Jeugdboek

Dielemans laat zien dat kopererts niet saai is

Archeoloog Linda Dielemans wisselt in boek over brons informatie af met spannende avonturen.

Konden opgegraven voorwerpen maar praten, dan zouden ze heel wat geheimen over vroeger kunnen prijsgeven. Bijlen, sieraden en zwaarden uit de bronstijd (2000-800 v. Chr.) zouden ons kunnen vertellen waarom ze, ondanks hun kostbaarheid, werden weggegooid in rivieren en moerassen. Ze worden bijna altijd dáár teruggevonden, zelden tussen de overblijfselen van huizen.

Over dat mysterie schrijft archeoloog Linda Dielemans in het intrigerende ‘Brons’, dat alleen al door die originele onderwerpskeuze opvalt. Maar ook de uitvoering trekt aandacht: glimletters op de kaft, geheimzinnige, soms spannende illustraties van Sanne te Loo, met prachtig kleurverloop door het boek heen, rotsgravures bij elk hoofdstuk en zelfs een paar ‘bronzen’ bladzijden.

Beeld ANP

Dat brons geen saai onderwerp is, bewijst Dielemans al in het eerste hoofdstuk, waarin ze het raadsel van de vindplaatsen uiteenzet en een aansprekende parallel trekt naar de belevingswereld van moderne kinderen: “[Het is] alsof je net de allernieuwste smartphone heb gekocht en die dan in zomaar in de Amsterdamse gracht laat vallen. Misschien laat je er wel twee, vijf of tien tegelijk in het water plonzen. En dan ben je nog blij dat je dat gedaan hebt ook.”

Brons als betaalmiddel

Vervolgens vertelt ze op vlotte toon hoe mensen kopererts ontdekten en uitvonden dat ze het harder konden maken door het te versmelten met tin. Slim dat ze de informatieve hoofdstukken, die net iets bondiger hadden gemogen, afwisselt met avontuurlijke fictieverhalen, waarin ze voorwerpen een stem geeft. Uit de getuigenis van een zwaard: “Ik zwiep door de lucht, snijd door brons en leer, iemand gilt, ik voel vlees, nog meer bloed, ik raak bot…” Zo vangen we ‘door de ogen’ van een randnaald of een bijl een glimp op van de betekenis die brons vermoedelijk heeft gehad.

Brons fungeerde als betaalmiddel, zorgde voor ongelijkheid - sommige mensen werden er rijk en machtig door – maar speelde waarschijnlijk ook een religieuze rol en zorgde via bronshandelaren voor de verspreiding van verhalen over verre oorden: “Je zou [bijlen] zelfs de boeken van de bronstijd kunnen noemen.”

Misschien wel het beste bewijs dat Dielemans je voor haar onderwerp weet te interesseren: na lezing wil je niets liever dan foto’s opzoeken van het meisje van Egtved en het zwaard van Ommerschans.

OordeelLyrisch, poëtisch, bij momenten hilarisch. 

Linda Dielemans
Brons
Ill. Sanne te Loo. Fontaine, 184 blz. € 19,99.
Vanaf 10 jaar.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden