit van God en de verwerping van veelgodendom. Want via jurisprudentie krijgen zoveel dingen een goddelijk vernis dat je je afvraagt hoeveel goden moslims, die blasfemie en polytheïsme zo verafschuwen, feitelijk toch dienen als ze zelfs luidsprekers heilig verklaren. Dat zijn er gauw meer dan het geoorloofde maximum van één.

Melodieus toegezongen

De gebedsoproepen ontbeerden dertien eeuwen lang elektronische versterking, volkomen probleemloos. Moskeedienaren, muazzins, riepen vanaf minaretten met hun natuurlijke stemmen de mensen op tot gebed. Bij het ochtendkrieken lopen in Caïro nog steeds muazzins door de straten die zonder luidsprekers de gelovigen soms zeer melodieus toezingen dat bidden beter is dan slapen.

Hoe hard het met die manie rondom blasfemie uit de hand loopt, bleek vorig jaar al uit de veroordeling van de oud-gouverneur van Jakarta, Ahok

Zeloten en laffe rechters krijgen geen steun van de Koran of 'uitspraken van de profeet' als ze mensen verbieden te klagen over luidruchtige mechanische gebedsoproepen, want er waren destijds nog geen luidsprekers. Het is al met al een janboel. Bij belediging van de profeet of de Koran kun je je nog iets voorstellen. Maar decibellen? Zou juist dat elektronische geblèr niet blasfemisch kunnen zijn? En hoe heilig is de gebedsoproep? Er zijn aanwijzingen dat de eerste moslims net als christenen met klokken opriepen tot gebed. Krijgt trouwens in Medan een moslim die klaagt over het klokgelui van een kerk ook anderhalf jaar? Kende de rechter het advies van de Indonesische Moskeeraad om luidsprekers 'wijs' te gebruiken?

Kop van jut

Hoe hard het met die manie rondom blasfemie uit de hand loopt, bleek vorig jaar al uit de veroordeling van de oud-gouverneur van Jakarta, Ahok. Hij had geciteerd uit de Koran en dat mocht hij als christen zogenaamd niet. Mag een christen de Koran wel lezen? Ook Ahok is, net als de nu gevonniste boeddistische mevrouw in Medan, een etnische Chinees, dus kop van jut op de kermis. Twee jaar cel was zijn deel.

Alles kan altijd erger. Indonesië is nog geen Pakistan, met zijn doodvonnissen en lynchpartijen wegens blasfemie. Maar ook het grootste islamitische land ter wereld geeft aan godsdienstvrijheid een steeds potsierlijker inhoud. Met dank aan juristen zoals die rechter in Medan.

Bespiegelingen over de islamitische wereld, door arabist en oud-redacteur van Trouw Eildert Mulder. De vorige afleveringen lees je in dit dossier.

Deel dit artikel

De gebedsoproepen ontbeerden dertien eeuwen lang elektronische versterking, volkomen probleemloos

Hoe hard het met die manie rondom blasfemie uit de hand loopt, bleek vorig jaar al uit de veroordeling van de oud-gouverneur van Jakarta, Ahok