Cannabisproef

Utrecht toch weer in beeld voor deelname aan de wietproef

Andre Knottnerus, voorzitter van de adviescommissie voor het experiment met legale wietteelt. Beeld ANP

Om het experiment met gelegaliseerde wietteelt te verbeteren, zou het aantal van tien deelnemende gemeenten uitgebreid moeten worden met de stad Utrecht. Dat bepleit de adviescommissie onder leiding van hoogleraar André Knottnerus die donderdag de selectie van deelnemers presenteerde.

Utrecht is nu niet uitgekozen, omdat het niet kan garanderen dat alle coffeeshops in de stad meedoen. Dat is een van de voorwaarden die het kabinet aan de proef heeft gesteld. Knottnerus bepleit dat in ieder geval een aantal coffeeshops in de stad hun producten van de nog door de staat aan te wijzen legale teler kunnen krijgen. Want deelname van tenminste één van de vier grote gemeenten kan interessante conclusies opleveren, zo is de gedachte van de commissie.

Ook de Vereniging van Nederlandse Gemeenten hoopt dat Utrecht alsnog kan aansluiten. ‘De problemen in Utrecht, Rotterdam, Den Haag en Amsterdam zijn complexer, dus als één daarvan meedoet geeft dat een betrouwbaarder experiment, zegt woordvoerder Elly Klut. “In deze steden is het aantal coffeeshops bijvoorbeeld veel groter, dus neemt de kans op illegale handel toe.”

Nu doen in totaal 79 coffeeshops in tien gemeenten mee aan de proef. Zij variëren van Hellevoetsluis, dat maar één coffeeshop heeft, tot Maastricht met veertien verkooppunten. De andere deelnemers zijn Arnhem, Almere, Breda, Groningen, Heerlen, Nijmegen, Tilburg en Zaanstad.

Legale cannabisketen

Naast Utrecht vielen nog twaalf gemeenten die belangstelling toonden af. Sommigen pasten niet in de mix van geografische spreiding en verdeling tussen grotere en kleinere plaatsen. De grensgemeenten Coevorden, Oldambt en Venlo wilden de drugsverkoop niet beperken tot hun eigen inwoners, en Apeldoorn wilde eerst de wettelijke regels van het experiment veranderen.

Vorig jaar pleitte de commissie er al voor het aantal deelnemende gemeenten uit te breiden, om zo de representativiteit van het experiment te vergroten. Minister van veiligheid en justitie Ferd Grapperhaus hield toen vast aan het compromis in het regeerakkoord, dat spreekt van maximaal tien gemeenten. Zijn CDA alsook de ChristenUnie waren altijd al sceptisch over het experiment, dat vooral het politieke geesteskind van D66 is.

Volgens Knottnerus kan er met tien gemeenten wel gekeken worden of het mogelijk is een legale keten op te zetten die cannabis produceert, levert aan winkels, en verkoopt aan consumenten. Maar om effecten op volksgezondheid en criminaliteit te meten, is de groep te klein.

Het is volgens Knottnerus van belang dat de deelnemende gemeenten voldoende steun van de rijksoverheid krijgen als het experiment in 2021 daadwerkelijk van start gaat. Extra geld en mankracht zijn nodig om gegevens voor het onderzoek te verzamelen en mogelijke concurrerende illegale verkopers aan te pakken. Ook moeten burgemeesters bescherming krijgen tegen mogelijke bedreigingen van criminele drugsproducenten die door het experiment met legale wiet buiten de boot vallen.

Het is ook belangrijk toe te zien op goede voorlichting door de deelnemende coffeeshops, aldus Knottnerus. “Wij verwachten dat verkopers die problematisch gebruik tegenkomen mensen doorverwijzen naar verslavingszorg. Je ziet nu al een scheiding ontstaan. Coffeeshophouders die zelf af willen van de illegale levering en naar verantwoord gebruik kijken, en anderen die het graag houden zoals het nu is.”

Lees ook: 
Coffeeshops krijgen tijd om te wennen aan de wietproef

Het kabinet komt deels tegemoet aan de maatschappelijke en politieke kritiek op de wietproef. Coffeeshops die straks meedoen aan het experiment met legale wietteelt, krijgen tijd om zich aan te passen. Ze mogen gedurende enkele weken zowel illegaal als legaal verbouwde softdrugs verkopen. De ministers Bruins (medische zorg ) en Grapperhaus (justitie en veiligheid) hebben dit donderdag bekendgemaakt.

De hete hangijzers van de hennepproef

Een proef met door de overheid geregelde wietteelt. Het is een ingewikkelde puzzel voor de ministers Ferd Grapperhaus (justitie en veiligheid) en Bruno Bruins (medische zorg).

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden