Het Mooiste Nederland Appeltern

Genieten van de herfst, ook in de tuin

Tuinen van Appeltern

Tuincentra staan bol van de kerstspullen. ­Daardoor zijn we vergeten dat de tuin ook in de winter de moeite waard is, zoals te zien in de Tuinen van Appeltern.

Omarm de tuin het hele jaar door, is een van de vele credo’s van Ben van Ooijen, de bevlogen oprichter en directeur van de Gelderse Tuinen van Appeltern. Dus ook in winterse tijden, omdat vergankelijkheid zo haar eigen schoonheid heeft. Een mild zonnetje dat door de kale boomtakken schijnt, waardoor hun grilligheid optimaal tot z’n recht komt. En dan de grijs en geel verdorde grassen met even-eens een zekere bevalligheid. “Alleen moet ge dat wel willen zien”, zegt Van Ooijen met licht zuidelijke tongval.

Sinds vorig jaar helpt zijn tuininspiratiepark een handje. Voor de tweede keer organiseert het ‘Puur Appeltern’: gratis en voor niks mogen bezoekers tot begin januari langs een deel van de in totaal 200 modeltuinen wandelen. De route beslaat circa een derde van het uit de kluiten gewassen park (22 hectare), omdat er intussen hard gewerkt wordt. Begin maart – als de bollen tot bloei zijn gekomen – moet alles piekfijn in orde zijn voor de volgende stroom betalende bezoekers.'

‘Doe maar gewoon’

En zo belanden we bij Van Ooijens volgende stokpaardje: dat er – mits het niet vriest dat het kraakt – ook ’s winters van alles en nog wat te doen valt. Op de Appelternwebsite – bomvol adviezen – prijkt een epistel over hoe men ook in november nog flink de handen kan laten wapperen. Met rozen planten, fruitbomen snoeien en de vijver opschonen om maar wat te noemen.

Het komt door de grote tuincentra dat al vroeg in het najaar het tuinseizoen op slot gaat, stelt de directeur. Die stouwen in september hun schappen vol met kerstspul, waardoor er vervolgens een stuk minder planten te verkrijgen zijn. Er worden zelfs busreizen georganiseerd, zodat consumenten elk jaar weer een nieuw plastic slingertje – made in China – in de boom kunnen hangen. “Commercieel gezien hartstikke interessant, maar wij vinden: doe maar gewoon. Een zelfgemaakt stukje van natuurlijke materialen uit eigen tuin, is minstens zo mooi. Vandaar de naam ‘Puur Appeltern’. Dat levert hem in financiële zin niks op, verzekert Van Ooijen, er moet zelfs geld bij. Hij doet zijn verhaal in het nieuwbakken entreegebouw met restaurant, de vandaag de dag onvermijdelijke cadeauwinkel, en een vide voor cursussen, exposities en workshops, die de komende weken vooral in het teken staan van winterversiering fröbelen.

Beeld Tuinen van Appeltern

Dankzij de vorig jaar geopende royale accommodatie durft hij tegenwoordig de concurrentie aan met de kerstshows en -markten in tuincentra en kastelen, vermeldt de directeur, die dik dertig jaar geleden in het buitengebied van Appeltern – lieflijk gelegen aan de Waal – met een luttele halve hectare begon. Na een decennium te hebben gedeejayd, wilde Van Ooijen toch verder in het hoveniersvak, waarvoor hij ooit was opgeleid.

Bouwsels

Tijdens zijn werkzaamheden kwam hij erachter dat de schetsen van zijn tuinontwerpen klanten onvoldoende duidelijkheid boden. Daarom bedacht hij een paar voorbeeldhoekjes – ‘waarvoor hij zich nu kapot schaamt’ – die in een behoefte bleken te voorzien. Zo ontstond van lieverlee het inspiratie- park met duizenden plantensoorten. Plus een aanzienlijke hoeveelheid huisjes, pergola’s en aanverwante zaken, die 250 bedrijven – deels tegen betaling – in de Appelternse tuinen hebben neergezet.

Die bouwsels bevallen me minder, zeg ik tegen Van Ooijen, als we ons op de Puur Appeltern-route hebben gestort. Het lijken er zo veel. Als je het per tuin beziet, valt het mee, riposteert hij. “Daarbij heeft het met de tijd van het jaar te maken: als het groener is, springen ze minder in het oog.”

Verder heb ik weinig te zeuren. Er valt inderdaad nog genoeg te genieten. Dappere laatbloeiers, vredige vijverpartijen die Gelderse luchten weerspiegelen, brede borders met een scala aan beigetinten. En ook het omliggende landschap: de grazige weiden van het land van Maas en Waal, waarin het park vloeiend overloopt.

Tuinen van Appeltern

Eveneens fijn: de rust. Nagenoeg de enigen die ik tegen het lijf loop, zijn de hoveniers – die in totaal met z’n achten het ganse park op orde houden. Zo komen we op Van Ooijens andere adagium in deze tijden van met tegels volgeplempte tuinen. “Voor een goed tuingevoel moet er minstens een derde laag en een derde hoog groen zijn – en dat hoeft écht niet veel tijd te kosten”, zegt hij. “Mits je de juiste planten kiest – bodembedekkers bijvoorbeeld – kan een uurtje onderhoud in de week volstaan.”

Na dat in mijn oren te hebben geknoopt, nemen we midden in het park – bij een enorme kas – afscheid. Ik kuier vervolgens nog wat in m’n uppie rond onder het genot van een stralend novemberzonnetje. Dat lijkt me wel een voorwaarde voor een geslaagd bezoek in het laagseizoen. Op een van de vele opgewarmde bankjes beleef ik – wat Van Ooijen- een wintersportmomentje noemt. 

Bezoek de tuinen gratis

‘Puur Appeltern’ is kostenloos te bezoeken t/m 5 januari. Onderdeel van het programma zijn ook acht Lichtjesavonden, die vooral ook bij kinderen in de smaak schijnen te vallen.

Info: appeltern.nl/puur

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden