Kerkgebouw De Duif in Amsterdam is een stembureau geworden.

Stembureaus

Van studentenvereniging tot voetbalstadion: op deze bijzondere locaties kan vandaag gestemd worden

Kerkgebouw De Duif in Amsterdam is een stembureau geworden.Beeld Werry Crone

Verpleeghuizen, basisscholen en wijkcentra: in het ‘oude normaal’ waren dat dé plekken waar gestemd kon worden. Maar nu zijn die locaties vanwege corona ongeschikt. Stemmers krijgen er allerhande bijzondere stembureaus voor terug. Het mag er alleen niet té gezellig worden.

Honderden mensen een verpleeghuis in laten gaan om een stembiljet in te vullen, of nog even kletsen met het vaste stembureaulid bij het wijkcentrum: door corona is dat dit jaar niet mogelijk. Niet getreurd, want stemmen in coronatijd blijkt soms juist spectaculair. In Rotterdam kun je vandaag bijvoorbeeld stemmen in het oude tropisch zwemparadijs Tropicana. En in Arnhem is de oude Koepelgevangenis, een rijksmonument waar vroeger zo’n vierhonderd gevangenen in pasten, een plek waar iedereen in vrijheid zijn of haar democratische plicht kan uitvoeren.

Corona maakt wederom creatief, blijkt ook uit de vele ‘stemstraten’ voor fiets en auto die de afgelopen dagen werden ingericht. En in veel steden zijn grote, witte tenten opgezet, zodat iedereen dichtbij huis veilig kan stemmen.

In de RAI is een auto- en fietsstraat ingericht voor stemmers. Beeld Werry Crone
In de RAI is een auto- en fietsstraat ingericht voor stemmers.Beeld Werry Crone

Het moet ook weer niet te gezellig worden

Veel bijzondere locaties openen voor het eerst in maanden hun deuren. In Amsterdam kun je stemmen in het vanwege corona gesloten Scheepvaartmuseum, en in Tilburg krijgen stemgerechtigden een kijkje achter de schermen van Poppodium 031. In Amersfoort is Stadscafé De Observant omgedoopt tot ‘Xtra toegankelijk’ stembureau, waar ook mensen met een beperking coronaproof terecht kunnen.

Maar het mag van de gemeenten niet té gezellig worden bij de stembureaus, hoewel de democratie een feestje is. Zo is het niet de bedoeling dat er muziek wordt gedraaid, of live gespeeld. Tot teleurstelling van sommige nieuwe stemlocaties. In Arnhem hadden ze bij Musis & Stadstheater best een strijkkwartetje willen opstellen bij het stembureau bij de concertzaal, maar dat ging niet door. Ook bij discotheek PIP in Den Haag ging een streep door het feest en moet de muziek woensdag uitblijven. “Het is echt niet zo dat we open zijn, helaas”, zegt een medewerker. “Daar moeten mensen zich niet in vergissen.” De Tolhuistuin in Amsterdam vond een oplossing. Daar kunnen stemmers die in de rij moeten wachten een koptelefoon opzetten voor een stille disco. Het zullen voor velen waarschijnlijk de eerste danspasjes in maanden zijn.

Barzaal Discotheek PIP wilde muziek draaien tijdens het stemmen, maar dat ging niet door.  Beeld Werry Crone
Barzaal Discotheek PIP wilde muziek draaien tijdens het stemmen, maar dat ging niet door.Beeld Werry Crone

Het kleinste stembureau verhuist naar de schuur

Ook kerken dienen deze week als stembureau. Hoewel religieuze gebouwen lang als ‘te gekleurd’ werden gezien, hebben dit jaar de praktische overwegingen het gewonnen van de morele bezwaren. Op Urk kwamen er drie kerken bij op de lijst van stembureaus. Ook de Grote Kerk in Wageningen doet mee, hoewel die kerk al langer hybride is. “In 2017 is de Grote Kerk al overgegaan van de protestantse gemeente naar de Stichting Gelderse Kerken”, licht Frits Huijbers van het management toe. “Naast dat er hier op zondag wordt gekerkt, is het gebouw ook een podium voor cultuur.” Dat de gemeente graag een stembureau wilde inrichten op de locatie, was niet louter praktisch. “Het is gewoon een erg mooi gebouw om te zien.”

De pandemie heeft ook gevolgen voor het kleinste stembureau van Nederland, dat zich sinds 1948 in een huiskamer in het Overijsselse Marle bevindt. Aangezien het daar onmogelijk is om anderhalve meter afstand te bewaren, moest bewoner en stembureaulid Wim Westhoff voor het eerst in de lange geschiedenis van het bureau uitwijken naar de schuur. Daar kunnen ingezetenen van de gemeente veilig hun stem uitbrengen. Volgens Westhoff is het bureau echter met zo’n vijftig stemmen op verkiezingsdag nog steeds de kleinste stemlocatie van Nederland.

Lees ook:

Stemmen per post verlaagt de drempel, reden genoeg om het ook in Nederland in te voeren

Van alle Amerikaanse kiezers stemde 46 procent tijdens de laatste verkiezingen per post. Het werd door deskundigen bejubeld als de eerlijkst verlopen verkiezingen in de Amerikaanse geschiedenis. Waarom doet Nederland hier dan toch zo moeilijk over? Alleen 70-plussers mogen in Nederland per post stemmen, en zelfs dat lijkt niet goed te lukken. Alle anderen moeten naar het stemhokje komen, ook in coronatijd.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden