BoekrecensieJeugdboek

Hoe leg je verantwoord, duidelijk én geestig uit hoe een virus als corona werkt? Nou, zo dus.

null Beeld

Hoe leg je verantwoord, duidelijk én geestig uit hoe een virus als corona werkt? Nou, zo dus.

‘In één druppel zeewater zitten 10 miljoen virusdeeltjes.’ In coronatijd een verontrustende zin, maar het blijkt juist een relativerende: wij mensen zijn voortdurend omgeven door virussen en van verreweg de meeste merken we nooit iets. Pas als er een soort opduikt die ons lichaam nog niet kent, kunnen we in de problemen komen.

Marc ter Horst, die zich eerder in Palmen op de noordpool over klimaatverandering boog, legt het uit in een verhelderend, toegankelijk non-fictieboek. Onmisbaar voor bovenbouwers en brugklassers, want ook onder kinderen circuleren er natuurlijk angstaanjagende klok-zonder-klepelverhalen over corona, van misverstanden tot nepnieuws en complottheorieën. Ter Horst licht toe hoe wetenschap werkt, hoe belangrijk het is om bronnen te checken en niet zomaar iedereen te geloven: “Nu denk je misschien: ho eens even, waarom zou ik die Marc ter Horst dan wel geloven? Goed dat je het vraagt.” Een team virologen, onder wie Marion Koopmans, heeft al zijn teksten nagekeken.

Het boek bevat dus lessen mediawijsheid, maar gaat vooral over virussen zelf. Daarbij valt op dat Ter Horst in het begrijpelijk en humorvol uitleggen van ingewikkelde informatie niet onderdoet voor Gouden Griffelwinnaar Jan Paul Schutten. Dankzij treffende beelden helpt hij lezers de onzichtbare viruswereld te visualiseren. Illustrator Panders levert overigens op dit vlak ook een belangrijke, vaak geestige bijdrage.

M&M's in een puddinkje duwen

Over hoe een virus een cel binnendringt staat er: “Je kunt het een beetje nadoen met M&M’s die je in een puddinkje duwt.” Virussen die via je neus binnenkomen, stranden vaak dankzij je slijmvlies ‘als zwaar geharnaste ridders in het moeras.’ En hoe Ter Horst de verspreiding van een virus uitlegt aan de hand van viral filmpjes op internet is bovendien sterk.

Elk hoofdstuk begint met een ‘virusverhaal’, over ebola, hiv, Sars en meer, waarna we van alles leren over zaken als reproductiegetallen, RNA, DNA, superspreaders, immuniteit. Ook leren we waar termen als quarantaine en vaccin vandaan komen; het laatste van het Latijnse woord voor ‘koe’ (vacca), omdat het eerste vaccin van koepokken kwam. Ter Horst brengt persoonlijk leed als gevolg van een virus dichtbij in een interview met drie kinderen die vorig jaar hun opa aan corona verloren, maar beschrijft ook hoe we als wereldbevolking virusuitbraken over onszelf afroepen door met name ontbossing en de manier waarop we met dieren omgaan.

Een fascinerend boek (of vaccinerend, zoals een lollige hoofdstuktitel luidt).

null Beeld

Marc ter Horst
Viruswereld
Ill. Wendy Panders. Gottmer; 128 blz. € 19,99
Vanaf 9 jaar.

Bas Maliepaard (1982) bespreekt sinds zijn 23ste jeugdboeken voor Trouw. Volwassenen moeten die vooral ook lezen.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden