Uw profiel is aangemaakt

U heeft een e-mail ontvangen met een activatielink. Vergeet niet binnen 24 uur uw profiel te activeren. Veel leesplezier!

Bahai-gelovigen in Jemen zijn vogelvrij

Religie en Filosofie

Eildert Mulder

Een militair bewaakt het gerechtsgebouw in de Jemenitische hoofdstad Sanaa, waar in 2016 Hamid Haydara voor de rechter moest verschijnen op de beschuldiging een Israëlische spion te zijn en het bekeren van moslims tot het bahai-geloof. Hij werd daarvoor in december 2013 gearresteerd. © EPA
Minaret

De Jemenitische rechter Abdu Ismail Hassan Rajeh vond het bewijsmateriaal zwak, zo zei hij eerlijk tegen de openbare aanklager. Toch veroordeelde de twijfelende magistraat de 52 jaar oude Hamid Haydara op 2 januari ter dood.

Amnesty-cliënt Haydara is aanhanger van de in de moslimwereld vogelvrije bahai-godsdienst. Bij de uitspraak was hij niet aanwezig. Ook veel voorafgaande zittingen had hij gemist, net als trouwens de rechter. Soms meldde de edelachtbare zich ziek, ook bleef hij wel zonder uitleg weg. Gevolg was in beide gevallen dat de zitting niet doorging.

Lees verder na de advertentie

Wilde hij met die vertragingstactiek, zoals bahais denken, de toch al zwaar gefolterde Haydara mentaal breken? Of kan er iets anders hebben meegespeeld? In een burgeroorlog, zoals die in Jemen, zijn ook rechters gevangenen. Milities houden hen streng in de gaten. Ze moeten ook nog eens rekening houden met de mogelijkheid dat de meesters van vandaag morgen het onderspit zullen delven. Dat plaatst hen voor gevaarlijke keuzes. Want een vonnis dat goed zou vallen bij het huidige 'gezag' zou hun later na een machtswisseling kunnen opbreken.

Een bewijs moet wettig en overtuigend zijn en de rechter zei zelf dat het bewijs hem niet overtuigt.

Juridisch geweten sussen

Uit eigen lijfsbehoud de zaak rekken, dat kan de strategie van de rechter zijn geweest. In de hoop dat hij een veilig vonnis zou kunnen vellen nadat de burgeroorlog was beslist. Heeft hij vervolgens, toen verder uitstel onmogelijk was, gehandeld volgens de logica van lagere rechters in Pakistan bij blasfemiezaken? Die spreken liever idiote doodvonnissen uit dan zichzelf, na vrijspraak, samen met de verdachte te laten lynchen. Hun juridische geweten sussen ze met de hoop dat hogere rechters hun absurde beslissingen wel zullen vernietigen. Ook het vonnis van deze Jemenitische rechter zou kansloos moeten zijn in een serieuze beroepszaak. Een bewijs moet wettig en overtuigend zijn en de rechter zei zelf dat het bewijs hem niet overtuigt.

Na vier jaar treuzelen gingen ineens alle remmen los. De rechter wil een openbare executie. Haydara's bezittingen verklaarde hij verbeurd en alle bahai-organisaties verbood hij. Voor de tweeduizend bahais in Jemen is het allemaal zeer angstaanjagend. Het 'proces' vond plaats in de hoofdstad Sanaa, waar de sjiitische Houthi-militie heerst. Die krijgsbende krijgt steun van het eveneens sjiitische Iran. 

Was het vonnis een dienstbevel van de door Teheran aangestuurde Houthi-militie? Bahais herkennen de hand van Iran. Het bahai-geloof ontstond in de negentiende eeuw in dat land. In die begintijd leden de Iraanse bahais onder gruwelijke vervolgingen. Een eeuw later kregen ze het, na de islamitische revolutie van 1979, opnieuw zwaar.

Belachelijke beschuldiging

Volgens de aanklacht stond Haydara in contact met het wereldcentrum van de bahais. Daarmee zou hij hoogverraad hebben gepleegd, want dat centrum met zijn magnifieke bloementuinen is gevestigd in de Israëlische stad Haifa. De beschuldiging is belachelijk. Het centrum was er al ruim voordat in 1948 de staat Israël ontstond. De grondlegger van het bahaigeloof, Baha'u'llah, overleed als balling in 1892 in de buurt van Haifa. Daarom openden de bahais in Haifa hun wereldcentrum. Niet om Israël te plezieren.

De verdenkingen van bahais jegens Iran klinken logisch. Een Iraans memorandum uit 1991 heeft het bijvoorbeeld over de noodzaak het bahaigeloof ook buiten Iran te bestrijden. Een hard bewijs voor Irans rol in de zaak-Haydara ontbreekt. Maar één ding staat wel vast: Iran kan, als het wil, de executie tegenhouden. Het zal kleur moeten bekennen.

Meer afleveringen lezen van In de schaduw van de minaret? Klik hier.


Het e-mailadres bij dit profiel is nog niet bevestigd. Een link om te bevestigen kunt u vinden in uw inbox.
Bent u de link kwijt? Vraag hier een nieuwe aan.

Wachtwoord is niet correct

tonen

Wachtwoord komt niet overeen

tonen

U moet akkoord gaan met de gebruiksvoorwaarden

Deel dit artikel

Een bewijs moet wettig en overtuigend zijn en de rechter zei zelf dat het bewijs hem niet overtuigt.