Uw profiel is aangemaakt

U heeft een e-mail ontvangen met een activatielink. Vergeet niet binnen 24 uur uw profiel te activeren. Veel leesplezier!

De schoolbestuurder moet zijn docenten beschermen als een hitteschild

Religie en Filosofie

Peter Henk Steenhuis

Een schoolbestuurder zou zijn docenten moeten beschermen tegen veeleisende ouders zoals een hitteschild een ruimtevaartuig beschermt. © NASA
Column

Hebben we nog zin in ons werk? Dat onderzoekt Peter Henk Steenhuis in een serie columns. Daarbij maakt hij gebruik van de inzichten van de in 2015 overleden 'Denker des Vaderlands' René Gude (1957-2015).

‘Het zijn vooral de ouders, de assertieve ouders die de werkdruk hebben verhoogd.” Onlangs gaf ik een training aan docenten en directeuren en bestuurders van scholen. Het ging over werkdruk en beloning, over zin in werk en werkgeluk. Deze week werd bekend dat leraren in het basisonderwijs veel meer gaan verdienen. Maar. ‘Hoger loon lost niet alles op,’ kopte Trouw vrijdag. Dat is ook de indruk die je krijgt als je met leraren en bestuurders praat.

Lees verder na de advertentie

‘Geef mij de ouderwetse Cito maar,’ zei een van de leraren. ‘Daar kwam gewoon een getal uit, waarop ik mijn advies kon stoelen. En zo’n getal slikken ouders eerder dan mijn persoonlijke advies, want daar zijn ze het niet mee eens, en dat kunnen ze ook nog wel beïnvloeden. Denken ze.’

School­be­stuur­der: “Die brief van de advocaat kunnen ze aan mij adresseren."

Dreigen

‘Hoe?’ vroeg ik.

‘Dreigen met een advocaat,’ zei een ander. Hij zette een geaffecteerde stem op: ‘Als mijn zoon morgen geen VWO-advies heeft, ligt hier overmorgen een brief van mijn advocaat. En dan loopt zo’n ouder naar buiten, met een air waar menig voetballer nog een puntje aan kan zuigen.’

De scène deed me denken aan een column van schrijver Abdelkader Benali in Trouw van een paar maanden geleden: ouders “eisen gewoon hun vrijheid op, die leggen zich niet neer bij het afgewogen oordeel van een onderwijsinstantie, die gebruiken alle binnen de wet geoorloofde middelen om keihard hun gelijk te halen.” 

Wat moet je als docent met dit soort ouders? Is hierbij het zingevingskader van voormalig denker des Vaderlands, René Gude, nog bruikbaar. Want daar draaide de training om, die ik aan de leraren, directeuren en bestuurders gaf.

Omdat aan zijn deskundigheid getwijfeld wordt, is het werk van de docent werk zwaarder geworden

Werkdruk

De docent die de brief van de advocaat als voorbeeld noemde, had het over toegenomen werkdruk, het toegenomen aantal taken. Dat past binnen wat wij Z3 noemen: het zinrijke, het hoort bij de taken die hij moet uitvoeren. Omdat aan zijn deskundigheid getwijfeld wordt, is zijn werk zwaarder geworden. Was het dan zijn taak zich te verdedigen tegen dit soort assertieve ouders? Horen dit soort gesprekken bij zijn takenpakket?

‘Nee, absoluut niet,’ zei een bestuurder na een tijdje. ‘Wij hebben ook een keer zo’n ouder in de klas gehad. Sindsdien heb ik gezegd: “Die brief van de advocaat kunnen ze aan mij adresseren. Dat kan de docent tegen zo’n ouder zeggen, en hij geeft er dan onmiddellijk mijn adres bij. De docent heeft hier niets mee te maken, het is mijn taak de docent te beschermen.’

Verbazing aan tafel. ‘En,’ vroeg de docent die het voorbeeld geopperd had, ‘heb je het er druk mee? Ik bedoel, met dat soort brieven?’

‘Welnee,’ zei de bestuurder lachend, ‘nooit één brief gehad.’

‘Ik zal dit mijn leraren morgen zeggen,’ zei een andere bestuurder.

Hitteschild

Vanuit het zingevingskader van Gude is het heel interessant te zien wat hier gebeurt: de docent dénkt dat het bij zijn takenpakket hoort de ouder van repliek te dienen. Hij dénkt dus dat dit bij het zinrijke van zijn werk hoort. Doordat hij dit stilzwijgend heeft geaccepteerd is de werkdruk verzwaard, zijn werkgeluk is daardoor afgenomen. Nu staat er een bestuurder op die zegt: dit is míjn taak: Z3. Sterker nog, deze bestuurder ziet het zelfs als zijn doel, Z4, zijn docenten te beschermen.

In zijn wekelijkse column in NRC Handelsblad spreekt gedragsonderzoeker Ben Tiggelaar op 2 juni over ‘de manager als hitteschild’. “Niet alleen als verdediger tegen de hogere bazen binnen het bedrijf, maar ook tegen de boze buitenwereld. Tegen kwade klanten, irritante inspecteurs, en andere mensen die onrust stoken.” Assertieve ouders dus.

De bestuurder van een school als hitteschild; het is een prachtige beschrijving van het zinrijke en zinvolle werk van een bestuurder, waardoor docenten weer meer werkgeluk kunnen ervaren. Misschien nog wel heel veel meer dan door een paar tientjes in de maand extra. 

Hebben we nog zin in ons werk? Dat onderzoekt Peter Henk Steenhuis in een serie columns. Daarbij maakt hij gebruik van de inzichten van de in 2015 overleden 'Denker des Vaderlands' René Gude (1957-2015).

Lees ook de column van Abdelkader Benali: De liefde voor het kind gaat te ver

Het schoolgaande kind moet en zal naar het vwo gaan, dus bewegen ouders niet alleen hemel en aarde, ze dreigen de leerkracht ook met hel en verdoemenis

Deel dit artikel

School­be­stuur­der: “Die brief van de advocaat kunnen ze aan mij adresseren."

Omdat aan zijn deskundigheid getwijfeld wordt, is het werk van de docent werk zwaarder geworden