SP

SP-congres maakt weinig woorden vuil aan interne strijd

Lilian Marijnissen (SP) tijdens de tweede dag van de Algemene Politieke Beschouwingen, het debat na de Troonrede op Prinsjesdag.  Beeld ANP
Lilian Marijnissen (SP) tijdens de tweede dag van de Algemene Politieke Beschouwingen, het debat na de Troonrede op Prinsjesdag.Beeld ANP

Tijdens het SP-congres wordt met geen woord gesproken over de interne conflicten. Toch zijn die nog lang niet opgelost.

Niels Markus

‘Lijm en Cultuur’ heet de Delftse locatie waar de SP voor een onlinecongres bij elkaar komt. Een oude lijmfabriek die volgens de dagvoorzitters ‘oorlogen en crises’ doorstond. En waar ze altijd bindmiddelen hebben geproduceerd: eerst lijm, nu cultuur.

De goede verstaander weet genoeg: ook de SP kan maar al te goed wat bindmiddel gebruiken. De afgelopen maanden werd jongerenvereniging Rood op afstand gezet, en werden tientallen leden geroyeerd. En de tweespalt ettert nog altijd door in de partij.

De sprekers maken na die introductie liefst zo min mogelijk woorden vuil aan de interne strijd. Wel roept partijvoorzitter Jannie Visscher, na haar herverkiezing, op tot eendracht. “We zijn allemaal mensen met verschillende meningen. Toch zijn we samen één partij.”

Marxistisch Forum

Maar de onenigheid in de partij wordt al duidelijk uit de uitslag van de bestuursverkiezing. Na de royementen van kandidaat-voorzitter Tijs Hardam en kandidaat-secretaris Michel Eggermont hadden Visscher en partijsecretaris Arnoud Hoekstra geen tegenkandidaten meer. Hardam en Eggermont werden geroyeerd omdat zij verbonden zijn aan Rood en de als interne partij aangeduide discussieclub Marxistisch Forum.

Ondanks het ontbreken van tegenkandidaten, gaan slechts 1096 van de 1533 geldige stemmen naar Hoekstra, en 1125 stemmen naar Visscher. Bovendien verklaarde de kiescommissie de stemmingen van een aantal afdelingen ongeldig, omdat leden op kandidaten hadden gestemd die op de peildatum van 1 oktober niet langer lid waren van de partij.

Na de bekendmaking proberen Visscher en partijleider Lilian Marijnissen vooral eendracht uit te stralen. Marijnissen doet dat door terug te blikken op het werk dat de partij en met name Kamerlid Renske Leijten hebben gedaan in het toeslagenschandaal. En door vooruit te kijken: op het aanstaande kabinet-Rutte IV en de gemeenteraadsverkiezingen van volgend jaar.

Volgens Marijnissen biedt het nieuwe kabinet niets nieuws. “Het zijn dezelfde partijen, met dezelfde mensen. Mark Rutte gaat de puinhopen van tien jaar Mark Rutte opruimen.” Ook de linkse bondgenoten GroenLinks en PvdA, die afgelopen week een intensieve samenwerking aankondigden, krijgen een sneer: “Wij willen een radicaal ander klimaatbeleid. Niet zoals andere partijen die zich links noemen, maar die eigenlijk op mensen neerkijken die geen warmtepomp kunnen betalen. Wij zijn ook niet automatisch blij als er miljarden vrijgemaakt worden voor klimaatmaatregelen bij bedrijven. Dat is niet links, maar gewoon rechts beleid.”

Uitgeklede zorg

Verder laat Marijnissen haar gebruikelijke geluid horen, over de zorg die is ‘uitgekleed’, waardoor zorgmedewerkers massaal afhaken, over het minimumloon dat omhoog moet en over het neoliberale tijdperk, dat echt nog niet ten einde is.

Toch leeft binnen de partij, die volgend jaar 50 jaar bestaat, de wens om met een nieuw, meer eigentijds verhaal te komen. Al sinds 2015 won de SP geen verkiezingen meer. Ondertussen kwamen andere linkse partijen op, zoals Bij1 en Partij voor de Dieren. Die nieuwkomers laten een radicaal links geluid horen op terreinen waarvan critici vinden dat er te weinig, of op een verkeerde manier, aandacht voor is binnen de SP: klimaat en dierenwelzijn en vooral diversiteit.

Tijdens het tweede deel van het congres gaan de leden daarom in gesprek over vernieuwing van het beginselprogramma. Een “beetje spannend”, noemt Marijnissen dat, “onze beginselen bij de tijd te brengen.” Tegelijkertijd belooft ze dat haar partij herkenbaar zal blijven: “We blijven wie we zijn. Een partij met een eigen socialisme en met bijzondere manieren van politiek voeren.”

Lees ook:

De bloedgroepen binnen de SP gaan strijdende voort

Verkiezingsnederlagen, weglopende leden en opstandige interne groepen: de SP is al langer in crisis. Critici verwijten het partijbestuur een gebrek aan openheid en democratie.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden