Uw profiel is aangemaakt

U heeft een e-mail ontvangen met een activatielink. Vergeet niet binnen 24 uur uw profiel te activeren. Veel leesplezier!

Hoe Wong Tai Sin zich tot de wereld wendt

Home

Eric Brassem

Meiyu Luo kreeg een katholieke opvoeding, maar werd door de god Wong Tai Sin geroepen om een tempel te bouwen in de Chinese stad Jinhua. © Yuyang Liu

Twintig jaar geleden, op 1 juli 1997, keerde de Britse kolonie Hongkong terug in de Chinese moederschoot. Ook de Hongkongse god Wong Tai Sin vond zijn weg terug naar China. Deel 3 van een serie.

Meiyu Luo (66) werd geboren in een katholiek gezin in Taiwan, en opgeleid op een katholieke kostschool. Geen voor de hand liggende carrièrestart voor wat ze nu is: een taoïstische priester, en eigenares van een tempel. Haar tempel in de Chinese stad Jinhua is gewijd aan de taoïstische god Wong Tai Sin. Deze god is in Hongkong zeer populair, maar in Jinhua, waar hij volgens de overlevering vijftien eeuwen geleden zou hebben geleefd, was hij praktisch vergeten.

Lees verder na de advertentie

Terwijl ze thee schenkt vertelt Luo hoe ze volgelinge van Wong Tai Sin is geworden: de god had haar geroepen. In Taiwan zat ze in de textiel. Ze verhuisde naar Hongkong, want daar verliepen handelscontacten met China veel makkelijker. Ze ging vaak voor zaken naar Jinhua, hoofdstad van de Chinese textiel-handel, en kocht daar een kledingfabriek.

Luo werd daarbij geholpen door de Hongkong-Jinhua Vereniging, van Hongkongers die hun wortels hebben in die Chinese stad. Op een dag kreeg ze een vreemd bericht van de voorzitter van die vereniging, Chau Siuchi. Deze meneer Chau bestiert in Hongkong twee altaren voor Wong Tai Sin, waar gelovigen vragen kunnen stellen aan de god. Het antwoord dicteert de god in zogeheten fuji-sessies, waarin mediums in trance boodschappen opschrijven met een soort wichelroede in een zandbakje.

Fuji-boodschap

Luo: "Ik hoorde dat Wong Tai Sin in een fuji-boodschap had gezegd dat ik een tempel moest laten bouwen in Jinhua". Luo was verbaasd, maar besloot daar niets mee te doen. Als katholiek voelde ze zich niet geroepen. Maar van lieverlee raakte mevrouw Luo overtuigd van de waarachtigheid van Wong Tai Sins boodschap voor haar. "Mensen uit de Chinese gemeenschap in Thailand waren naar Jinhua gekomen en vroegen naar mij. Ook zij hadden een fuji-boodschap gekregen dat ik een tempel voor Wong Tai Sin moest bouwen. Toen dacht ik: Wow, hoe kan dit, dit is wel heel raar."

Zo zei de god onlangs dat de tijd rijp is dat zijn naam over de hele wereld gaat, en zie: een Nederlandse journalist

Ze kocht een stuk grond, volgde een priesteropleiding, en sinds 2000 is ze fulltime manager van haar tempel. Een hele omschakeling, beaamt ze, maar katholicisme en taoïsme hebben wel wat gemeen, een oneindige rits heiligen bijvoorbeeld. Verschillen zijn er echter ook: "Een onsterfelijke als Wong Tai Sin vaart ten hemel, maar anders dan bij katholieke heiligen is er geen dood lichaam, hij blijft fysiek aanwezig. Gelovigen voelen hem in onze tempel, soms zien ze hem."

Vaak in het gesprek zegt Luo: "Wong Tai Sin zei..." Dan doelt ze op een boodschap die de god via een fuji-medium heeft doorgegeven. Dat valt in China onder - verboden - bijgeloof, "maar het mag wel in Hongkong en Thailand, en dan krijg ik het bericht door op mijn mobieltje". Zo zei de god onlangs dat de tijd rijp is dat zijn naam over de hele wereld gaat, en zie: een Nederlandse journalist.

Gevoelig gespreksonderwerp

Luo praat open over haar religieuze gevoelens, anders dan de meeste Chinezen. De atheïstische staatsideologie maakt religie een precair gespreksonderwerp. En westerlingen snappen weinig van de geloofsbeleving van Chinezen. In één tempel Boeddha aanbidden naast Wong Tai Sin: heel normaal.

Een hippe jongen - getatoeëerde armen en benen - is in Luo's tempel druk aan het bidden. Met wierookstokjes in zijn gevouwen handen op het hoofd, buigt hij voor het beeld van Wong Tai Sin. Hij heeft duidelijk geen trek in praten. "Jullie hebben Jezus, wij hebben Boeddha", snauwt hij - en hervat zijn gebed tot Wong Tai Sin - of Boeddha, wat maakt het uit.

Toch is Wong Tai Sin onmiskenbaar een taoïstische heilige. Hij beheerste de kunst waar het in het taoïsme om draait: hij liet zijn levenskracht (qi) samenvloeien met de krachten van de kosmos, waardoor hij onsterfelijk werd. Dat weten we dankzij een geschrift uit de vierde eeuw, waarin de taoïstische geleerde Hong Ge het leven van Wong Tai Sin en tachtig andere heiligen optekende.

Volgens die overlevering verdween Wong Tai Sin tijdens het schapen hoeden in de bergen bij Jinhua. Zijn broer zocht hem, veertig jaar lang. In een grot trof hij hem eindelijk aan, diep in meditatie verzonken. Zo diep dat hij meende dat hij slechts twee dagen van huis was. Wong Tai Sin had zijn schapen in stenen veranderd, en toverde die weer om in schapen door in zijn handen te klappen. Beide broers bekwaamden zich verder in meditatie, en toen stegen zij samen ten hemel.

Wong Tai Sin had kinderen van tijgers gered, een bron geneeskrachtig gemaakt, een dorp gered van overstroming, enzovoorts

Wong Tai Sin-koorts

Dat is het hele verhaal volgens Hong Ge. Maar daar kwamen tal van verhalen bij in de jaren negentig. In Jinhua was een soort Wong Tai Sin-koorts ontstaan. Het stadsbestuur hoopte dat rijke Hongkongers zouden toestromen als de Britse kroonkolonie in 1997 weer onder Chinees gezag was gekomen, en had in 1991 de eerste Wong Tai Sin tempel in Jinhua laten bouwen. Een studiegroep werd opgericht, die allerlei nieuwe oude mythes optekende uit de mond van oudere inwoners. Wong Tai Sin had kinderen van tijgers gered, een bron geneeskrachtig gemaakt, een dorp gered van overstroming, enzovoort.

Die verhalen kwamen terecht in een Wong Tai Sin-tijdschrift, en in twee opera's over het heiligenleven van de god, en ook nog in een tv-serie. De provincie Zhejiang verleende Wong Tai Sins verhaal de status van 'Onvervreemdbaar Inheems Cultureel Erfgoed'.

"Heel belangrijk", legt de Hongkongse sociologe Selina Chan uit, die veel over Wong Tai Sin publiceerde. "Want zo'n officiële status behoedt tempelbestuurders en lokale autoriteiten voor de beschuldiging dat zij zich schuldig maken aan het bevorderen van bijgeloof."

Tekst loopt door onder de afbeelding

Een medium in Hongkong schrijft boodschappen van de god Wong Tai Sin op in een bakje met zand. Deze 'bijgelovige' praktijk is verboden in China. © Billy H.C. Kwok

Wong Tai Sin staat nu, naast de beroemde hammen uit de streek, centraal in een flitsende toeristische promotiefilm van de provincie (zie hieronder). Op menige plek waar hij zijn goede daden zou hebben verricht, verrezen tempels. De allereerste tempel die Jinhua's lokale overheid had laten bouwen in 1991, was hard aan restauratie toe, omdat het dak begon te lekken.

De tekst loopt door onder de video.

De provincie Zhejiang gebruikt de god Wong Tai Sin in dit toeristische promotiefilmpje (met Engelse ondertiteling). Het filmpje is een mooie samenvatting van de rol die de overheid voor deze god inruimt, en meer in zijn algemeenheid voor religie. Eerst is te zien hoe de god ‘terugkeerde’ vanuit Hongkong, waar hij zeer populair was, naar zijn oorspronkelijke woonplaats Jinhua, waar hij bijna vergeten was – niet in de laatste plaats door de communistische anti-religieuze campagnes in de jaren zestig en zeventig. Volgens het filmpje verbindt de naam en faam van Wong Tai Sin Chinezen over de hele wereld, met elkaar en natuurlijk met China. De godheid wordt tegelijk gepresenteerd als cultuurgoed en streekproduct, naast de ham en de haaievinnensoep waar de provincie om bekendstaat.

Het is 2 april. Opgetogen publiek en notabelen hebben zich verzameld voor de feestelijke heropening van deze tempel. Er is muziek, en een drakendans. Een hulppriester richt buiten met een spiegel zonnestralen op het hoofd van het gloednieuwe beeld van Wong Tai Sin. Hij schijnt op ogen, neus, mond en oren, terwijl de hoofdpriester met een kwastje de zintuigen van de god beroert. Nu zijn zintuigen ceremonieel geopend zijn, kan Wong Tai Sin de gebeden van de gelovigen verhoren.

Bekijk hieronder de openingsceremonie van de Wong Tai Sin tempel. De tekst loopt door onder de video.

Hoe raar is het, dat een communistische overheid een tempel bezit, en deze laat inwijden door een priester? Geen Chinees kijkt ervan op. Wong Tai Sin al helemaal niet: het gaat goed met zijn zaken.

Met dank aan Tabitha Speelman, Graeme Lang en Selina Chan.

Lees ook deel 1: Hongkongs grootste god is terug in China
Lees ook deel 2: 
Hongkongs grootste god schiet wortel in atheïstische grond

De vierde en slotaflevering van deze serie wordt gepubliceerd op 21 juli.



Het e-mailadres bij dit profiel is nog niet bevestigd. Een link om te bevestigen kunt u vinden in uw inbox.
Bent u de link kwijt? Vraag hier een nieuwe aan.

Wachtwoord is niet correct

tonen

Wachtwoord komt niet overeen

tonen

U moet akkoord gaan met de gebruiksvoorwaarden


Deel dit artikel

Advertentie
Zo zei de god onlangs dat de tijd rijp is dat zijn naam over de hele wereld gaat, en zie: een Nederlandse journalist

Wong Tai Sin had kinderen van tijgers gered, een bron geneeskrachtig gemaakt, een dorp gered van overstroming, enzovoorts