Coronacrisis

Versoepelingen waren mogelijk van korte duur

Demissionair minister Hugo de Jonge van volksgezondheid, welzijn en sport (CDA) tijdens een notaoverleg in de Tweede Kamer over het coronavirus. Beeld ANP
Demissionair minister Hugo de Jonge van volksgezondheid, welzijn en sport (CDA) tijdens een notaoverleg in de Tweede Kamer over het coronavirus.Beeld ANP

Het kabinet heeft zich verkeken op de besmettelijkheid van de deltavariant. Versoepelingen worden mogelijk weer teruggedraaid.

Nieuwe coronamaatregelen hangen in de lucht, nu het aantal besmettingen explosief stijgt. Vrijdag beslist de ministerraad over een OMT-advies van donderdagavond. Demissionair zorgminister Hugo de Jonge loopt al vooruit op beperkingen. “We zien een hele snelle stijging die zich nog niet vertaalt in ziekenhuisopnames, maar het gaat wel snel.”

In amper drie weken tijd is ongebreideld optimisme bij het kabinet omgeslagen in grote zorgen over het stijgende aantal positieve testen. Nog maar drie weken geleden kondigde premier Mark Rutte een vrijwel volledige heropening van de samenleving aan. “We hebben natuurlijk heel precies advies gevraagd en het OMT zegt eigenlijk: voor de korte termijn kun je niets fout doen.” Ook toen had Nederland al één van de hoogste besmettingsgraden van Europa. Na de ministerraad zong minister Ferd Grapperhaus liedjes over het verdwijnen van de mondkapjes.

Gaat nu wel heel erg snel

Het bleek te vroeg gejuicht. Al snel begonnen de cijfers te stijgen. Vooral nachtclubs, veel bezocht door jongeren die nog niet de kans hebben gehad zich te laten vaccineren, bleken besmettingshaarden. Het systeem met toegangstesten bleek niet waterdicht, en het kabinet liet toe dat feestgangers direct na een vaccinatie, en dus nog onbeschermd, uit konden gaan. Inmiddels verdubbelt het aantal besmettingen elke twee dagen. Donderdag kwam het aantal positieve tests uit op bijna 5.500. Het kabinet zal vandaag kritisch naar de richtlijnen voor clubs en feestcafé’s kijken.

Ondanks de toename, valt er rond het kabinet ook te horen dat er nog niet zoveel verkeerd gaat. Met een stijging van het aantal besmettingen was immers rekening gehouden, al gaat die “nu wel heel erg snel”, zoals De Jonge het zei tijdens een Kamerdebat op woensdag.

Het kabinet heeft steeds gestuurd op zorgcapaciteit en de bescherming van kwetsbaren. In die optiek is het niet erg als meer mensen ziek worden, als zij maar niet in het ziekenhuis terecht komen, of zwakkeren aansteken. Nu alle kwetsbaren de mogelijkheid hebben gehad om een eerste prik te krijgen, en de ziekenhuizen dankzij de goedlopende vaccinatiecampagne leegstromen, voldoet het kabinet aan de eigen doelstellingen. Dat er jongeren ziek worden is dan minder problematisch, omdat die zeer zelden in het ziekenhuis terecht komen.

Mogelijk maken wat normaal is

Toen de zorg enigszins ontlast was, gingen ook andere belangen weer tellen, verklaart een ingewijde de recente versoepelingen: “We hebben zes en een halve maand in lockdown gezeten. Je wilt dat niet nodeloos langer rekken. Je moet op een gegeven moment weer mogelijk maken wat normaal is.”

De Tweede Kamer is bevreesd dat de groeiende besmettingscijfers een streep zullen zetten door veel zomervakanties. Waarschijnlijk springt het reisadvies voor Nederland de komende dagen op rood. Dan kunnen landen Nederlandse toeristen gaan weigeren, of een quarantaineplicht opleggen. Veel Kamerfracties willen dat voorkomen.

Volgens De Jonge vraagt de Kamer daarmee om een koerswijziging: “Voorkomen dat het reisadvies rood wordt, is niet het doel van de aanpak van deze crisis. Maar we zitten nu wel met een dilemma.” Het kabinet lobbyt in Europa om niet langer de besmettingscijfers leidend te maken voor reisadviezen, maar de ziekenhuisbezetting en de vaccinatiegraad.

Opvallend veel veertigers en veertigminners opgenomen

Aan de woorden van De Jonge, dat de hoeveelheid positieve tests zich “nog” niet vertaalt in ziekenhuisopnames, blijkt dat het kabinet inmiddels bevreesd is dat de afname van het aantal coronapatiënten in de ziekenhuizen zal omslaan in een toename. In het Verenigd Koninkrijk, dat qua verspreiding van de deltavariant een paar weken voorloopt op Nederland, begint de ziekenhuisbezetting weer te stijgen. Daar worden opvallend veel veertigers en veertigminners opgenomen.

Lees ook:

Kan ik nog wel op reis? Al uw prangende vragen over de zomervakantie beantwoord

Vakantiegangers kijken met argusogen naar de testcijfers die het RIVM dagelijks naar buiten brengt. Schiet Nederland straks naar oranje op de Europese kaart? En wat dan? Alle prangende vragen over de zomervakantie, waaronder die van lezers, beantwoord.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden