Uw profiel is aangemaakt

U heeft een e-mail ontvangen met een activatielink. Vergeet niet binnen 24 uur uw profiel te activeren. Veel leesplezier!

Evangelical die tegen Trump ageerde zit nu in de problemen

Religie en Filosofie

Robin De Wever

Russell Moore. © ERLC

Russell Moore bleef volhouden: Donald Trump deugt niet, en iedere evangelical die op hem stemt, doet aan morele uitverkoop. Een gedurfde positie, zeker voor iemand die was aangesteld om in Washington evangelicals te vertegenwoordigen. Zijn principes brengen hem nu in de problemen.

Russell Moore bereikte afgelopen zomer het hoogst haalbare voor een Trump-criticus: niemand minder dan Trump zelf vond het nodig om over hem te twitteren. Moore is 'werkelijk een verschrikkelijke vertegenwoordiger van evangelicals', fulmineerde die op een ochtend in juni. 'A nasty guy with no heart.'

Verrassend? Niet helemaal. Moore had de uithaal te danken aan een stroom televisie-optredens en opiniestukken en essays in kranten waarin hij waarschuwde dat Trumps modus operandi niet normaal was, dat diens persoonlijke aanvallen op tegenstanders geen pas gaven. Als christen kun je simpelweg niet stemmen op iemand die geen moreel besef lijkt te hebben, vond Moore. Trump stond met zijn voortdurende opscheppen over zijn avontuurtjes met getrouwde vrouwen mijlenver af van christelijke waarden.

Moore is niet zomaar een evangelical: hij publiceerde zijn schotschriften als directeur van de Commissie voor Ethiek en Godsdienstvrijheid (ERLC) van de Southern Baptist Convention, de grote protestantse kerkdenominatie waar veel evangelicals deel van uitmaken. Met de ERLC speelt hij een belangrijke rol in Washington: namens zijn achterban lobbyt hij er tegen abortus en vóór allerlei andere conservatief-christelijke thema's.

Trump was niet de enige die zich ergerde aan Moore's betogen, zo blijkt nu. Binnen zijn eigen achterban heeft hij ook aardig wat irritatie gewekt. Onder voorgangers en kerkbesturen wordt er openlijk over hem gemopperd, schrijft de Wall Street Journal.

De krant sprak 'voorgangers in meerdere staten, waaronder leiders van enkele van de grootste gemeenten van het land' en ontdekte dat veel van hen Moore's woorden 'als beledigend hebben ervaren'. Het leek alsof hij gewone evangelicals vanwege hun steun voor Trump aan de schandpaal nagelde, zeggen zij. En dat terwijl hij er juist is om het voor hen op te nemen.

Moore koos ervoor om zich daar niet te veel van aan te trekken, maar heeft waarschijnlijk niet helemaal goed aangevoeld hoe populair Trump onder zijn broeders en zusters was. Uit peilingen bleek dit najaar dat zo'n 80 procent van de kiezers die zich 'evangelical' noemden, van plan waren om op Trump te stemmen.

Na de verkiezingen dook dat percentage op in exitpolls: 81 procent van de stemmende evangelicals was voor Trump gegaan. Dat wil niet zeggen dat Trump vier op de vijf evangelicals voor zich had gewonnen, want het is mogelijk dat veel Trump-kritische kiezers thuis zijn gebleven. Maar het bewees wel dat stemmen op Trump bepaald geen taboe was, en het had er alle schijn van dat de Trump-sympathisanten in de meerderheid waren.

Lees verder na de advertentie
Russell Moore. © ERLC
Er was een zeker gebrek aan respect jegens zuidelijke baptisten en andere evan­ge­li­cal-lei­ders

Voorganger Jack Graham van megakerk Prestonwood

'Misschien gaat de geldkraan dicht'

"Er was een zeker gebrek aan respect jegens zuidelijke baptisten en andere evangelical-leiders", sneert voorganger Jack Graham van de megakerk Prestonwood in Dallas in de Wall Street Journal. "Dat de verkiezingen dit soort verdeeldheid hebben gecreëerd, is ontluisterend." Graham dreigt met een van de zwaarste wapens die hij heeft: het 'maken van grote veranderingen in onze steun voor de Southern Baptist Convention'. Lees: het terugschroeven van contributies aan het landelijk bureau van van de denominatie - het bureau waarvan Moore dus een van de gezichten is.

Zoals Graham zijn er nog veel meer, constateert de krant op basis van haar inventarisatie. Om nog maar een voorbeeld te noemen: pastor Brad Whitt van Abilene Baptist Church in Augusta, Georgia. Zijn kerkbestuur heeft overwogen om de geldkraan dicht te draaien. Of dat ook gaat gebeuren, hangt af van hoe Moore zich voortaan opstelt. "We willen kijken wat hij zegt", zegt Whitt. "En of hij straks in Washington nog mee kan praten. Zo niet, dan verspillen we een hoop tijd, energie en financiën - middelen die we ook zouden kunnen gebruiken voor missionair werk."

Zo ver is het nog niet. Maar de discussie zet wel de toon voor hoe de zuidelijke baptisten en andere evangelicals zich de komende tijd moeten gaan verhouden tot Trump en zijn kabinet. Dat Moore het nu moet ontgelden, doet vermoeden dat ze de president voorlopig niet tegen de haren in willen strijken. En dat de politiek gematigde evangelicals, waarvan er steeds meer zijn en waarvan Moore een van de bekendste gezichten is, voorlopig nog geen ruimte krijgen.

En inderdaad: er staat veel op het spel. Onder president Obama verloren conservatief-christelijke lobbyisten aan invloed in Washington. Trump, zijn evangelical-vicepresident Mike Pence en zijn conservatieve ministers zouden weleens een nieuw tijdperk kunnen inluiden. De oude 'Christian Right' zou dan uit de as kunnen herrijzen en conservatieve voorgangers zouden dan weer als adviseurs kunnen aanschuiven in het Witte Huis.

We willen kijken wat hij zegt. En of hij straks in Washington nog mee kan praten. Zo niet, dan verspillen we een hoop tijd, energie en financiën - middelen die we ook zouden kunnen gebruiken voor missionair werk

Voorganger Brad Whitt van de Abilene Baptist Church

Moore bedoelde het niet persoonlijk

Gaat Moore zijn toon nu matigen? In de laatste weken voor de verkiezingen liet hij in ieder geval nauwelijks meer van zich horen. Interviewverzoeken wees hij af. Op zijn blog trekt hij nu voorzichtig het boetekleed aan. "Afgelopen maand zijn er in onze denominatie stevige gesprekken gevoerd over de verkiezingen en hoe het verder moet", schrijft hij. "En sommige daarvan waren gericht op mij."

Zijn kritiek was 'scherp', geeft hij toe. "En ik vond dat die dat ook moest zijn. Maar ik heb ook van pastors en vrienden gehoord dat ze bij het lezen van mijn commentaren het gevoel kregen dat ik iedereen bekritiseerde die op Trump stemde. Tegen hen zei ik toen - en zeg ik nu nog steeds: dat was totaal niet mijn bedoeling, en het spijt me."

Deel dit artikel

Er was een zeker gebrek aan respect jegens zuidelijke baptisten en andere evan­ge­li­cal-lei­ders

Voorganger Jack Graham van megakerk Prestonwood

We willen kijken wat hij zegt. En of hij straks in Washington nog mee kan praten. Zo niet, dan verspillen we een hoop tijd, energie en financiën - middelen die we ook zouden kunnen gebruiken voor missionair werk

Voorganger Brad Whitt van de Abilene Baptist Church