Informateur

Tjeenk Willink wil geen dichtgetimmerd regeerakkoord. ‘Dat blokkeert het politieke debat’

Herman Tjeenk Willink tijdens een persconferentie woensdag. Beeld ANP
Herman Tjeenk Willink tijdens een persconferentie woensdag.Beeld ANP

De nieuwe informateur Herman Tjeenk Willink gaat eerst met de kleinste partijen in de nieuwe Tweede Kamer praten.

Tjeenk Willink wil juist van de nieuwe kleine partijen weten hoe zij het functioneren van de Tweede Kamer ervaren. Als eerste mag BIJ1-Kamerlid Sylvana Simons donderdagmorgen om negen uur bij hem op bezoek. Volgens de informateur zijn de nieuwe partijen nog fris en kunnen zij het beste over hun ervaring vertellen.

Tjeenk Willink ziet het organiseren van meer dualisme, oftewel meer tegenmacht tegenover de macht, als een belangrijke opgave waarmee al direct tijdens de formatie moet worden begonnen. “Dat vereist om te beginnen geen dichtgetimmerd regeerakkoord”, zegt hij. “Dat blokkeert het politieke debat, zet de oppositie buitenspel en belemmert tegenmacht.”

Hij waarschuwt wel voor al te hoge verwachtingen over dualisme. “Wat in veertig jaar aan bestuursstijl is opgebouwd, is niet in veertig dagen omgedraaid.”

Hindernis

Tjeenk Willink gaat daarnaast onderzoeken of er voldoende vertrouwen is voor een breed gedragen coalitie. “Ik wil weten wat dit vertrouwen in de weg staat, en of deze hindernis kan worden weggenomen.”

De gesprekken gaan ook niet uitsluitend over de vraag of demissionair premier Rutte nog voldoende vertrouwen geniet. “In mijn opdracht worden geen namen genoemd”, zegt hij. “Bovendien kun je veel van Rutte zeggen, maar hij is niet de enige met deze bestuursstijl. Die is er al vele jaren.” De informateur hoopt over twee weken al klaar te zijn. Dan zou een formateur kunnen worden benoemd.

Vertrouwen van burgers in de overheid

Het staat voor Tjeenk Willink buiten kijf dat er drie onderwerpen zijn die hoogste politieke urgentie hebben: “Ouderen maken zich zorgen over de vraag wanneer ze de coronaprik krijgen. Jongeren voelen zich klemgezet en ondernemers maken zich grote zorgen over de afbouw van de steunmaatregelen. Dit raakt aan het vertrouwen dat de burgers in de overheid hebben en of die doet wat ze belooft.”

De aangenomen motie van Wilders (PVV) en Eerdmans (JA21) dat de informateur alle gesprekken openbaar maakt, steunt Tjeenk Willink volledig. Wel behoudt hij zich het recht voor ook met Kamerleden te praten zonder gespreksverslag. “Je moet soms iets kunnen zeggen, zonder dat dit genotuleerd wordt. Dat gebeurt overal.”

Lees ook:

De premier voelt zich verraden door de ChristenUnie

Segers loopt Tjeenk Willink in de weg

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden