null Beeld

BoekrecensieAmerikaanse literatuur

Een gedeeld sociaal onvermogen houdt de mannen in ‘Aandenken’ bij elkaar

Bryan Washington schrijft soepel en aards over de afstand (en toenadering) tussen twee beschadigde geliefden, hun familie en hun buren.

‘Je moet geen thuis creëren dat bestaat uit andere mensen’, vindt Benson, een van de hoofdper­sonen in Bryan Washingtons ­Aandenken. Leven naar dat motto is hem aardig gelukt. Met zijn familie heeft hij een afstandelijke relatie, met zijn vriend een soms zelfs agressieve, en zijn buren groet hij niet.

Washington schreef eerder een zeer goed ontvangen verhalenbundel. Zijn debuutroman speelt zich af in Houston, Texas en in Osaka, Japan. Het grootste deel van het boek bevinden Benson en zijn partner Mike zich zo’n elfduizend kilometer van elkaar. Er gaat af en toe een appje of een neutraal plaatje heen en weer, en dat is het. Eigenlijk ­hebben ze geen idee wat de ander doormaakt. En toch is Aandenken een roman over verbintenis.

Geen diepe gesprekken

Wat Mike en Benson al enige tijd bij elkaar houdt, is niet hun hartstocht, want die is verflauwd. Het zijn ook niet hun diepe ­gesprekken, want die voeren ze niet. Het is het feit dat ze allebei beschadigd zijn. Opgegroeid in een gezin waar geweld voorkwam, of verslaving, waar ouders te veel met zichzelf bezig waren om hun kinderen te zien. Elk op hun ­eigen manier kunnen ze geen contact maken en dat herkennen ze in elkaar. Ze begrijpen het. Dat maakt het overigens niet makkelijker om een liefdes­relatie te onderhouden. Er is veel ergernis, soms bedrog en er valt weleens een klap.

Bryan Washington Beeld
Bryan Washington

Aan het begin van Aandenken zit kinderdagverblijfmedewerker Benson plotseling opgescheept met Mike’s moeder. De dag nadat de statige, zeer gereserveerde ­Mitsuko voor een bezoek is overgekomen uit Japan, vliegt haar zoon naar… Japan, naar zijn zieke vader. Dat had hij niet verteld, nee, ook niet dat hij samenwoont met een (zwarte) man. Uiteraard communiceren ook Benson en zijn schoonmoeder vrijwel niet.

Totdat ze dat wel gaan doen, met als ­medium eten. Mitsuko kookt, Benson eet. Benson rijdt haar langs winkels en leert ­koken. Bryan Washington is culinair journalist voor The New York Times en weet alle handelingen rondom voedsel dermate zintuiglijk te beschrijven dat het logisch wordt dat die voor intimiteit komen te staan.

Aan de andere kant van de wereld heeft Mike het veel moeilijker met zijn vader dan hij aan zijn partner toegeeft, maar ook hier leiden maaltijden tot het begin van contact.

Zich altijd bewust van hun achtergrond

‘Al na twee dates begon hij over Ras’, zegt Benson over zijn start met Mike. Vrijwel alle personages in Aandenken, die in die op papier zo vanzelfsprekende Amerikaanse smeltkroes van achtergronden leven, zijn zich voortdurend bewust van hun specifieke afkomst. Een Afro-Amerikaan is anders dan een Nigeriaan, dan een Mexicaan, dan een Vietnamees, etc. Vooroordelen leiden continu tot ongemakkelijke situaties, die Washington niet vrolijker, maar ook niet dramatischer maakt dan ze zijn. Iederéén houdt er in zijn soepel en aards geschreven boek ­bewust of onbewust zijn eigen hiërarchie op na.

Als Mike na maanden terugkomt naar Houston is er een en ander veranderd, en een en ander hetzelfde gebleven. Iedereen is gedwongen geweest te her­ijken wat hij of zij in het leven zoekt. Vooral als het aankomt op banden met andere mensen. Washington blijft weg van het gedeelte waarin iedereen nog lang en gelukkig leeft. Maar soms slaagt iemand erin te vragen hoe het met een ander gaat. Of zelf iets te vertellen aan familie, geliefden, buren. Er is een soort thuis.

null Beeld

Brian Washington
Aandenken
Vert. Robert Dorsman.
Nijgh & Van Ditmar;
352 blz. € 22,50

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden