Uw profiel is aangemaakt

U heeft een e-mail ontvangen met een activatielink. Vergeet niet binnen 24 uur uw profiel te activeren. Veel leesplezier!

'Ik ben niet zo'n kniekous-meisje, God is er 24 uur per dag'

Religie en Filosofie

Arjan Visser

Ntjam Rosie: 'Ik jat niks, ik voeg alleen de Rosie-touch toe. Met muziek, maar ook met gerechten of gesprekken: ik proef, ik luister en ik laat me inspireren.' © Mark Kohn
Tien geboden

In de serie 'tien geboden' interviewt Arjan Visser bekende en minder bekende Nederlanders aan de hand van de Bijbelse tien geboden over hun leven, wereldbeeld en religie. Deze week: zangeres Ntjam Rosie (Kameroen, 1983). 

Eind vorig jaar verscheen haar vijfde studioalbum 'Breaking Cycles'. Haar voorstelling 'Breaking Beats' - over het behoud van haar Afrikaanse identiteit - is nog tot 4 april in verschillende theaters te zien.

Lees verder na de advertentie

I Gij zult geen andere goden voor mijn aangezicht hebben

"Ik heb altijd in God geloofd, maar het heeft wel even geduurd voordat ik wist hoe ik hem moest volgen. Bij ons in het dorp, in Kameroen, was iedereen christelijk. We gingen naar de kerk. Zoals het hoorde. Op mijn negende vertrok ik naar Nederland waar mijn moeder trouwde met een Nederlandse man. Mijn stiefvader was een atheïst die mij, en de gelovige vriendinnetjes die bij ons over de vloer kwamen, kritische vragen stelde. En ik was een beetje een rebel, ik had niet zo veel met dat religieuze gedoe, zo van: als je tien keer per dag bidt, scoor je beter bij God. Of dat je elkaar gaat veroordelen omdat bepaalde voorschriften niet zouden worden nageleefd. Dus niet zo, maar hoe dan wel?

In 2009, toen ik terugkwam van een bezoek aan Kameroen - waar ik een week bij mijn vader was geweest, maar over hem later meer - besloot ik me, in mijn zoektocht, door God te laten leiden. Zo kwam ik uit bij een pinkstergemeente waar ik veel over Jezus hoorde, en over de betekenis die hij in mijn leven zou kunnen hebben. Eerst vond ik het nog een beetje eng en beschamend, maar na een jaar wist ik: ja, zo'n persoonlijk relatie, zo'n mystieke verbintenis, wil ik wel aangaan. Snap je? Niet? Hm, ik kan proberen het uit te leggen, maar of het bij je binnenkomt, is een ander ding. Kijk, God is een drie-eenheid: Vader, Zoon, Heilige Geest. Jezus is de belichaming van God. Hij is op aarde gekomen om te laten zien hoe we moeten leven, Hij heeft zijn lichaam geofferd en de Heilige Geest voor ons achtergelaten. De Heilige Geest verbindt in feite mij met God en Jezus. De Heilige Geest, die Jezus heeft achtergelaten, maakt dat ik voel dat God niet ver weg, maar juist heel dicht bij me is. Beter kan ik het niet uitleggen, denk ik.

Het geloof geeft me wijsheid, troost, rust; alles wat mijn ziel nodig heeft. Als je je overgeeft aan iets groters dan jezelf, gebeuren er dingen die je niet altijd kunt verklaren. En stel nou, stel nou, dat straks alles anders blijkt te zijn dan ik heb gedacht, dan kan ik in ieder geval zeggen dat ik mijn leven vanuit een basis van liefde heb geleid."

Wat ik ook zeg of doe: God zal altijd van mij blijven houden.

Ntjam Rosie, zangeres

II Gij zult u geen gesneden beeld maken noch enige gestalte van wat boven in de hemel, noch van wat beneden op de aarde, noch van wat in de wateren onder de aarde is

"Misschien is muziek wel een tijdje mijn afgod geweest. Het is nog steeds mijn kracht, mijn roeping, maar sinds ik Jezus als mijn redder heb aanvaard, weet ik dat God veel groter is dan het talent dat Hij mij gegeven heeft."

III Gij zult de naam van de Here, uw God, niet ijdel gebruiken

"Wat ik ook zeg of doe: God zal altijd van mij blijven houden. Dat betekent niet dat ik dan mensen kan gaan vervloeken of me op een andere manier zou mogen misdragen. De tien geboden staan in mijn hart gegrift. Dat zou een vanzelfsprekendheid moeten zijn, voor iedereen. Daarnaast mag je het geloof invullen zoals jij denkt dat goed is. Met of zonder tierelantijntjes, in een kerk of daarbuiten: het is je eigen vrije wil."

IV Gedenk de sabbatdag, dat gij die heiligt, zes dagen zult gij arbeiden en al uw werk doen; maar de zevende dag is de sabbat van de Here uw God, dan zult gij geen werk doen

"Je denkt nu toch niet dat ik zo'n kniekous-meisje ben hè? I'm not perfect. Ik drink af en toe wijn, ik scheld ook weleens mensen uit - ook al doe ik het liever niet - en de zondag is voor mij geen dag die exclusief bedoeld is voor zang of gebed. Als je een relatie met iemand hebt, geldt dat toch ook voor alle dagen? God is er 24/7."

V Eer uw vader en uw moeder

"Eigenlijk weet ik nog steeds niet precies wat er is gebeurd. Dit is het verhaal dat ze me vertelden: je vader en moeder waren negentien, zij raakte zwanger - oeps - maar tegen de tijd dat ze erachter kwam, was hij al van Kameroen naar Gabon gereisd, op zoek naar werk.

Ik miste mijn vader, maar sprak daar nooit echt met mijn moeder over. Dat is ook een vorm van eerbied. Over bepaalde dingen praat je niet. Zeker niet als je moeder aangeeft dat ze het niet aankan. We vertrokken naar Nederland en ik probeerde te wennen aan het idee dat ik hem waarschijnlijk nooit zou leren kennen. Het kostte me moeite. Ik was dol op mijn stiefvader, maar ik bleef het gevoel houden dat ik een vader miste die er altijd voor me zou zijn, iemand om tegenaan te kruipen, iemand die me over mijn bol aait, iemand wiens kleine meisje ik blijf, hoe oud ik ook word.

Misschien sloot ik mezelf af voor contact met m'n vader, uit zelf­be­scher­ming.

Ntjam Rosie, zangeres

Vlak voor ik besloot er vrede mee te hebben, zo rond mijn 21ste, zei mijn moeder dat een van mijn tantes mijn vader had gevonden. Ik heb geen idee waarom ze naar hem op zoek was gegaan. Ik ging samen met mijn moeder naar Kameroen om hem te ontmoeten. Het was een beetje ongemakkelijk, maar op zich toch ook wel een gelukkige hereniging. Wat het ingewikkeld maakte, was dat mijn ooms erg boos op mijn vader waren omdat zij geloofden dat hij hun zusje jaren geleden in de steek had gelaten. Ik had wel een beetje met hem te doen, vond dat ze hem met rust moesten laten. Tegelijkertijd betrapte ik mezelf erop dat ik geen enkele emotie voelde. Er klopte niets van het verhaal dat ik tijdens mijn kinderjaren had bedacht; het 'Spoorloos'-moment waarop ik hem huilend in de armen zou vallen bleef uit. Sterker nog: ik veranderde in een koelkast.

Het was een lieve man hoor, en ik zag allerlei dingen aan hem die ik zelf ook had - dat voorhoofd, die x-beentjes, gevoel voor humor - maar toch... In de drie jaar die volgden, hadden we alleen, af en toe, telefonisch contact. Geen 'echt' contact. Misschien sloot ik mezelf daar voor af, uit zelfbescherming. Zo was ik door zijn afwezigheid ook geworden, denk ik: ik heb niemand nodig, ik ben stoer, ik kan het zelf. Niet zwak zijn. Misschien wil je wel huilen, maar dat laat je zeker niet zien! En ook: hoe kan ik nou een relatie opbouwen met iemand die in Gabon woont? Het zou al schelen als we in ieder geval op hetzelfde continent zouden wonen.

In 2009 hebben we elkaar voor een tweede keer gezien. Sindsdien spreek ik mijn vader iets vaker, maar het gaat nog steeds over koetjes en kalfjes. Ik hoop dat het beter wordt; er is in die relatie in ieder geval nog een hoop te winnen.

Volgend jaar gaan mijn moeder en ik naar Kameroen. Tijdens die reis zal ik mijn vader weer bezoeken. Misschien gaat mama met me mee, misschien ook niet. Ik wil me daar niet te veel mee bemoeien. Zij is blij voor mij dat ik contact met hem heb, maar ik kan me ook voorstellen dat ze het niet echt leuk vindt om over die hele geschiedenis in een interview terug te lezen. Mijn moeder heeft me altijd, in alles gesteund. Ik hou van haar. Ze is mijn alles, de belangrijkste vrouw in mijn leven."

Lees verder na onderstaande afbeelding.

© Mark Kohn

VI Gij zult niet doodslaan

"Het is simpel: als iemand je iets wil aandoen, moet je jezelf verdedigen. Wie laat zich nou zomaar neersteken? Het wordt ingewikkelder met de doodstraf - ik weet niet of ik daar voor of tegen ben - maar ook, bijvoorbeeld, met het doden van dieren. Ik ben niet tegen het doden van dieren, maar ik vind wel dat je zoiets altijd met respect moet doen. Volgens mij kun je niet anders dan tégen de bioindustrie zijn. Ik heb twee keer geprobeerd om te stoppen met vlees eten, maar het is me niet gelukt. Ik ben in ieder geval overgestapt op het eten van biologisch vlees.

Het gaat niet goed met de aarde, maar ik vind het te makkelijk om pessimistisch te zijn. Je moet leren onderscheiden welke krachten aan het werk zijn: is dit het werk van God, is het de duivel of heb ik hier zelf een aandeel in? Wat doe ik? Ga ik apathisch toekijken hoe we ten onder gaan? Nee dus. Ik zal altijd zeggen dat het glas halfvol is. Laten we minder - of helemaal geen - vlees eten, afval scheiden, verzin het maar. We moeten gewoon iets meer moeite doen."

VII Gij zult niet echtbreken

"Het moment waarop ik besloot niet zelf mijn partners meer uit te kiezen, bracht God Rodney op mijn pad. Rodney was mijn kapper, aantrekkelijke man, dat wel, maar ik had er nooit aan gedacht dat hij mijn echtgenoot zou kunnen worden. We leerden elkaar beter kennen en op een gegeven moment wist ik: dit klopt gewoon. You know that you know that you know. We besloten te trouwen en geen seks te hebben voor ons huwelijk. We wilden onszelf voor elkaar bewaren.

VIII Gij zult niet stelen

"Als ik iets tof vind, maak ik daar een eigen versie van. Ik jat niks, ik voeg alleen de Rosie-touch toe. Ik doe dat niet alleen met muziek, maar ook met gerechten of gesprekken: ik proef, ik luister en ik laat me inspireren. Het liefst ben ik een avant-gardist, iemand die dingen maakt die helemaal eigen zijn. Dat is lastig, haast onmogelijk, maar altijd beter dan Adele of Beyonce imiteren en hopen dat je daar populair mee wordt."

IX Gij zult geen valse getuigenissen spreken tegen uw naaste

"Misschien ben ik wel te lang bang geweest om de waarheid te spreken; om voor mijn principes uit te komen. Daar denk ik de laatste tijd veel over na. 'Breaking Cycles' gaat daar ook over: hoe ik bepaalde patronen moet doorbreken. Mijn empathisch vermogen is nogal groot. Dat is een mooie eigenschap, maar hij begint me zo langzamerhand wel in de weg te zitten.

Natuurlijk ben ik dankbaar dat dit land me heeft opgenomen, maar dat wil toch niet zeggen dat ik geen stem mag hebben?

Ntjam Rosie, zangeres

Ik was, bijvoorbeeld, in het begin van die Zwarte Piet-discussie degene die zei: ach, waar maakt iedereen zich zo druk over? Zwarte Piet, racistisch? Ja, maar... Niks maar! Waarom spreek ik me niet uit? Is het gemakzucht? Niet uit de toon willen vallen? Natuurlijk is Zwarte Piet racistisch! Hoezo moeten we rekening houden met de kleintjes tijdens de intocht van Sinterklaas? Alsof kinderen glazen flesjes zijn!

En hoe lang moet ik nog horen dat ik best goed Nederlands spreek? Mevrouw, ik woon hier al sinds mijn negende en ik ben nu 34, ik heb op de havo gezeten en een hbo-opleiding gevolgd... En natuurlijk ben ik dankbaar dat dit land me heeft opgenomen, maar dat wil toch niet zeggen dat ik geen stem mag hebben? Ik woon hier, ik werk hier, ik betaal belasting. Ik maak deel uit van de maatschappij. Ik draag mijn steentje bij, en mijn dochter straks ook.

Laatst hoorde ik voor het eerst een omschrijving die me wel beviel: nieuwe Nederlanders. Dat is veel beter dan allochtoon of buitenlander. Ik ben een nieuwe Nederlander en ik hoor erbij. Gelukkig is het hier niet zo erg als in Amerika, waar jonge, zwarte mannen hun leven vaak niet zeker zijn, maar toch, ik trek me de boodschap van die black community wel aan: stay woke! Ik moet stoppen met dromen, alert zijn, wakker blijven. Ik ben een jonge, zwarte vrouw in een wit landschap; iemand die er genoeg van heeft zichzelf voortdurend te moeten bewijzen of verantwoorden. En nee, mevrouw, u mag niet eventjes aan mijn haar voelen."

X Gij zult niet begeren uws naasten huis; gij zult niet begeren uws naasten vrouw, noch zijn dienstknecht, noch zijn dienstmaagd, noch zijn rund, noch zijn ezel, noch iets dat van uw naaste is

"Het is niet zo dat ik over lijken ging, maar ik heb er wel erg veel voor over gehad om mijn doel te bereiken, om heel goed, nee, om de allerbeste te worden. Blinde ambitie. Het heeft even geduurd voor ik in de gaten had dat ik me zo gedroeg en vervolgens om te begrijpen waar die bewijsdrang vandaan kwam.

Ik ben niet in een traditioneel gezin opgegroeid; ik moest voor mezelf opkomen, ervoor zorgen dat ik niet vergeten zou worden. En dat gevoel ging lang gepaard met jaloezie. Als iemand op school beter presteerde, werd ik jaloers. Als collega-muzikanten betere recensies kregen, raakte ik soms verbitterd.

Als ik kijk naar de uitreiking van de Grammy's, geloof ik nog steeds dat ik daar op een dag tussen zal staan.

Ntjam Rosie, zangeres

Het is ook zo lastig in dit vak: je wordt voortdurend beoordeeld en vergeleken. Toen ik begreep waarom ik zo moe werd van mezelf, ben ik er iets aan gaan doen. Misschien heeft het moederschap daar trouwens ook wel een rol in gespeeld. In onze relatie gaat het niet om mij. Ik hoef niet te shinen; ik moet gewoon voor mijn dochtertje zorgen.

En wat die ambitie betreft: ik ben nog steeds niet de grote ster die ik als kind wilde worden, maar ik houd te veel van muziek om ermee op te houden. Dat zou zoiets zijn als mijn longen weg laten halen. Bovendien, ik word dan misschien wel iets verstandiger, iets realistischer, maar als ik kijk naar de uitreiking van de Grammy's, of naar welke awardshow dan ook, geloof ik nog steeds dat ik daar op een dag tussen zal staan. Ik wil blijven geloven dat alles nog mogelijk is."

Arjan Visser interviewt iedere twee weken iemand aan de hand van de Tien Geboden. Lees hier de andere interviews.


Het e-mailadres bij dit profiel is nog niet bevestigd. Een link om te bevestigen kunt u vinden in uw inbox.
Bent u de link kwijt? Vraag hier een nieuwe aan.

Wachtwoord is niet correct

tonen

Wachtwoord komt niet overeen

tonen

Door een profiel aan te maken ga je akkoord met de gebruiksvoorwaarden en geef je aan het privacy statement en het cookiebeleid te hebben gelezen.

Deel dit artikel

Wat ik ook zeg of doe: God zal altijd van mij blijven houden.

Ntjam Rosie, zangeres

Misschien sloot ik mezelf af voor contact met m'n vader, uit zelf­be­scher­ming.

Ntjam Rosie, zangeres

Natuurlijk ben ik dankbaar dat dit land me heeft opgenomen, maar dat wil toch niet zeggen dat ik geen stem mag hebben?

Ntjam Rosie, zangeres

Als ik kijk naar de uitreiking van de Grammy's, geloof ik nog steeds dat ik daar op een dag tussen zal staan.

Ntjam Rosie, zangeres