null Beeld Louël de jong
Beeld Louël de jong

WandelenGasselterveld

Helderblauw water en wit zand. De Malediven? Nee hoor, gewoon Drenthe

Wie rond het Gasselterveld en ’t Nije Hemelriek loopt, waant zich welhaast in Zuid-Frankrijk of de Malediven, vanwege het helderblauwe water en witte zand. Toch is dit gewoon een mooi stukje Nederland.

Louël de Jong

1. HET GASSELTERVELD - Kraakhelder water

“Ik krijg er altijd een Zweden-gevoel”, zegt een ­medewerkster van het Buitencentrum in boswachterij Gieten-Borger. ’t Gasselterveld is dan ook een bijzondere plas. Ontstaan door dertig jaar zandafgraving en in die periode strikt verboden terrein. In 2013 is de winning stopgezet en wat overbleef was een enorm zandgat gevuld met water. Zo ontstond in 2017 deze prachtige zwemplas middenin het bos.

Althans, een klein gedeelte is geschikt voor recreatie. Het koude, diepe water (middenin wel 50 meter), drijfzand en instortende ­oevers zijn gevaarlijk. Alleen aan de oostkant heeft Staatsbosbeheer een gedeelte ondieper gemaakt.

Opvallend is de prachtige kleur van het water, die steeds wisselt: azuurblauw, lichtgroen, bijna wit, afhankelijk van de wolken en zonnestand. Het (nog) ontbreken van bodemvegetatie en het witte zand zorgen ervoor dat het zo kraakhelder is. Niet direct wat je verwacht in Drenthe, zo’n tropische oase. Vergelijkingen met Zuid-Frankrijk en zelfs de Malediven gaan hier rap over de tong.

En ja Zweden kan ook, met al die naaldbomen eromheen en een soms spiegelglad wateroppervlak.

null Beeld Bart Friso
Beeld Bart Friso

De routes

De Gasselterveld­route (blauwe route, 4,5 km) is een wandelroute langs de oever van het helderblauwe Gasselterveld en ‘t Nije ­Hemelriek. Volg de blauwe paaltjes.

Het Boomkroonpad begint bij het ­Buitencentrum Boomkroonpad. ­Entree: 4 euro, ­kinderen tot en met 12 jaar 2 euro. Adres: Steenhopenweg 4, Drouwen.

Bij het Buitencentrum staat de Gasselterveldroute nog niet aangegeven, maar volg om deze te lopen vanaf de parkeerplaats het oude keienpad het bos in en sla na 1,5 km rechtsaf.

2. DENNENBOS - Mijnhout en kronkelpaadjes

Het dennenbos rond het Gasselterveld en ’t Nije Hemelriek is zo’n honderd jaar geleden aangelegd. “Tegen verstuiving en voor de houtproductie. Veel fijnsparren gingen als mijnhout naar Limburg”, zegt Linde Veldhoen, boswachter op de Hondsrug. Met mijnhout werden de diepgelegen mijngangen gestut. Niet elke houtsoort is daarvoor geschikt, maar dennenhout wel, omdat het ‘spreekt’. Voordat het bezwijkt steunt en kraakt het, zodat mijnwerkers wisten dat ze weg moesten komen. “Ook hier hoor je het hout kraken als het flink waait.”

Het Gasselterveld, ook het natuurgebied rond de plas heet zo, ligt op de Hondsrug, een langgerekte zandrug van Emmen tot Groningen. Die ruggen en de beekdalen zijn gevormd in de ijstijden. Het pad langs de oever is dan ook glooiend en loopt tussen sparren, ­lariksen, gele brem en berken. Soms zijn er kronkelpaadjes tussen lage dennenbomen en sta je plots oog in oog met het helderblauwe water.

null Beeld Louël de jong
Beeld Louël de jong

3. STILTEGEBIED - Broedende oeverzwaluwen en zwarte spechten

Het zuiden van de plas is een broed- en rustgebied voor dieren. In de afgegraven zandwallen broeden vanaf mei oeverzwaluwen. Deze dag scheren witte kwikstaartjes in golvende vluchten over het water en landen aan de oever. In het water staat een bord Geen Toegang geprikt, de natuur oogt hier net wat wilder. De provincie heeft de boswachterij met aanliggend beekdal van de Drentsche Aa aangewezen als stiltegebied. Zo’n zeventig vogelsoorten broeden hier, waaronder bijzondere, zoals bonte vliegenvanger en zwarte specht. Vanuit Buitencentrum Boomkroonpad vertrekken vogelexcursies. Wel reserveren en vroeg op, de start is zeven uur ‘s ochtends.

4. ’T NIJE EN OUDE HEMELRIEK - Vernoemd naar een eeuwenoud bosvennetje

Voordat hier dennen werden geplant, was dit een heidegebied met kale stuifduinen. En dat is goed voor te stellen, staand op het witte zand tussen ’t Nije Hemelriek en Gasselterveld.

Jarenlang was ’t Nije Hemelriek het tropische paradepaardje, een plas die werd aangelegd in de jaren zestig. “Nu noemen wij dat het kinderbadje”, zegt Veldhoen lachend. De plas mag dan voorbijgestreefd zijn door het veel grotere Gasselterveld, de naam spreekt wel meer tot de verbeelding. Vernoemd naar het oude Hemelriek, of Hemelrijk: een eeuwenoud vennetje in het bos even verderop. “Van oudsher groeien daar op eilandjes veenbessen. Ook zien we veenmossen, we hopen dat daar bijzondere vlindersoorten op afkomen, ­zoals het veenhooibeestje.”

5. BOOMKROONPAD - Wandelen tussen boomtoppen

Wanneer gebeurt het dat je het bos van hoog aanschouwt? Dat je je tussen de kruinen van de bomen bevindt? In de stad zijn ­allerlei uitkijkpunten, in het bos is het meestal gissen wat daarboven gebeurt.

Daarom is hier 26 jaar ge­leden het boomkroonpad aangelegd, dat op zijn hoogste punt 22,5 meter is. Keek je aanvankelijk over de toppen, nu heeft het groeiende en robuustere bos het boomkroonpad overgenomen. Op weg naar boven zie je eindelijk waar spechten tokkelen en eekhoorns en buizerds hun nesten hebben.

Midden tussen het (nu) ­frisse groen van beuken, ­lariksen en dennen ziet de wereld er echt anders uit.

De Hondsrug

Zin om langer te ­lopen? Kies dan het Boswachterspad Beek en Bos (17 km), die start bij het ­buitencentrum. Een mooie wandeling door het landschap van de Hondsrug, langs het Hemelriek. Wil je ook het Gasselterveld zien, wijk dan van de route af.

Tip: Vermijd warme dagen, want dan is het doorgaans erg druk rond het Gasselterveld.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden